6 gia đình tài phiệt thao túng kinh tế Hong Kong

Những gia đình này nắm trong tay những tập đoàn lớn nhất Hong Kong, kinh doanh nhiều lĩnh vực từ bất động sản, viễn thông, vận tải, bán lẻ… cho đến tài chính, bảo hiểm, điện, nước.

1. Gia đình họ Li

Gia đình ông Li Ka-shing sở hữu công ty bất động sản Cheung Kong Holdings, công ty kinh doanh đa ngành Hutchison Whampoa, Hong Kong Electric, Cheung Kong Infrastructure, CK Life Sciences, trang web Tom.com và mạng viễn thông PCCW.

Các công ty này, hoạt động trong mọi lĩnh vực, từ bất động sản cho đến vận tải biển, năng lượng, viễn thông, du lịch, khách sạn, bán lẻ... Tổng giá trị vốn hóa thị trường của các công ty này lên tới 852 tỷ HKD (110 tỷ USD), tương đương 5% tổng giá trị vốn hóa toàn thị trường chứng khoán Hong Kong (khoảng 18.500 tỷ HKD).

Tỷ phú giàu nhất Hong Kong Li Ka-shing.

Ông Li Ka-shing sinh năm 1928 tại tỉnh Quảng Đông - Trung Quốc, là một tỷ phú nổi tiếng với tính cách cuốn hút, nhà thương thuyết có tài, nhà từ thiện nổi tiếng… Ông được Forbes vinh danh người giàu thứ 16 của thế giới với tổng tài sản khoảng 21,3 tỷ USD. Các công ty thuộc tập đoàn của tỷ phú này hoạt động tại 50 nước trên toàn thế giới.

Tỷ phú này hiện nắm giữ hoạt động kinh doanh của Cheung Kong Holdings và Hutchison Whampoa, trong khi 2 còn trai ông là Victor và Richard điều hành Cheung Kong Infrastructure, CK Life Sciences và hãng viễn thông PCCW nổi tiếng bậc nhất Hong Kong.

Cheung Kong Holdings dưới quyền quản lý của Victor thuộc nhóm công ty đứng đầu lĩnh vực bất động sản Hong Kong suốt từ thập niên 1960. Thông tin về Victor không có nhiều như Richard, người đã được coi như “siêu sao” vào năm 1993 ở tuổi 27 khi bán Star TV, kênh truyền hình nổi tiếng châu Á cho tỷ phú truyền thông Rupert Murdoch với giá 390 triệu USD. Star TV là kênh truyền hình do cha của họ, ông Li Kashing, sáng lập.

Richard lấy tiền lãi thu được từ thương vụ trên để thành lập công ty viễn thông Pacific Century Group và sau này chuyển thành PCCW. Năm 1999, với sự hậu thuẫn của chính quyền Hồng Kông, công ty này lên kế hoạch xây dựng hệ thống cộng đồng số với tổng chi phí 1,7 tỷ USD.

Thương vụ thực sự hái ra tiền chính là vụ sáp nhập trị giá 28,4 tỷ USD với công ty viễn thông Hong Kong Telecom (HKT) vào năm 2000, được biết với cái tên “thương vụ thế kỷ”. Chính phủ Trung Quốc hoàn toàn ủng hộ cho vụ sáp nhập, nhưng sau khi PCCW và HKT phải đối đầu với nhiều khó khăn trong thời kỳ bong bóng công nghệ vỡ, những dự án cộng đồng của liên mình này một thời được quảng cáo rùm beng cuối cùng lại không đi đến đâu.

2. Gia đình nhà Kwok

Công ty bất động sản Sun Hung Kai Properties được sáng lập bởi Kwok Tak-seng, người cũng đến từ tỉnh Quảng Đông. Ban đầu, ông chủ của Sun Hung Kai khởi nghiệp bằng nghề kinh doanh suốt từ những năm 50 của thế kỷ trước và chính thức bước vào lĩnh vực bất động sản năm 1958. Cho đến bây giờ người ta vẫn nhớ đến đức tính làm việc cực kỳ chăm chỉ, miệt mài của Kwok Tak-seng. Tỷ phú này qua đời vào năm 1990. Ông có 3 con trai: Walter, Thomas và Raymond. 2 con trai lớn học ở Anh, Raymond học cả ở Anh và Mỹ.

