Vì sao chúng ta luôn thấy mình không đủ tốt để được yêu?

Theo bác sĩ 102 tuổi Gladys McGarey, mở lòng đón nhận yêu thương chính là 'liều thuốc' hiệu nghiệm để chữa lành những tổn thương tiềm thức. Ảnh minh họa: Magnific.

Những tổn thương trong quá khứ có thể khiến chúng ta âm thầm tin rằng mình không xứng đáng được yêu thương. Thế nhưng, theo bác sĩ 102 tuổi Gladys McGarey, chỉ khi dũng cảm đối diện với nỗi sợ và học cách mở lòng, ta mới có thể kích hoạt nguồn năng lượng chữa lành cho chính mình.

Những biến cố đau đớn thời thơ ấu như bị bỏ rơi, thờ ơ hay những lời chê bai vô tình từ gia đình có thể vô thức đưa vào tiềm thức một đứa trẻ niềm tin sai lệch: Bản thân kém cỏi và không đáng được yêu.

Trong cuốn sách Sống một đời xứng đáng, bác sĩ Gladys McGarey nhấn mạnh rằng việc từ chối tình yêu thực chất là một cơ chế phòng vệ của tâm hồn trước nỗi đau. Tuy nhiên, muốn tìm lại hạnh phúc và phục hồi sức khỏe, chúng ta phải học cách phá bỏ bức tường đó.

Vết thương dai dẳng suốt sáu thập kỷ

Để chứng minh cho sức mạnh của việc đón nhận tình yêu, bác sĩ Gladys McGarey kể lại câu chuyện của Pamela, một bệnh nhân tìm đến bà khi đã ở độ tuổi 60.

Dù là một cố vấn học đường tận tụy, giúp đỡ nhiều trẻ em có hoàn cảnh khó khăn, Pamela chưa từng nhìn thấy giá trị của chính mình. Bà thường xuyên so sánh bản thân với người khác, luôn thấy mình thua kém và chịu đựng nhiều vấn đề sức khỏe nghiêm trọng. Trong thâm tâm, Pamela tin rằng mình thậm chí không xứng đáng với chính sự sống.

Khi đào sâu vào quá khứ, bác sĩ Gladys phát hiện nguồn gốc mặc cảm của Pamela bắt nguồn từ thuở sơ sinh. Vì sinh non và gầy gò, Pamela thường bị mẹ chê là "đứa trẻ xấu xí". Người mẹ thậm chí từng kể rằng mỗi khi có khách đến thăm, bà sẽ lấy khăn che kín người con để họ không thấy đứa trẻ "trông tệ thế nào". Sự việc càng tồi tệ hơn khi người em trai kháu khỉnh chào đời hai năm sau đó. Những lời đùa cợt suốt nhiều năm trong gia đình đã vô tình khắc sâu vào tiềm thức Pamela một vết thương dai dẳng.

Khi nhận ra nguyên nhân khiến lòng tự trọng của mình chạm đáy, Pamela bắt đầu hành trình chữa lành. Vị bác sĩ 102 tuổi đã giúp bà tập lại khả năng đón nhận yêu thương theo từng bước: đầu tiên là đón nhận sự ấm áp từ chính bác sĩ, tiếp đến là tình cảm từ học sinh, phụ huynh, và cuối cùng là học cách yêu thương chính mình. Kỳ diệu thay, khi năng lượng yêu thương quay trở lại, phần lớn triệu chứng bệnh lý của bà cũng dần thuyên giảm.

Cuốn sách Sống một đời xứng đáng của bác sĩ Gladys McGarey chia sẻ nhiều góc nhìn về chữa lành, sức khỏe tinh thần và ý nghĩa của việc đón nhận yêu thương. Ảnh: NXB Trẻ.

Nhận ra sự tồn tại của bản thân là một phép màu

Theo bác sĩ Gladys McGarey, niềm tin về giá trị bản thân được hình thành từ rất sớm. Muốn đón nhận tình yêu từ người khác, trước hết mỗi người phải nhìn nhận đúng giá trị vốn có của chính mình.

Bà cho rằng, sự tồn tại của mỗi con người trên đời đã là một điều kỳ diệu. Bạn sinh ra với một bản ngã độc nhất, mang mã gene kết hợp từ cha mẹ và hiện diện trên đời với một mục đích riêng. Nhỏ bé hay to lớn, sự xuất hiện của bạn đều đang tạo ra những gợn sóng thay đổi thế giới theo những cách mà chính bạn cũng không lường hết được.

Né tránh tình yêu chỉ là phản ứng tự nhiên khi tâm hồn bị tổn thương. Khi hiểu rằng sự tồn tại của mình vốn dĩ đã có ý nghĩa ngay từ khoảnh khắc chào đời, con người mới có thể dần tháo gỡ những suy nghĩ tiêu cực và mở cửa trái tim.

Tự chữa lành: "Đốm lửa trong hang động"

Đón nhận tình yêu có thể khơi dậy trong ta nỗi sợ, đặc biệt là khi trước đây ta từng bị tổn thương. Chính vì lẽ đó mà ta cần tập trung vào nỗi sợ. Dù vượt qua nó là việc chẳng dễ dàng, nhưng nếu làm được, ta sẽ đón nhận thêm nhiều yêu thương.

Một thông điệp xuyên suốt của tác giả là: Bạn phải là chủ thể của quá trình chữa lành. Người khác hay bác sĩ tâm thần chỉ có thể lắng nghe và đồng hành, còn người quyết định bước qua nỗi sợ chính là bạn.

Gladys McGarey ví quyết định này như "đốm lửa trong hang động". Khi nỗi sợ bủa vây và lừa dối bạn về giá trị của bản thân, lựa chọn dấn thân về phía ánh sáng chính là khởi đầu để tự giải phóng mình. Chữa lành không phải là xóa bỏ quá khứ, mà là nhìn nhận những ký ức đau buồn bằng một góc nhìn mới, không để tổn thương quá khứ tiếp tục định đoạt cuộc sống hiện tại.

Bắt đầu từ tình yêu không phán xét

Vị bác sĩ 102 tuổi lý giải, nhiều người không thiếu tình yêu xung quanh, họ chỉ thiếu khả năng tiếp nhận. Sau những tổn thương kéo dài, họ tự dựng lên vách ngăn phòng vệ, vô thức từ chối hoặc nghi ngờ sự quan tâm của mọi người.

Nếu việc mở lòng với con người quá khó khăn, tác giả gợi ý hãy bắt đầu từ những kết nối đơn giản và an toàn hơn, chẳng hạn như động vật.

Thú cưng hay động vật không có ý kiến, không phán xét và ít khả năng làm tổn thương chúng ta. Tình yêu vô điều kiện từ một chú chó hay chú mèo sẽ nhẹ nhàng nhắc nhở chúng ta rằng: Ta hoàn toàn đáng yêu và luôn có khả năng yêu thương, ngay cả khi ta đã lỡ quên mất điều đó.

Từ sự chữa lành đơn sơ ấy, trái tim sẽ dần tìm lại cảm giác an toàn để mở cửa đón nhận thế giới. "Khi bạn có thể đón nhận tình yêu, sức khỏe và hạnh phúc sẽ theo đó mà đến. Và khi ấy, phản ứng tự nhiên duy nhất chính là lan tỏa tình yêu đến mọi người mà bạn gặp", bác sĩ Gladys McGarey đúc kết.