 |
| Nhà sáng tạo nội dung livestream quảng bá làng hoa giấy Thanh Tiên ở Huế năm 2025. Ảnh: Linh Huỳnh. |
Đưa di sản từ không gian trưng bày, đường phố lên nền tảng số là hướng tiếp cận mới đang được nhiều địa phương quan tâm. Tại TP.HCM, ông Nguyễn Ngọc Hồi, Phó Giám đốc Sở Văn hóa và Thể thao TP.HCM, cho biết địa phương dự kiến thực hiện chuỗi livestream quy mô lớn về văn hóa, di sản tại ba phường Sài Gòn, Bến Thành và Chợ Lớn nhằm đưa các giá trị lịch sử, kiến trúc, ẩm thực đến gần hơn với công chúng trên nền tảng số trong tháng 6-7.
Ông Hồi cho biết đây là lần đầu tiên thành phố triển khai phương thức tiếp cận mới nhằm đưa nguồn di sản phong phú tại TP.HCM đến với giới trẻ thông qua sóng trực tuyến.
“Việc kết hợp công nghệ với văn hóa là xu hướng tất yếu của các đô thị sáng tạo. Thành phố không chỉ cần bảo tồn các công trình hay hiện vật, mà còn phải tìm được những phương thức mới để kể lại câu chuyện cho thế hệ kế tiếp”, ông Hồi phát biểu trong chương trình "Chạm Di sản - Ký ức đô thị" chiều 11/6 do Quỹ Hỗ trợ bảo tồn di sản văn hóa Việt Nam, Sở Văn hóa và Thể thao TP.HCM, nền tảng TikTok phối hợp cùng Công ty TNHH Nước Giải khát Suntory PepsiCo Việt Nam tổ chức.
 |
| Bà Nguyễn Thị Thu Hường, Phó Giám đốc Quỹ Hỗ trợ bảo tồn di sản văn hóa Việt Nam (áo dài) trò chuyện cùng ông Nguyễn Lâm Thanh, Tổng giám đốc TikTok Việt Nam tại sự kiện. Ảnh: Quỹ Di sản. |
Theo đại diện Sở Văn hóa và Thể thao TP.HCM, chuỗi hoạt động trực tuyến được phân bổ tại ba địa bàn trọng điểm, đại diện cho ba diện mạo văn hóa khác nhau của thành phố.
Không gian phường Sài Gòn gắn liền với các công trình biểu tượng kiến trúc như Nhà thờ Đức Bà, Bưu điện Trung tâm, Nhà hát Thành phố, đồng thời phản ánh nhịp sống trẻ trung tại phố đi bộ Nguyễn Huệ. Ngay sát đó, phường Bến Thành lại đại diện cho nhịp sống đô thị năng động với Dinh Độc Lập, chợ Bến Thành, Bảo tàng Mỹ thuật và bước chuyển mình hiện đại tại ga metro.
Trong khi đó, phường Chợ Lớn là nơi lưu giữ đậm nét dấu ấn giao thoa văn hóa Việt - Hoa thông qua hệ thống hội quán lâu đời, những nếp nhà cổ khu Hào Sĩ Phường và các khu phố nghề truyền thống như Hải Thượng Lãn Ông.
Song, theo các chuyên gia, thách thức của việc triển khai dự án không nằm ở việc thiếu di sản mà ở cách đưa các giá trị văn hóa đến gần hơn với công chúng trong môi trường số.
 |
| Nhóm nhà sáng tạo nội dung thuộc CLB. Ảnh: Quỹ Di sản. |
Ông Nguyễn Lâm Thanh, Tổng giám đốc TikTok Việt Nam, cho rằng người trẻ cần cảm giác được tham gia và thuộc về những giá trị văn hóa, thay vì chỉ tiếp cận từ góc độ quan sát. Theo ông, mạng xã hội đang mở ra cơ hội để mỗi cá nhân kể lại câu chuyện của thành phố bằng góc nhìn riêng.
