Ảnh: Reuters.

*Phần đầu của bộ sách này được phát hành năm 2007

Mặc dù mọi người không ấp ủ bất kỳ ảo tưởng nào về việc liệu tòa án Mỹ có thể xử phạt những con cá sấu tài chính như JP Morgan Chase và HSBC hay không, thế nhưng vấn đề này đã khiến các nhà đầu tư trên toàn thế giới nhận ra giá trị của bạc.

Giá bạc thấp như vậy, không phải vì nó chỉ là một loại hàng hóa rẻ giống như bắp cải, mà đó là kết quả của màn truy sát của một số kẻ săn mồi tài chính siêu nặng ký như AIG, Bear Stearns, JP Morgan Chase và HSBC.

Bạc là “kình địch” của đồng đô-la mà Cục Dự trữ Liên bang bằng mọi giá phải loại bỏ, đồng thời bạc là “cô bé Lọ Lem” trước sau gì cũng sẽ tỏa sáng trên thị trường đầu tư trong tương lai gần. Khi các nhà đầu tư từ khắp nơi trên thế giới hiểu được sự thật này, bạc sẽ ngay lập tức thu hút sự tranh giành của vô số anh hùng trên thị trường.

Về tiềm năng giá trị gia tăng của bạc, Butler có tầm nhìn xa trông rộng và kiên nhẫn hơn nhiều so với Buffett. Butler tin rằng chính vì một số ngân hàng lớn cố tình đàn áp giá bạc nên các nhà đầu tư thông thường mới có cơ hội đầu tư trăm năm có một này. Mối quan hệ cung cầu thị trường đảm bảo rằng người mua bạc cuối cùng sẽ đánh bại các ngân hàng lớn vốn quen mui bán khống bạc. Diễn tiến của câu chuyện này sẽ chứng minh cho một số kịch bản khi Butler dự tính rằng giá bạc cuối cùng sẽ bùng nổ.

Kịch bản đầu tiên là tác động từ các hợp đồng bán khống của các ngân hàng lớn buộc phải đóng các vị thế bán khống trên thị trường bạc. Khi thị trường phát hiện ra tiềm năng giá trị gia tăng của bạc, một lượng lớn dòng mua sẽ không ngừng đẩy giá bạc thực chất lên cao, các hợp đồng bán khống của các ngân hàng lớn phải chịu áp lực giao hàng rất lớn.

Cuối cùng, khi đến kỳ hạn thanh toán, họ buộc phải thanh toán bằng bạc thực chất, hoặc thu mua lại hợp đồng bán khống với số lượng ngang bằng, nghĩa là buộc phải đóng vị thế bán khống đó.

Giá bạc mang chở nhiều thông điệp. Ảnh: Discovery Alert.

Hiện tại, tổng số hợp đồng bán khống bạc đã thực hiện ở Sàn Giao dịch Hàng hóa Tương lai New York tương đương với 550 triệu ounce, chiếm 79% tổng số bạc bán trên thị trường thế giới. Nếu như bên bán khống không dốc hết vốn liếng ra mà trả thì họ phải kiếm đâu ra một lượng bạc thực chất lớn như vậy để rao bán đây?

Tình huống thứ hai là tác động của việc hoàn trả “bạc cho thuê” đối với giá bạc. Từ hơn 20 năm trước, ngân hàng trung ương của nhiều quốc gia đã ném một lượng lớn bạc vào thị trường bằng cách cho thuê bạc để đàn áp giá bạc.

Tại sao lại xuất hiện động thái thuê bạc trên thị trường? Do một số mỏ bạc không thể giao đúng hạn vì nhiều lý do khác nhau, thế nên họ tạm thời thuê bạc từ các ngân hàng giao dịch vàng bạc để đảm bảo giao hàng kịp thời. Sau khi khai thác xong, họ sẽ trả lại bạc theo số lượng ban đầu, cộng với lãi suất 1% hoặc thấp hơn.

Tương tự như vậy, các ngân hàng giao dịch vàng bạc cũng có thể thuê bạc từ ngân hàng trung ương. Ngân hàng trung ương lấy lý do rằng bạc chất đống trong kho sẽ không thể sinh ra lợi nhuận, vì vậy họ cũng rất sẵn lòng cho thuê một lượng lớn dự trữ bạc, vì ít ra còn có thể nhận được 1% tiền lãi.

Sau khi các ngân hàng giao dịch vàng bạc thuê số bạc này, hầu hết chúng được ném vào thị trường và đổi sang tiền mặt, khoản tiền này sẽ dùng để mua trái phiếu chính phủ với lợi suất 5%. Dù trả lại 1% tiền lãi cho ngân hàng trung ương, họ vẫn có thể đút túi 4%. Bằng cách này, ngân hàng trung ương và các ngân hàng giao dịch vàng bạc đang đàn áp giá của thị trường bạc mà không để lại bất kỳ dấu vết nào.

Butler ước tính rằng trong 20 năm qua, hàng trăm triệu hoặc thậm chí hàng tỷ ounce bạc có thể đã chảy vào thị trường thông qua hình thức cho thuê này. Về lý thuyết, bạc cho thuê cuối cùng phải trả lại cho ngân hàng trung ương.

Tuy nhiên, hầu hết số bạc này đã dùng làm nguyên liệu thô công nghiệp và không thể hoàn trả. Khi giá bạc cuối cùng không được kiểm soát và tăng kịch trần, ngân hàng trung ương bắt đầu đòi lại lượng bạc cho thuê, bên thuê buộc phải mua lại số lượng bạc thực chất tương ứng từ thị trường.

Loại bạc thực chất này có số lượng khổng lồ, nó không liên quan gì tới loại bạc đã bị bán khống trên thị trường giao dịch hàng hóa tương lai ở New York. Mua lại lô bạc này sẽ có tác động cực lớn đến giá bạc. Nếu điều này xảy ra, giá bạc có thể tăng kịch liệt, đó cũng là một lý do quan trọng tại sao các ngân hàng giao dịch vàng bạc - vốn chuyên đi thuê bạc, rất muốn đàn áp giá bạc.

Kịch bản thứ ba là tác động của tình trạng tích trữ mang tính khủng hoảng của người dùng công nghiệp. Bạc là nguyên liệu thô với hàng ngàn công dụng khác nhau, nó là yếu tố mang tính cốt lõi trong rất nhiều sản phẩm, nhưng lượng dùng thì không lớn. Đặc điểm này khiến cho nhu cầu về bạc chỉ tăng chứ không giảm, đó là nhu cầu bất biến (Inelastic Demand).

Với sự gia tăng nhu cầu đầu tư, hơn 30.000 tấn bạc tồn kho khó có thể đáp ứng đủ lượng cầu, trong khi đó chu kỳ sản xuất của các mỏ bạc mới chỉ kéo dài trong vài năm, và hầu hết trong số chúng là các mỏ hợp kim, “nước xa khó cứu được lửa gần”.

Như vậy, sớm muộn gì bạc cũng rơi vào tình trạng “cháy hàng” và thời gian cháy hàng ngày càng dài hơn, từ vài ngày đến vài tuần, và sau đó có thể kéo dài vài tháng. Dây chuyền sản xuất của các nhà máy không thể ngừng hoạt động vì hết bạc, thế nên các công ty phải lên kế hoạch trước và dự trữ trước, điều này chắc chắn sẽ khiến cho giá bạc tăng vọt.