Trực thăng Apache và Seahawk của Mỹ phá hủy tàu Iran ở eo biển Hormuz

Theo The EurAsian Times, quân đội Mỹ đã triển khai hai dòng trực thăng tấn công được đánh giá nguy hiểm nhất hiện nay là AH-64 Apache và MH-60 Seahawk để tập kích nhiều xuồng cao tốc của Iran tại eo biển Hormuz, trong bối cảnh Washington mở chiến dịch mới nhằm tái thông tuyến hàng hải chiến lược này.

Giới chức Mỹ cho biết các trực thăng tấn công AH-64 Apache của Lục quân đã đánh chìm một số xuồng của Iran, ngay trong ngày đầu triển khai chiến dịch hộ tống tàu thương mại qua eo biển Hormuz bùng phát giao tranh. Ảnh: Lục quân Mỹ.

Eo biển Hormuz hiện là điểm nóng an ninh toàn cầu khi khoảng 20% lượng dầu thô vận chuyển bằng đường biển của thế giới đi qua khu vực này. Tuy nhiên, tuyến hàng hải đã gần như bị phong tỏa trên thực tế bởi lực lượng Vệ binh Cách mạng Hồi giáo Iran (IRGC) kể từ khi xung đột Mỹ - Israel với Iran bùng phát.

Trong diễn biến mới nhất, Tổng thống Mỹ Donald Trump ngày 5/5 tuyên bố Washington sẽ tạm dừng hoạt động hộ tống tàu thương mại qua eo biển Hormuz để tạo điều kiện cho các cuộc đàm phán hòa bình với Tehran. Ông cho biết đã đạt được tiến triển lớn trong tiến trình thương lượng và chiến dịch dẫn đường cho tàu thương mại sẽ tạm ngừng trong thời gian ngắn nhằm chờ khả năng hoàn tất thỏa thuận với Iran.

Tuyên bố được đưa ra chỉ vài giờ sau khi Ngoại trưởng Marco Rubio xác nhận Mỹ đã hoàn tất các hoạt động tấn công nhằm vào Iran, song vẫn để ngỏ khả năng đáp trả nếu các tuyến hàng hải tiếp tục bị đe dọa.

Mỹ mở chiến dịch Dự án Tự do ở Hormuz

Trước đó, khi các cuộc đàm phán rơi vào bế tắc, ông Trump đã ra lệnh triển khai chiến dịch quân sự mới mang tên “Dự án Tự do” hôm 4/5 nhằm giải cứu các tàu thương mại mắc kẹt tại Vịnh Ba Tư do Iran phong tỏa eo biển Hormuz.

Theo ông Trump, chiến dịch được tiến hành với mục tiêu nhân đạo nhằm hỗ trợ các tàu hàng, doanh nghiệp và quốc gia “không làm gì sai nhưng trở thành nạn nhân của hoàn cảnh”. Nhà lãnh đạo Mỹ cho biết nhiều con tàu bị mắc kẹt trong thời gian dài đang thiếu lương thực và vật tư cần thiết để duy trì điều kiện sinh hoạt cho thủy thủ đoàn.

Đô đốc Brad Cooper, Tư lệnh Bộ Chỉ huy Trung tâm Mỹ (CENTCOM), cho biết lực lượng Mỹ đã mở được hành lang hàng hải an toàn sau khi rà phá các mối đe dọa từ Iran. Ông xác nhận trực thăng AH-64 Apache và MH-60 Seahawk đã phá hủy sáu xuồng cao tốc Iran bị cho là đe dọa tàu thương mại trong eo biển Hormuz.

“Chúng tôi tập trung hỏa lực rất mạnh trong và quanh eo biển Hormuz. Các trực thăng Apache và Seahawk đã được sử dụng sáng nay để loại bỏ sáu xuồng nhỏ của Iran”, Đô đốc Cooper nói trong cuộc họp báo.

Ông cho biết các xuồng cao tốc Iran thường hoạt động theo nhóm từ 20 đến 40 chiếc, song số lượng lần này chỉ còn sáu chiếc và đã nhanh chóng bị tiêu diệt. Theo đánh giá của phía Mỹ, năng lực tác chiến của lực lượng Iran tại khu vực đang bị suy giảm đáng kể.