Bê bối đưa hối lộ và thù hận gia đình đang làm 3 anh em nhà Kwok mất đoàn kết.

Sun Hung Kai là công ty bất động sản lớn nhất tại Hong Kong, kiểm soát hơn 100 công ty trong lĩnh vực xây dựng, quản lý bất động sản, dịch vụ điện và cứu hỏa, kiến trúc, sản xuất xi măng, tài chính và bảo hiểm.

Công ty này là chủ thầu rất nhiều công trình khác nhau, từ nhà máy cho đến đại siêu thị, tòa nhà văn phòng, nổi bật nhất có thể kể đến Tòa tháp tài chính IFC và sân bay Hong Kong. Sun Hung Kai đang nắm 47,5% cổ phần hai tòa tháp IFC 1 và 2, 100% cổ phần trong nhà ga xe điện ngầm Kowloon và tòa tháp thương mại quốc tế (ICC).

3 anh em tỷ phú nhà Kwok từng được coi như “tam giác thép” của Hong Kong. Nhưng nay mối thù hận trong gia đình và cáo buộc đưa hối lộ đang khiến mối quan hệ của họ tan vỡ. Thomas và Raymond bị buộc tội đưa hối lộ và gian dối – vụ bê bối đưa hối lộ này được coi như nổi tiếng nhất trong lịch sử Hong Kong và nó cho thấy rõ sự câu kết giữa tài phiệt và quan chức trong chính quyền Hong Kong.

Trong khi Thomas và Raymond đang bận giải quyết vụ bê bối pháp lý, thay cho việc thuê quản lý chuyên nghiệp để giải quyết hậu quả, gia đình đưa 2 con trai của nhà Kwok, hiện mới ở độ tuổi khoảng 30, lên làm giám đốc. Thành tích và kinh nghiệm kinh doanh của 2 người này gần như chưa có gì. Và theo quan niệm của người Trung Quốc, mọi thứ chỉ giới hạn trong phạm vi gia đình.

3. Gia đình nhà Lee

Cũng đến từ tỉnh Quảng Đông – Trung Quốc, tỷ phú Lee Shau-Kee tiếp bước công việc của cha mình, một người chuyên kinh doanh vàng, tiền tệ. Đến năm 1958, ông tham gia vào lĩnh vực bất động sản cùng với Kwok Tak-seng và Fung King-hey. Nhóm này từng được coi như bộ ba quyền lực ở Hong Kong cho đến năm 1972, khi họ quyết định đi theo con đường khác nhau.

Sau đó, ông Lee thành lập Wing Tai Development. Hiện nay ông nắm 3 công ty bao gồm công ty bất động sản Henderson Land, công ty đầu tư Henderson Investment và công ty khí đốt The Hong Kong and China Gas Company - nắm thị phần khí đốt lớn nhất tại Hồng Kông. 3 công ty có tổng giá trị vốn hóa khoảng 257 tỷ đôla Hong Kong (tính đến ngày 26/07/2012). Ông Lee giữ chức chủ tịch cả 3 công ty. Ông có tổng tài sản 19 tỷ USD và là tài phiệt giàu có thứ hai tại Hong Kong, chỉ sau Li Ka-shing.

Công ty bất động sản Henderson Land thành công bằng chiến lược thâu tóm thị trường nhà ở quy mô nhỏ và trung bình. Họ mua lại khu căn hộ cũ ở vị trí đắc địa của Hồng Kông như khu Wan Chai, Causeway Bay…và kinh doanh kiếm lời.

Lee Ka-kit, con trai lớn của Lee Shau-Kee, từng học tại Anh. Ông chịu trách nhiệm quản lý công ty bất động sản với hoạt động chru yếu tại Trung Quốc đại lục, chủ yếu ở Bắc Kinh, Thượng Hải, Quảng Châu và đồng bằng châu thổ sông Châu. Con trai Lee Ka-shing và con gái Magaret của ông Lee Shau-Kee cũng đang nắm những chức vụ cao trong công ty của cha mình.

