KHỞI NGHIỆP

Cuối năm 1998, trước sức ép khổng lồ từ Microsoft, khi tập đoàn này tận dụng vị thế độc quyền của hệ điều hành để trợ giá cho hàng loạt sản phẩm miễn phí ở mọi lĩnh vực cạnh tranh với Netscape, chúng tôi quyết định bán công ty cho America Online (AOL).

Ở tầm nhìn ngắn hạn, đây là một chiến thắng lớn đối với Microsoft bởi họ đã đẩy được mối đe dọa lớn nhất của mình vào tay một đối thủ không lấy gì làm nguy hiểm cả. Nhưng xét về lâu dài, Netscape đã khoét một lỗ hổng không thể gắn liền trên pháo đài của Microsoft trong ngành công nghiệp máy tính: những gì chúng tôi làm đã chuyển các nhà phát triển phần mềm từ sử dụng Win32 API, nền tảng công nghệ độc quyền của Microsoft, sang Internet.

Khi thiết kế tính năng mới cho máy tính, họ sẽ không còn phải viết cho nền tảng độc quyền của Microsoft nữa mà viết lên các giao diện chuẩn của internet và world wide web – mạng toàn cầu.

Một khi đã để vuột mất quyền kiểm soát các nhà phát triển, chẳng sớm thì muộn Microsoft cũng sẽ để mất thế độc tôn về hệ điều hành. Cũng trong suốt thời gian tồn tại, Netscape đã phát minh ra vô số công nghệ “lát đường” cho internet hiện đại như JavaScript, SSL và cookies.

Ben Horowitz, tác giả cuốn sách The Hard Thing About Hard Things: Building a Business When There Are No Easy Answers - Bản lĩnh CEO. Ảnh: Bizjournals

Sau khi sáp nhập công ty vào AOL, tôi được giao nhiệm vụ vận hành nền tảng thương mại điện tử, còn Marc là giám đốc công nghệ. Sau một vài tháng, cả hai chúng tôi dần nhận ra rằng AOL là một công ty thiên về truyền thông hơn là công nghệ.

Đúng là công nghệ đã giúp thực hiện những dự án truyền thông lớn, song chiến lược của họ là chiến lược truyền thông và người đứng đầu công ty này, Bob Pittman, cũng là một thiên tài về truyền thông.

Công ty truyền thông thì tập trung vào việc tạo ra những câu chuyện hay, trong khi công ty công nghệ lại đặt mục tiêu sáng tạo ra cách làm việc tốt hơn. Vậy là chúng tôi lại bắt đầu nghĩ đến những ý tưởng mới, bao gồm cả việc thành lập một công ty mới.

Trong quá trình trao đổi, nhóm chúng tôi còn có thêm hai người nữa (sau này cả hai đều là những nhà đồng sáng lập với chúng tôi). Tiến sĩ Timothy Howes là đồng tác giả của LDAP1, một phiên bản đơn giản hóa thông minh của giao thức X.500 cồng kềnh trước đó. Tim được tuyển dụng vào Netscape năm 1996 và chúng tôi đã thành công trong việc đưa LDAP trở thành chuẩn thư mục trên internet.

Tới bây giờ, nếu một chương trình muốn tìm kiếm thông tin về một ai đó, nó sẽ phải truy cập thông qua LDAP. Thành viên thứ tư trong nhóm là In Sik Rhee, nhà đồng sáng lập Kiva Systems, một công ty máy chủ ứng dụng được Netscape mua lại. In Sik là Giám đốc Công nghệ của Ban Thương mại điện tử do tôi phụ trách. Anh làm việc chặt chẽ với các công ty đối tác nhằm giúp họ thích nghi với quy mô của AOL.

Khi trao đổi ý tưởng, In Sik than phiền rằng cứ hễ tìm cách kết nối với một đối tác của AOL trên nền tảng thương mại điện tử của hãng là y như rằng website của họ lại bị sập bởi không chịu nổi lượng truy cập quá lớn. Phát triển phần mềm cho hàng triệu người sử dụng là một công việc khác hẳn so với phát triển phần mềm cho vài nghìn người và phức tạp hơn nhiều.

Vậy là... cần có một công ty đảm trách tất cả công việc đó cho họ.

Và trong quá trình mở rộng ý tưởng, chúng tôi nghĩ đến khái niệm về điện toán đám mây. Thực ra, thuật ngữ “đám mây” đã được ngành viễn thông sử dụng từ trước đó để chỉ đám mây thông minh, dịch vụ có thể xử lý tất cả thông tin rắc rối, từ định tuyến cuộc gọi cho tới tính toán hóa đơn; và người dùng chỉ cần kết nối một thiết bị không thông minh với đám mây thông minh để sử dụng miễn phí tất cả tính năng thông minh.

Chúng tôi nghĩ rằng ngành máy tính cũng cần có ý tưởng tương tự để giải tỏa mối lo của các nhà phát triển phần mềm về tính an ninh, quy mô và phục hồi sự cố máy tính. Mà nếu bạn định tạo ra một đám mây, thì tốt hơn hết phải tạo hẳn một đám mây to và ầm ĩ – và thế là Loudcloud ra đời. Điều thú vị nằm ở chỗ, di sản bền vững nhất của Loudcloud lại chính là cái tên của nó, bởi trước đó, thuật ngữ “đám mây” chưa từng được dùng để miêu tả một nền tảng điện toán.

Chúng tôi chung tay thành lập công ty và huy động vốn. Thời điểm đó là năm 1999.