Lính Mỹ theo dõi tàu thương mại Touska sau khi nổ súng bắn hỏng và làm tê liệt con tàu treo cờ Iran này vào ngày 20/04/2026. Ảnh: Hải quân.

Apache và Seahawk - “sát thủ” săn xuồng cao tốc

Đây không phải lần đầu tiên Apache và Seahawk được sử dụng để truy đuổi các mục tiêu tốc độ cao trên biển. Cuối năm 2023, hai loại trực thăng này từng tham gia chiến dịch chống các xuồng vũ trang bị nghi thuộc lực lượng Houthi ở Biển Đỏ.

Các nền tảng tác chiến hiện đại như Apache và Seahawk sở hữu hệ thống cảm biến tinh vi cho phép phát hiện, bám bắt và tiêu diệt các mục tiêu mặt nước nhỏ di chuyển tốc độ cao. Hai dòng trực thăng cũng được trang bị nhiều loại vũ khí như pháo tự động, súng máy cỡ lớn, rocket lửa dẫn đường laser và tên lửa chống tăng.

AH-64 Apache do Boeing sản xuất vốn được thiết kế như một “sát thủ diệt tăng” của quân đội Mỹ. Trực thăng có cấu hình hai động cơ turbine, cánh quạt bốn lá và cụm cảm biến đặt ở mũi giúp phát hiện mục tiêu bằng laser, hồng ngoại và radar.

Apache có thể mang tên lửa Hellfire dẫn đường chính xác, rocket 70 mm cùng pháo tự động 30 mm với tối đa 1.200 viên đạn nổ mạnh. Trong môi trường tác chiến hiện nay tại Hormuz, vai trò của Apache được cho là đã chuyển từ “diệt tăng” sang săn xuồng cao tốc.

Quân đội Mỹ cũng từng diễn tập các kịch bản tấn công biển sâu bằng Apache tại khu vực Thái Bình Dương và gần Biển Đông, bao gồm hoạt động đổ bộ lên tàu chiến, bay đường dài trên biển và tập trận bắn đạn thật.

Trong khi đó, MH-60 Seahawk là phiên bản trực thăng hải quân hóa từ UH-60 Black Hawk, được Hải quân Mỹ sử dụng rộng rãi trong nhiều nhiệm vụ trên biển.

Biến thể MH-60R, còn được gọi là trực thăng “thợ săn - sát thủ”, đảm nhiệm các nhiệm vụ chống tàu mặt nước và săn ngầm. Trực thăng được tích hợp radar hiện đại, sonar nhúng và hệ thống tác chiến điện tử, cho phép phát hiện cũng như tấn công các mục tiêu trên biển từ khoảng cách xa.

MH-60R thường mang theo tên lửa AGM-114 Hellfire để đối phó xuồng tuần tra và tàu tấn công tốc độ cao. Ngoài ra, trực thăng còn được trang bị súng máy cỡ nòng 12,7 mm gắn ở cửa bên nhằm áp chế mục tiêu ở cự ly gần.

Biến thể MH-60S lại thiên về nhiệm vụ đa năng như tìm kiếm cứu nạn, vận chuyển hàng hóa, hỗ trợ đặc nhiệm và rà phá thủy lôi. Dù vậy, cả hai phiên bản Seahawk đều có thể phối hợp cùng tàu chiến Mỹ trong tác chiến ven biển, truy đuổi xuồng vũ trang hoặc hỗ trợ các đòn tấn công ngoài tầm nhìn.

Giới quan sát cho rằng việc Mỹ triển khai đồng thời Apache và Seahawk tại eo biển Hormuz cho thấy Washington đang ưu tiên các nền tảng có khả năng phản ứng nhanh, linh hoạt và phù hợp với môi trường tác chiến bất đối xứng, nơi các xuồng cao tốc nhỏ nhưng cơ động của Iran từ lâu được xem là mối đe dọa lớn đối với hoạt động hàng hải quốc tế.