4. Gia đình nhà Cheng

Tập đoàn New World Development của nhà Cheng bao gồm 3 công ty: công ty hạ tầng và xây dựng NWS Holdings, New World China Land và công ty năng lượng Mongolia Energy Corporation. Tập đoàn thuộc về ông Cheng Yu-tung, người cũng đến từ tỉnh Quảng Đông - Trung Quốc. Các công ty đầu tư vào lĩnh vực bất động sản, hạ tầng, dịch vụ công (dịch vụ xe bus và phà tại Hong Kong), và viễn thông. Tập đoàn New World Development có giá trị vốn hóa 59 tỷ HKD.

Tuy nhiên, tỷ phú này đã lui vào hậu trường từ năm 1989. Henry, con trai lớn của ông, sau khi hoàn thành chương trình học tại Canada, hiện đang điều hành New World Development và đảm nhiệm chức Chủ tịch New World China Land và NWS Holdings. Peter, con trai thứ hai của ông cũng giữ chức vụ điều hành trong 2 công ty. World China Land sở hữu cả ngân hàng ở Trung Quốc đại lục.

Ông Cheng từng được biết đến với danh hiệu “ông hoàng trang sức” vào thập niên 1960 khi ông kiểm soát  khoảng 30% lượng kim cương nhập khẩu tại Hong Kong. Khi ông chuyển hướng sang bất động sản vào thập niên 1960, tập đoàn New World Development trở thành chủ thầu nhiều công trình nổi tiếng nhất Hong Kong như khách sạn Regend (nay là Intercontinental), trung tâm triển lãm và hội nghị Hong Kong.

5. Gia đình nhà Y K Pao và Peter Woo

Tập đoàn Wharf/Wheelock Group được sáng lập bởi Y K Pao, nhà kinh doanh trong lĩnh vực vận tải nổi tiếng đến từ tỉnh Chiết Giang – Trung Quốc. Khởi nghiệp, ông làm nhân viên ngân hàng tại Thượng Hải và đến Hồng Kông năm 1949. Ông mất năm 1991.

Công ty Wharf (Holdings), Wheelock and Company và i-Cable Communications có tổng giá trị vốn hóa thị trường khoảng 190 tỷ đôla Hồng Kông. Hai công ty này đầu tư mạnh vào bất động sản, viễn thông, truyền thông, giải trí, vận tải.

Đến năm 1973, trước khi cú sốc dầu mỏ xảy ra, ông Pao còn có nhiều tàu vận tải hơn cả hãng vận tải huyền thoại thế giới Aristoteles Onassis. Khi ông đa dạng hoạt động kinh doanh và thâu tóm Wharf năm 1980, với sự hỗ trợ của ngân hàng HSBC, tỷ phú này trở thành chủ sở hữu khá nhiều bất động sản có giá trị lớn nhất Hong Kong, như khu Tsim Sha Tsui tại Kowloon. Wharf thống trị lĩnh vực bất động sản thương mại tại Hồng Kông. Ngoài ra, Pao còn nắm quyền kiểm soát Star Ferry, hệ thống du lịch bằng phà trên sông độc đáo nhất thế giới.

Hệ thống du lịch trên sông độc đáo nhất thế giới do gia đình YKPao độc quyền.

6. Gia đình nhà Kadoorie

Elly Kadoorie sáng lập tập đoàn CLP vào năm 1901. Gia đình này là cổ đông lớn nhất trong tập đoàn CLP Holdings và tập đoàn khách sạn Hong Kong - Thượng Hải với chuỗi khách sạn xa xỉ Peninsual.

2 tập đoàn thuộc sở hưu của nhà Kadoorie có tổng giá trị vốn hóa thị trường khoảng 172 tỷ HKD (tính đến 26/07/2012). Tập đoàn CLP hiện kiểm soát độc quyền hệ thống điện tại Hong Kong và sau đó còn mở rộng sang kinh doanh điện tại Bắc Kinh, Thiên Tân và Hà Bắc. Đây cùng là nhà cung cấp điện tạiTây Ấn Độ , Úc và Thái Lan.

Theo Cafef/TTVN