Bán rau quả sang nước ngoài, Việt Nam thu về thêm hơn 1 tỷ USD tháng 8

Hoạt động xuất khẩu rau hoa quả của Việt Nam trong tháng 8 tiếp tục ghi nhận bứt phá mạnh mẽ, đánh dấu tháng thứ 2 liên tiếp xuất khẩu vượt mốc 1 tỷ USD.

Ngành rau quả tận dụng hiệu quả nguồn cung

Theo ước tính của Cục Hải quan Việt Nam, kim ngạch xuất khẩu rau quả của Việt Nam đã đạt 1,1 tỷ USD trong tháng 8, tăng 1% so với tháng trước và tăng 15% so với cùng kỳ năm ngoái.

Lũy kế 8 tháng đầu năm 2026, tổng kim ngạch xuất khẩu rau quả của Việt Nam đạt xấp xỉ 5,87 tỷ USD, tăng 22% so với cùng kỳ năm 2025. Đây là tốc độ tăng trưởng bứt phá khi cột mốc 5,8 tỷ USD đạt được sớm hơn so với năm 2025. Năm ngoái, đến tháng 9, ngành rau quả mới vượt qua mốc này.

Động lực lớn nhất thúc đẩy kim ngạch xuất khẩu rau quả tháng 8 vượt 1 tỷ USD đến từ mặt hàng sầu riêng khi các tỉnh Tây Nguyên, như Đắk Lắk, Lâm Đồng, đang vào giai đoạn thu hoạch rộ.

Trước đó, theo thống kê từ số liệu của Cục Hải quan Việt Nam, trong tháng 7, kim ngạch xuất khẩu sầu riêng đã vượt 681 triệu USD, tăng 30% so với tháng trước và tăng 81% so với cùng kỳ năm ngoái.

Tính chung 7 tháng, tổng kim ngạch xuất khẩu sầu riêng của Việt Nam đạt gần 1,8 tỷ USD, tăng 47% so với cùng kỳ năm ngoái, tỷ trọng chiếm 36,98%.

Bên cạnh trái sầu riêng, ngành hàng rau quả của Việt Nam cũng tận dụng rất tốt lợi thế về nguồn cung và thị trường để đẩy mạnh xuất khẩu các mặt hàng chủ lực khác, bao gồm: dừa, hạt dẻ cười, chanh leo, mít, ớt, dứa, bưởi, hoa cúc,..

Từ kết quả đạt được, Cục Hải quan dự báo triển vọng xuất khẩu rau quả của Việt Nam trong 4 tháng còn lại của năm 2026 tiếp tục giữ đà tăng trưởng tích cực.

Cụ thể, cơ quan này phân tích tháng 9 và tháng 10 là thời điểm sầu riêng tại các tỉnh Tây Nguyên (Đắk Lắk, Lâm Đồng, Gia Lai) vào chính vụ thu hoạch rộ. Việc Thái Lan đã kết thúc vụ sầu riêng hè tạo lợi thế cho sầu riêng Việt Nam trên thị trường quốc tế, dự kiến đóng góp 1,5-2 tỷ USD trong các tháng cuối năm.

Bên cạnh đó, theo yếu tố chu kỳ, quý IV hàng năm nhu cầu nhập khẩu rau quả phục vụ các đợt lễ lớn (Tết Trung Thu, Giáng sinh, Tết Nguyên đán) tại Trung Quốc và các nước Đông Bắc Á sẽ tăng mạnh, đặc biệt với các mặt hàng thanh long, dừa tươi, bưởi, xoài và chanh leo.

Ngoài ra, nhóm sản phẩm rau quả sấy khô, cấp đông (IQF) và nước ép tiếp tục duy trì tỷ trọng cao, chiếm trên 30% tổng kim ngạch, nhờ nguồn cung nguyên liệu chế biến dồi dào.

Trái cây Việt Nam khẳng định vị thế tại châu Âu

Theo Cơ quan Thống kê châu Âu, trong 6 tháng đầu năm 2026, nhập khẩu trái cây và rau củ của Liên minh Châu Âu (EU) từ các thị trường ngoại khối ghi nhận những chuyển dịch rõ nét về dung lượng, quy mô cũng như xu hướng nhu cầu tiêu thụ.

Về dung lượng và quy mô thị trường, trong nửa đầu năm 2026, EU nhập khẩu rau, hoa, củ, quả và sản phẩm chế biến (HS 06, 07, 08, 20 - không bao gồm hạt điều có mã HS 080131; 080132) từ thị trường ngoại khối đạt xấp xỉ 23 tỷ euro (tương đương 26,81 tỷ USD), tăng 2% so với cùng kỳ năm ngoái.

