Bạn có thể chuyển sang phiên bản mobile rút gọn của Tri thức trực tuyến nếu mạng chậm. Đóng

Carthage hội quân, tướng La Mã tìm cách giải vây

Nếu Scipio tiến vào nội địa để đánh Hanno và Mago, ông có thể bị Hasdrubal tấn công từ phía sau. Vì vậy, ông đã phái phó tướng của mình, Silanus, dẫn mười nghìn bộ binh và năm trăm kị binh tấn công Hanno và Mago, trong khi bản thân ông ở lại nhằm tiếp tục theo dõi và thăm dò tình hình của Hasdrubal. 

Ở sự việc thứ hai, dù được lý giải bởi sự thấu hiểu cảm xúc sâu sắc vốn là nét đặc biệt của ông, hay bởi tài ngoại giao đã giúp ông mang lại món quà vô giá này cho đất nước mình, cũng đều ý nghĩa sâu sắc như nhau.

Viên quan kiểm soát việc mua bán tù nhân Africa tình cờ tìm được một thiếu niên đẹp trai sáng sủa. Khi biết được rằng cậu ta mang dòng dõi hoàng tộc, ông liền đưa cậu ta đến cho Scipio. Khi trả lời những thắc mắc về gốc gác của cậu thiếu niên, cậu ta đã nói rằng mình là người Numidia, tên là Massiva, và đã đến Hispania cùng với chú của mình là Masinissa, người đã nuôi dưỡng một đội quân kị binh để hỗ trợ quân Carthage. Thực tế, cậu đã không vâng lời chú mình, người cho rằng cậu còn quá trẻ để ra trận, để rồi “cậu đã bí mật mang theo vũ khí và một con ngựa ra chiến trường mà chú cậu không hề hay biết, sau khi con ngựa của cậu ngã xuống, cậu bị hất văng ra và bị bắt làm tù binh”.

Scipio hỏi cậu ta liệu có muốn quay về với Masinissa không, cậu bé đồng ý trong nước mắt vui mừng, ngay lập tức sau đó ông đã tặng cho cậu ta “một chiếc nhẫn vàng, một chiếc áo choàng có viền rộng màu tím, một chiếc áo choàng Hispania có móc cài bằng vàng, cùng một con ngựa được trang bị đầy đủ, sau đó trả tự do cho cậu, thậm chí còn ra lệnh cho một nhóm ngựa hộ tống cậu đến đâu tùy theo mong muốn của cậu”.

Sau đó, Scipio rút lui về căn cứ và dành khoảng thời gian còn lại trong mùa hè để khai thác hiệu quả chiến thắng của mình, bằng cách thắt chặt liên minh với hầu hết các thành bang Hispania. Sự khôn ngoan của ông khi quyết định không đuổi theo Hasdrubal đã được chứng minh là lựa chọn đúng đắn khi chỉ vài ngày sau trận Bæcula, Hasdrubal, con trai của Gisco, và Mago đã đến hội quân với Hasdrubal Barca.

La Ma anh 1

Tranh vẽ Scipio trên chiến trường. Nguồn: romanempirehistory.com

Sự xuất hiện này, tuy quá muộn để cứu Hasdrubal khỏi thất bại, nhưng đã đưa đến một hội nghị để quyết định các kế hoạch tương lai cho họ. Nhận thấy Scipio đã giành được thiện cảm của gần như toàn bộ người Hispania nhờ tài ngoại giao và những chiến thắng của ông, họ quyết định rằng Mago nên chuyển giao lực lượng của mình cho Hasdrubal Barca, rồi đến Quần đảo Balearic để chiêu mộ lực lượng bổ sung mới.

Thứ hai, Hasdrubal Barca nên tiến vào Gaul càng sớm càng tốt trước khi những đội quân Hispania còn lại của ông ta đào ngũ, rồi tiến về Bán đảo Ý.

Thứ ba, Hasdrubal, con trai của Gisco, nên lui về vùng xa xôi nhất của Lusitania, gần Gades, tức Cadiz ngày nay - nơi quân Carthage có lẽ còn hy vọng giành lại ảnh hưởng tại Hispania.

Cuối cùng, Masinissa, với ba nghìn kị binh, sẽ được trao quyền chỉ huy quân sự lưu động, mục tiêu của ông ta là quấy nhiễu và tàn phá những vùng đất của quân La Mã và đồng minh Hispania của họ.

Trình tự thời gian của những sự kiện này tương đối khó xác định, nhưng chiến thắng ở Bæcula dường như diễn ra vào năm 208 trước Công Nguyên. Năm tiếp theo sau đó, quyền kiểm soát của Scipio trên lãnh thổ Hispania lại bị đe dọa.

Một vị tướng mới là Hanno, cùng một đội quân vừa thành lập đã từ Carthage kéo đến để thay thế Hasdrubal Barca. Mago cũng vừa trở về từ Quần đảo Balearic và sau khi trang bị vũ khí cho đội quân người bản xứ ở Celtiberia, bao gồm các vùng thuộc lãnh thổ Arragon và Old Castile ngày nay, ông ta đã đón Hanno gia nhập quân mình.

