Cánh diều vàng: Đau đầu chọn BGK

Ngày 9-3-2008 đã được chọn để tổ chức lễ trao giải “Cánh diều vàng 2007”. Nhưng BGK của giải thưởng này vẫn chưa "lộ diện"

Đạo diễn Nguyễn Thanh Hải (phải) nhận giải thưởng CDV 2006

Những ngày này, cánh cửa Hội Điện ảnh Việt Nam tấp nập khách với lời thăm hỏi, những nghi vấn về sự thành công của mùa giải, nhất là sau khi hai giải thưởng lớn của điện ảnh được tổ chức năm 2007 là giải “Cánh diều vàng 2006” và Liên hoan phim 15 gặp khá nhiều điều tiếng. Chúng tôi đã có cuộc trao đổi với ông Nguyễn Văn Tân, Chánh văn phòng Hội, người được giao trách nhiệm phát ngôn về giải thưởng.

- Năm nay là năm đầu tiên Hội thực hiện xã hội hóa công tác tổ chức giải. Có vẻ như điều này đã mang lại luồng sinh khí mới cho giải, bằng cớ là các thông tin về giải thưởng đầy đủ hơn, đến với báo chí sớm hơn thường lệ ?

- Những năm trước, Hội kết hợp với Đài Truyền hình Việt Nam tổ chức vì Cánh diều vàng không chỉ có ý nghĩa khích lệ giới điện ảnh mà còn có ý nghĩa với người làm phim truyền hình - thường chiếm tới 3/5 giải thưởng. Năm nay, có thêm sự tham gia của 2 Cty là Mê Kông Media và TNN Media, Hội đỡ vất vả. Với việc xã hội hóa và lần đầu tiên giải được tổ chức tại TP.HCM, tôi tin tưởng vào thành công, nhất là về mặt công chúng.

Một cảnh trong phim Áo lụa Hà Đông

- Lại nói đến công chúng, năm 2006, Hội đề ra giải thưởng cho phim có nhiều người xem nhất (bán vé hoặc chiếu phục vụ) nhưng năm nay lại không thấy giải này xuất hiện. Vì sao vậy, thưa ông ?

- Đó là một giải phụ, được quyết định tức thời để đáp ứng yêu cầu tham gia của khán giả vào việc đánh giá phim. Tuy nhiên, qua một năm thực hiện, chúng tôi thấy không hiệu quả lắm vì phim dự giải phần lớn là những phim mới sản xuất, khó mà thống kê chính xác được. Ngay tại LHP 15, nói là giải khán giả nhưng cũng chỉ bó gọn trong số dự LHP, khán giả Nam Định thôi chứ không phải là tất cả. Còn việc chiếu phim rộng rãi cho công chúng trước đêm trao giải cũng không thể thực hiện được bởi hầu hết là những phim mới sản xuất; bản thân các hãng sản xuất cũng không muốn chiếu rộng ngay, để còn thu hồi vốn. Hơn nữa, muốn chiếu thì phải tổ chức được một mạng lưới, một hệ thống chiếu phim cũng như bảo vệ bản quyền cho phim. Điều đó quá sức Hội Điện ảnh Việt Nam. Vì vậy mà BTC quyết định bỏ.

- LHP nào cũng vậy, vấn đề BGK thường được báo chí hết sức quan tâm, nhất là khi thường xuất hiện thông tin trái chiều sau mỗi kỳ giải thưởng. Năm nay, Hội lựa chọn BGK như thế nào ?

- Những kỳ trước, Hội cố gắng chọn những người làm nghề, những nhà phê bình, những người làm văn hóa nghệ thuật có chuyên môn giỏi, có khả năng cảm thụ tác phẩm tốt, công tâm, trách nhiệm. Nhiều người đặt vấn đề già - trẻ đối với thành phần BGK nhưng tôi nghĩ điều đó không quan trọng, vấn đề là người được chọn phải đáp ứng được những tiêu chí trên.

Cảnh trong phim Hà Nội, Hà Nội

- Nhưng cũng không nên duy trì một BGK tương đối giống nhau, “ngồi” hết năm này qua năm khác ?

- Đúng là rất khó. Chúng tôi rất muốn đổi mới, tìm tòi, mạnh dạn đưa những người mới vào BGK. Nhưng, nếu chọn những người trẻ, những người đang sung sức thì lại vấp quy chế bởi hầu hết họ đều có tác phẩm dự thi. Chúng tôi rất đau đầu khi chọn BGK. Nếu báo chí, công chúng phát hiện ra ai xứng đáng, chúng tôi rất cảm ơn.

- Thực tế, trong hoạt động thường xuyên của Hội, có rất nhiều chuyên gia nước ngoài đến trao đổi, giao lưu. Có thể mời chuyên gia nước ngoài vào BGK được không ?

- Chuyên gia vào Việt Nam theo các dự án tài trợ, muốn mời họ tham gia thì phải hiểu rõ họ, rồi cân đong kinh phí. Nói chung là rất tốn kém, kinh phí của giải không đáp ứng được.

- Thực tế là nhiều phim sau khi nhận giải lại rất ít người xem ? Có phần lỗi nào trong chuyện này thuộc về BGK quen thuộc, ít đổi mới ?

- Có nhiều yếu tố, để thu hút được người xem. Theo quan điểm của tôi thứ nhất là sức hút của tác phẩm, thứ hai là do quảng bá, tiếp thị phim. Một phim do nước ngoài làm, chi phí cho quảng bá, tiếp thị có thể chiếm tới 25% trong khi hiện nay ở ta việc tiếp thị chỉ có ở các hãng phim tư nhân.

Phim Nhà nước, ngân sách chỉ hỗ trợ 72% dự toán, kinh phí làm phim eo hẹp nên rất khó. Công tác tiếp thị kém nên không thu hút được khán giả. Thứ 3 là thẩm mỹ của khán giả. Phải xác định khán giả là ai ? Những bộ phim chất lượng nghệ thuật cao, được nhiều giải thưởng quốc tế chắc chắn sẽ thu hút những người trong nghề, trí thức, sinh viên. Còn khán giả bình dân hơn, họ đến rạp để xem những bộ phim có tính giải trí, thư giãn. Nếu lấy khán giả làm tiêu chí chung để đánh giá sẽ bị khiên cưỡng. Chúng tôi cố gắng đến mức cao nhất để lựa chọn được phim xứng đáng trao giải, chọn lựa đúng mới động viên được lao động trí tuệ.

Diễn viên Trung Quốc Can Đình Đình, phim Hà Nội, Hà Nội

- Chưa năm nào giải Cánh diều vàng giữ được bí mật đến phút cuối cùng nên tính hấp dẫn cũng giảm đi, thậm chí còn bị điều tiếng nọ kia. Năm nay, BTC sẽ khắc phục điều này như thế nào, thưa ông ?

- Quy chế là bảo mật tuyệt đối cho giải thưởng, điều này rất khó thực hiện khi làm việc tập thể, lại có sự tham gia của người ngoài vào các khâu in bằng khen, lời giới thiệu. Tuy nhiên, xin khẳng định rằng việc giữ bí mật hoàn toàn là để cho chương trình hấp dẫn chứ không hề ảnh hưởng đến giải. Dù có biết trước thì cũng không ai tác động, thay đổi giải thưởng được. Phiếu chấm điểm của BGK được lưu lại rất lâu, trong trường hợp cần thiết có thể công khai. Năm nay, chúng tôi sẽ cố gắng hết mức để đêm trao giải có nhiều bất ngờ !

- Xin cảm ơn ông !

Theo HNM