Liên quan đến nhu cầu tiêu thụ, do yếu tố thời tiết không thuận lợi khiến sản lượng thu hoạch nội khối đối với một số loại trái cây giảm, bao gồm cam quýt, táo, nho, trái cây có hạt. Điều này buộc các nhà nhập khẩu EU phải đẩy mạnh tìm kiếm nguồn cung ngoại khối từ Nam Mỹ (Brazil, Argentina), châu Phi và Đông Nam Á để bù đắp khoảng trống thị trường.

Bên cạnh đó, tăng trưởng GDP của EU trong nửa đầu năm 2026 đạt kết quả tích cực khiến niềm tin tiêu dùng dần phục hồi. Nhu cầu tiêu thụ trái cây nhiệt đới, như chuối, xoài, chanh leo, bơ, sầu riêng và các sản phẩm rau quả chế biến (sấy dẻo, cấp đông IQF), tăng trưởng bền vững. Người tiêu dùng EU ngày càng quan tâm đến giá do chi phí sinh hoạt chung tăng cao, dẫn đến xu hướng ưu tiên các sản phẩm có chất lượng ổn định, bao bì tiện lợi và có mức giá hợp lý.

Tuy nhiên, dù nhu cầu lớn, các nhà nhập khẩu của EU đòi hỏi rất khắt khe về mức giới hạn dư lượng tối đa (MRLs) đối với hóa chất bảo vệ thực vật. Các sản phẩm đạt chứng nhận an toàn (GlobalGAP, Organic), đáp ứng quy định kiểm tra chuỗi cung ứng bền vững và giảm thiểu rác thải nhựa hoặc bao bì xanh có lợi thế cạnh tranh vượt trội tại thị trường này.

Việt Nam là nguồn cung rau quả ngoại khối lớn thứ 23 cho EU. Ảnh: Phạm Ngôn.

Đáng chú ý, số liệu từ Cơ quan Thống kê châu Âu chỉ ra Việt Nam là nguồn cung rau quả ngoại khối lớn thứ 23 cho EU, tốc độ nhập khẩu tăng gần 26% trong nửa đầu năm 2026. Thị phần rau quả của Việt Nam trong tổng kim ngạch nhập khẩu của EU từ thị trường ngoại khối tăng từ 0,81% trong nửa đầu năm 2025 lên 1% trong nửa đầu năm 2026.

Con số tăng trưởng trên cho thấy ngành hàng rau quả Việt Nam đang dần khẳng định là đối tác tin cậy nhờ năng lực tuân thủ các quy định An toàn thực phẩm và Kiểm dịch thực vật (SPS) của EU. Số lượng cảnh báo về dư lượng hóa chất đối với nông sản Việt Nam tại cổng thông tin EU giảm đáng kể, giúp gia tăng uy tín cho thương hiệu rau quả Việt Nam tại thị trường có yêu cầu chất lượng cao này.

Cơ cấu nhập khẩu rau quả từ bên ngoài EU phân hóa rõ rệt theo khu vực địa lý, đặc trưng sản phẩm và mùa vụ.

Ví dụ, khu vực Mỹ Latinh, chiếm thị phần lớn trong tổng kim ngạch nhập khẩu rau quả ngoại khối, trong đó Peru, Ecuador, Brazil chiếm 15,18% tổng kim ngạch. Sản phẩm chính gồm chuối, bơ, xoài tươi, nho, việt quất và cam quýt. Đây là nguồn cung trái cây quy mô lớn, tính ổn định cao phục vụ nhu cầu tiêu dùng hàng ngày của người dân Châu Âu.

Khu vực châu Phi sẽ giữ vai trò đối tác nguồn cung trái cây ôn đới/cận nhiệt đới trái vụ và rau củ tươi quan trọng nhất cho EU nhờ lợi thế địa lý gần kề. Các nguồn cung chính bao gồm các nước Maroc, Ai Cập, Nam Phi chiếm lần lượt 9,55%, 5,51% và 5,24% tổng kim ngạch nhập khẩu của EU từ thị trường ngoại khối trong 6 tháng đầu năm 2026. Các sản phẩm chính của khu vực này là cam, quýt, nho trái vụ, cà chua và rau xanh đông lạnh.

Trong khi đó, khu vực châu Á chủ yếu cung cấp trái cây nhiệt đới đặc sản và rau quả chế biến sâu có tốc độ tăng trưởng cao nhất. Trung Quốc, Việt Nam, Thái Lan, Philippines và Ấn Độ đóng vai trò nguồn cung chính cho EU.