Mối đe dọa với Scipio lúc này không chỉ đến từ một phía, vì Hasdrubal, con trai của Gisco, đã tiến từ Gades đến Bætica (ngày nay là Andalusia). Nếu Scipio tiến vào nội địa để đánh Hanno và Mago, ông có thể bị Hasdrubal tấn công từ phía sau. Vì vậy, ông đã phái phó tướng của mình, Silanus, dẫn mười nghìn bộ binh và năm trăm kị binh tấn công Hanno và Mago, trong khi bản thân ông ở lại nhằm tiếp tục theo dõi và thăm dò tình hình của Hasdrubal.

Silanus hành quân nhanh đến mức, bất chấp những hẻm núi hiểm trở và rừng rậm um tùm dọc đường, ông đã đến được chỗ quân Carthage trước khi bất cứ người đưa tin, hay thậm chí cả tin đồn nào kịp cho quân địch biết về sự hiện diện của ông.

Lợi thế của việc tấn công bất ngờ đã bù lại quân lực có phần kém hơn của ông, nhờ đó mà ông đã đánh doanh trại của người Celtiberia trước tiên. Nơi đó không được canh gác hay phòng thủ tử tế, nên ông đã hoàn toàn đánh bại họ trước khi quân Carthage kịp đến trợ giúp.

Mago cùng với gần như toàn bộ kị binh và hai nghìn bộ binh bỏ chạy ngay khi kết quả trận chiến đã rõ ràng và rút lui về phía Gades. Tuy nhiên, Hanno và những quân Carthage tới muộn đều bị bắt làm tù binh, còn lực lượng Celtiberia thì bị đánh tan hoàn toàn, qua đó dập tắt nguy cơ các bộ lạc khác noi gương họ và liên minh với quân Carthage.

Đúng như bản chất con người Scipio, ông đã không tiếc lời khen ngợi Silanus. Nhờ chiến thắng này, ông đã đảm bảo được an toàn cho mạn sườn quân mình khi tiến về phía nam và lập tức điều quân đối đầu với Hasdrubal. Trước động thái này, quân Hasdrubal không chỉ vội vã rút lui một cách hèn nhát, mà còn chia đại quân thành nhiều đơn vị nhỏ, cố thủ ở các thị trấn có tường thành kiên cố bao quanh vì e ngại toàn quân sẽ thu hút sự chú ý của Scipio.

B. H. Liddell Hart

Bách Việt Books và NXB Tài chính

SÁCH HAY

Mot chien dich o Bac Ky hinh anh

Một chiến dịch ở Bắc Kỳ

0

Thị dân và quan lại mặc lễ phục lui tới thăm viếng nhau, tặng nhau những lá thiếp lớn màu đỏ và quà cáp.

Di nhu to giay trang hinh anh

Đi như tờ giấy trắng

0

Một trong những chuyến đi vào mùa Giáng sinh ghi dấu mãi trong tôi chính là về Đường Lâm, hay đúng hơn là về những ngôi làng quanh vùng Ba Vì, Sơn Tây.

Nhung ba chu khong gian hinh anh

Những bá chủ không gian

0

Khi Blue Origin phóng và hạ cánh thành công tên lửa New Shepard, Jeff Bezos chỉ viết vài dòng trên Twitter. Trái lại, Elon Musk "tuôn" cả tràng dài trên mạng xã hội.

Nguoi tre thoi 4.0 - Uy quyen long lay hinh anh

Người trẻ thời 4.0 - Uy quyền lộng lẫy

0

Trong số những kỹ năng mà người lao động phải có nếu không muốn bị bỏ lại phía sau, tư duy phản biện được nhiều người đặc biệt lưu ý.

Di bo xuyen Viet voi cay dan guitar hinh anh

Đi bộ xuyên Việt với cây đàn guitar

0

Thiên nhiên luôn biết cách chữa lành những tổn thương trong tôi. Thiên nhiên là mẹ, là người thầy hướng dẫn mỗi khi tôi lạc lối trong cuộc đời này.

Loan 12 su quan hinh anh

Loạn 12 sứ quân

0

Sau khi Ngô Xương Xí chết, họ Ngô hết người kế vị. Trong nước một ngày không thể không có vua, Đinh Bộ Lĩnh lên ngôi, lấy tôn hiệu là Vạn Thắng Vương.

Nhung ngay cach ly hinh anh

Những ngày cách ly

0

Phải chăng chỉ cần có độ lùi của thời gian và trải nghiệm, con người có thể nhìn sự việc bằng góc độ hoàn toàn khác?

Machiavelli hinh anh

Machiavelli

0

Leonardo và Michelangelo - hai nghệ sĩ tài năng - cùng làm việc trong một tòa nhà. Điều đó cho thấy Florence từng quy tụ nhiều ngôi sao sáng.