"Các nhà sáng tạo nội dung là những 'người phiên dịch văn hóa của thế hệ mới'", ông nói, đồng thời cho biết thêm hiện chủ đề di sản văn hóa đã ghi nhận hơn 320.000 video trên TikTok. Tuy nhiên, phần lớn nội dung vẫn mang tính tự phát và thiếu sự kết nối. Vì vậy, những chương trình được tổ chức bài bản có thể giúp người dùng tiếp cận văn hóa theo cách hệ thống và dễ dàng hơn.
Ở góc độ bảo tồn, bà Nguyễn Thị Thu Hường, Phó Giám đốc Quỹ Hỗ trợ bảo tồn di sản văn hóa Việt Nam, cho biết chương trình lựa chọn hình thức livestream để người xem có thể theo dõi các hành trình khám phá văn hóa ngay trên điện thoại. Mục tiêu không chỉ dừng ở quảng bá điểm đến mà còn tạo ra không gian để cộng đồng tương tác trực tiếp với di sản.
 |
| Di sản múa rối nước tại Nhà hát Rồng Vàng (phường Sài Gòn). Ảnh: Linh Huỳnh. |
Quan điểm này cũng được nhà sáng tạo nội dung Nguyễn Đức Huy chia sẻ. Theo anh, những câu chuyện văn hóa có sức lan tỏa mạnh thường bắt đầu từ những điều gần gũi trong đời sống như một tô hủ tiếu, một khu chợ cũ hay một con hẻm quen thuộc. Chính những trải nghiệm đời thường đó có thể trở thành cánh cửa dẫn người xem đến với lịch sử và bản sắc đô thị.
Trong khi đó, bà Nguyễn Thị Hải Vân, Phó Tổng Giám đốc phụ trách Pháp lý và Đối ngoại Suntory PepsiCo Việt Nam, cho rằng điều quan trọng là tạo điều kiện để người trẻ kể câu chuyện văn hóa bằng chính trải nghiệm của mình. Khi di sản gắn với ẩm thực, ký ức đô thị và các không gian cộng đồng quen thuộc, việc tiếp cận văn hóa sẽ diễn ra tự nhiên hơn thay vì mang tính áp đặt.
Trong khuôn khổ toạ đàm, Quỹ bảo tồn đã Quỹ thành lập một Câu lạc bộ các nhà sáng tạo nội dung trong lĩnh vực di sản văn hóa và du lịch nhằm nâng cao chất lượng video, định hướng tuyến nội dung về di sản, văn hoá TP.HCM một cách bài bản, có hệ thống.
Tọa đàm "Ký ức đô thị - Di sản sống động" diễn ra chiều 11/6 tại TP.HCM trong khuôn khổ lễ công bố chương trình "Chạm di sản - Ký ức đô thị". Theo ban tổ chức, chương trình sẽ triển khai ba phiên livestream quy mô lớn tại các phường Sài Gòn, Bến Thành và Chợ Lớn từ ngày 11/6 đến 11/7. Thông qua hình thức phát trực tiếp trên nền tảng số, chương trình hướng tới quảng bá các giá trị văn hóa, lịch sử, ẩm thực và đời sống đô thị của TP.HCM, đồng thời tìm kiếm những cách tiếp cận mới để đưa di sản đến gần hơn với công chúng trẻ.
Các nhà sáng tạo nội dung như Nguyễn Đức Huy, Hưng Lương, Mỹ Thiên... sẽ tham gia hành trình khám phá những công trình kiến trúc tiêu biểu, không gian văn hóa đặc sắc và các địa chỉ ẩm thực gắn với lịch sử hình thành, phát triển của thành phố. Các phiên livestream được phát trên kênh Di sản Việt Nam.
Đại diện ban tổ chức cho biết "Chạm di sản - Ký ức đô thị" cũng là hoạt động đầu tiên nhằm hiện thực hóa mô hình mạng lưới thương mại điện tử và truyền thông địa phương (dLocals) tại TP.HCM, qua đó thúc đẩy việc lan tỏa các giá trị văn hóa, di sản trên môi trường số.
