Cao điểm tiệc tùng, nam giới TP.HCM ồ ạt nhập viện

Bác sĩ Nguyễn Đô thăm khám cho bệnh nhân viêm tuỵ cấp vì uống rượu bia. Ảnh: Nguyễn Thuận.

Chỉ trong một tuần gần đây, khoa Nội tiêu hoá, Bệnh viện Nguyễn Tri Phương (TP.HCM) đã tiếp nhận từ 5-7 ca viêm tụy cấp nặng. Một số bệnh nhân phải chuyển sang khoa Hồi sức tích cực để lọc máu, thay huyết tương nhằm hỗ trợ điều trị và hạn chế nguy cơ suy đa cơ quan.

Thói quen uống rượu bia kéo dài

Nguyễn Văn Phát (35 tuổi, ngụ TP.HCM) là một trong những bệnh nhân đang điều trị viêm tụy cấp tại đây. Anh nhập viện cấp cứu sau cơn đau bụng dữ dội kéo dài nhiều giờ, khiến cơ thể gần như kiệt sức.

Theo lời kể của Phát, trước khi nhập viện, anh xuất hiện cơn đau vùng bụng trên. Ban đầu, cơn đau chỉ âm ỉ nên người bệnh nghĩ mình bị đau dạ dày như những lần trước.

“Mỗi lần đau tôi thường ra tiệm thuốc tây mua thuốc đau bao tử uống là thấy đỡ nên không đi khám”, anh Phát nói.

Tuy nhiên, lần này cơn đau không giảm mà tăng nhanh về cường độ. Cơn đau quặn thắt, đau xé, lan ra phía sau lưng khiến lưng anh cứng đờ, không thể cử động bình thường. Sau khi thăm khám, làm các xét nghiệm và chẩn đoán hình ảnh, các bác sĩ xác định bệnh nhân bị viêm tụy cấp và chuyển ngay vào khu điều trị nặng để theo dõi sát.

Bệnh nhân Phát có thói quen uống rượu bia mỗi tuần. Ảnh: Nguyễn Thuận.

Khai thác bệnh sử, anh Phát thừa nhận có thói quen uống rượu bia thường xuyên trong nhiều năm. Sau giờ làm việc, việc tụ tập bạn bè, uống bia gần như là sinh hoạt quen thuộc.

“Trung bình mỗi tuần tôi uống khoảng 3-4 ngày, có lúc gần như uống cả tuần. Mỗi lần uống là uống nhiều, thường mười mấy lon bia, có bữa lên tới khoảng 20 lon”, anh Phát nói.

Đây không phải lần đầu anh Phát nhập viện vì viêm tụy. Trước đó, anh từng điều trị viêm tụy cấp và được bác sĩ khuyến cáo phải kiêng tuyệt đối rượu bia. Ở đợt nhập viện này, bệnh nhân đã được điều trị qua cơn cấp và tiếp tục theo dõi.

Viêm tụy cấp tăng mạnh dịp cận Tết

Trao đổi với Tri Thức - Znews, bác sĩ chuyên khoa II Nguyễn Đô, Phó khoa phụ trách điều hành khoa Nội tiêu hóa, Bệnh viện Nguyễn Tri Phương, cho biết viêm tụy cấp là bệnh lý nguy hiểm, có thể diễn tiến nhanh từ nhẹ đến rất nặng, thậm chí đe dọa tính mạng nếu không được xử trí kịp thời.

“Ba nguyên nhân hàng đầu gây viêm tụy cấp hiện nay vẫn là sỏi mật, rượu bia và tăng triglycerid máu", bác sĩ Đô cho biết.

Trong những tháng gần đây, đặc biệt là giai đoạn cận Tết, tần suất viêm tụy cấp do rượu bia và tăng triglycerid có xu hướng tăng rõ rệt. Khi các hoạt động tiệc tùng, liên hoan cuối năm gia tăng, lượng rượu bia tiêu thụ nhiều hơn, kéo theo số ca nhập viện vì viêm tụy cấp tăng đột biến.

Chỉ trong tuần vừa qua, khoa đã tiếp nhận 5-7 ca viêm tụy cấp nặng. Trong đó, có 1-2 trường hợp phải chuyển sang khoa Hồi sức tích cực để lọc máu, thay huyết tương nhằm hỗ trợ điều trị tốt hơn.

“Nếu chỉ điều trị nội khoa bằng thuốc đơn thuần, khả năng hồi phục của những bệnh nhân nặng sẽ khó khăn hơn và nguy cơ diễn tiến xấu tăng cao. Do đó, các kỹ thuật chuyên sâu như lọc máu là rất cần thiết trong một số trường hợp”, bác sĩ Đô nói.

Tại khoa đang có một ca vừa hoàn tất lọc máu và một số ca khác chưa có chỉ định lọc máu do tình trạng vẫn đang được kiểm soát. Riêng phòng bệnh nặng đang có 2 bệnh nhân viêm tụy cấp được điều trị tích cực.

Theo ghi nhận của bác sĩ Đô, các ca viêm tụy cấp nặng gần đây chủ yếu là nam giới, độ tuổi trên 40. Bệnh nhân nhập viện trong tình trạng đau bụng cấp dữ dội, kèm theo nôn ói rất nhiều.

“Điểm đặc trưng của viêm tụy cấp là sau khi nôn, cơn đau không giảm. Điều này khác với các bệnh lý tiêu hóa khác như viêm dạ dày - ruột hay ngộ độc thực phẩm, nơi bệnh nhân thường đỡ đau sau khi nôn”, bác sĩ Đô phân tích.

Chính vì đau không giảm nên bệnh nhân buộc phải nhập viện. Có trường hợp bệnh nhân không uống rượu ngay trước thời điểm khởi phát đau bụng, nhưng khai thác bệnh sử cho thấy trước đó vài ngày đã uống rượu với lượng nhiều.

Nguyên nhân là khi lượng rượu vượt quá khả năng thanh thải, các độc chất tích tụ và gây tổn thương tuyến tụy, khiến viêm tụy cấp có thể xuất hiện muộn sau 2-3 ngày.

Theo bác sĩ Nguyễn Đô, rối loạn chuyển hóa mỡ máu là yếu tố nguy cơ độc lập gây viêm tụy cấp. Khi yếu tố này kết hợp với uống rượu, nguy cơ không chỉ cộng gộp mà còn tăng mạnh, khiến bệnh diễn tiến nặng hơn.

“Những người có nền rối loạn mỡ máu, đái tháo đường, gan nhiễm mỡ nếu uống rượu sẽ có nguy cơ viêm tụy cấp nặng hơn nhiều so với người không có các bệnh nền này”, bác sĩ Đô cho biết.

Bác sĩ Đô nhấn mạnh việc phòng bệnh vẫn là yếu tố quan trọng. Uống rượu bia là thói quen khó bỏ, đặc biệt trong dịp lễ Tết. Nhưng người dân cần nhận thức rõ mức độ nguy hiểm của rượu bia đối với viêm tụy cấp để tự điều chỉnh hành vi. Đây mới là giải pháp lâu dài.