Sony vừa thông báo kế hoạch tách mảng kinh doanh thiết bị giải trí gia đình (bao gồm TV), thành lập liên doanh cùng TCL. Theo biên bản ghi nhớ (MOU), TCL giữ 51% cổ phần và Sony nắm 49% trong liên doanh mới.
Quyết định trên cho thấy sự thay đổi chiến lược của Sony và TCL, trong bối cảnh thị trường TV chứng kiến nhiều biến động. Theo giới phân tích quốc tế, điều này hứa hẹn mang đến lợi ích cho cả 2 phía, tăng sức ép cạnh tranh lên đối thủ.
Đôi bên cùng có lợi
Sony và TCL đặt mục tiêu hoàn tất các thỏa thuận ràng buộc vào cuối tháng 3, dự kiến thành lập liên doanh vào tháng 4/2027. Thời gian có thể thay đổi dựa vào sự chấp thuận của cơ quan quản lý và những điều khoản hợp tác khác.
Lưu ý rằng thỏa thuận không đồng nghĩa Sony sẽ bán đứt mảng TV. Thông cáo báo chí từ Sony cho biết ý tưởng liên doanh cùng TCL nhằm kết hợp thế mạnh của 2 công ty, giúp "phát triển bộ phận kinh doanh giải trí gia đình trên toàn cầu".
Sony cho biết quan hệ hợp tác giúp tận dụng công nghệ âm thanh/hình ảnh, giá trị thương hiệu, quản trị chuỗi cung ứng và chuyên môn vận hành từ Sony. Trong khi đó, TCL sẽ ứng dụng công nghệ màn hình, lợi thế chuỗi cung ứng, hiện diện toàn cầu và hiệu quả chi phí.
Trả lời Tri Thức - Znews, ông Yoshio Tamura, Phó chủ tịch Nghiên cứu tại Counterpoint Research, cho rằng thỏa thuận có thể giúp TCL tăng cường hiện diện trong phân khúc TV cao cấp.
"TCL đang nhanh chóng chiếm lĩnh thị phần. Nếu xu hướng tiếp tục, TCL có cơ hội trở thành hãng TV dẫn đầu về lượng xuất xưởng trong năm tới", ông Tamura nhấn mạnh.
 |
| Một mẫu TC TCL (Mini LED) và Sony (OLED). Ảnh: @WhatGear/YouTube. |
Dữ liệu từ Counterpoint Research cho thấy TCL là cái tên nổi bật trong phân khúc TV cao cấp. Quý II/2025, thị phần TCL trong phân khúc cao cấp so với cùng kỳ năm ngoái tăng 4% (doanh số) và 2% (doanh thu).
Để so sánh, thị phần doanh số TV cao cấp của Samsung cùng giai đoạn giảm 5%, thị phần doanh thu giảm 3%. Trong khi đó, LG ghi nhận mức giảm lần lượt 4% và 6%.
Theo nhà phân tích Yoshio Tamura, thỏa thuận tạo cơ hội để Sony giúp TCL giải quyết khoảng trống định vị thương hiệu và uy tín trong phân khúc TV cao cấp. Tất nhiên, Sony cũng có thể tận dụng những lợi thế của TCL.
"Về phía Sony, sức hút rõ ràng nằm ở lợi thế chuỗi cung ứng, bên cạnh hệ sinh thái LCD của TCL bao gồm Mini LED. Đây là một trong những hệ sinh thái mạnh nhất toàn cầu", ông Tamura nói với Tri Thức - Znews.
Đại diện từ Counterpoint Research cho rằng thỏa thuận giữa Sony và TCL còn tạo ra áp lực cạnh tranh lớn lên Samsung và LG, đặc biệt ở phân khúc TV cao cấp.
Nâng vị thế TV Trung Quốc
Theo số liệu từ hãng phân tích TrendForce, doanh số TV TCL vượt mốc 20 triệu chiếc trong năm 2019. Đến 2024, TCL trở thành thương hiệu TV lớn thứ 2 thế giới, doanh số TV năm 2025 dự báo đạt gần 31 triệu chiếc, chiếm 15,7% thị phần toàn cầu.
Về phía Sony, đỉnh cao của hãng đã trôi qua từ năm 2010, thời điểm doanh số TV đạt 21,5 triệu chiếc, chiếm 11,4% thị phần và đứng thứ 3 toàn cầu. Trước sự đổ bộ của các thương hiệu Trung Quốc, Sony chuyển trọng tâm sang TV tầm trung và cao cấp.
Theo ước tính của TrendForce, doanh số TV Sony năm 2025 chưa đến 4 triệu chiếc, thị phần còn khoảng 1,9%, năng lực cạnh tranh toàn cầu không cao.
"Sony chủ yếu cung cấp tầm nền TV tầm trung đến cao cấp. Sau khi lập liên doanh và TCL trở thành đối tác kiểm soát, chiến lược mua sắm sẽ hiệu quả hơn nhiều.
Cụ thể, TCL CSOT (công ty sản xuất màn hình của TCL Group) có khả năng đóng vai trò trung tâm, thị phần cung cấp màn hình dự kiến tăng đáng kể. Ngoài ra, AUO, công ty tăng cường hợp tác với TCL những năm gần đây, cũng có thể chứng kiến phục hồi về lượng xuất xưởng, hưởng lợi từ nhu cầu lớn cho tấm nền cao cấp", báo cáo từ TrendForce cho biết.
 |
| Sự thay đổi trong thị phần các thương hiệu TV toàn cầu. Ảnh: TrendForce. |
Đánh giá hoạt động sản xuất cho thấy khoảng 45% TV Sony do hãng tự sản xuất, 55% còn lại được gia công bên ngoài. Trước đây, Foxconn phụ trách khoảng 80% TV gia công ngoài cho Sony, nhưng gần đây đã thu hẹp hoạt động.
Trong khi đó, MOKA, công ty con của TCL, ngày càng mở rộng năng lực sản xuất và nhắm đến thương hiệu quốc tế. Đây có thể là đơn vị OEM tiềm năng cho TV Sony trong tương lai.
Các thương hiệu Nhật Bản từng nắm giữ gần 40% thị trường TV toàn cầu, nhưng sự bùng nổ của đối thủ Trung Quốc và cạnh tranh giá khiến nhiều hãng phải cấp phép hoặc bán lại bộ phận sản xuất TV.
Sau khi được cơ quan quản lý phê duyệt, liên doanh Sony-TCL dự kiến hoạt động từ tháng 4/2027. TrendForce ước tính tổng thị phần của các thương hiệu Trung Quốc trên toàn cầu sẽ đạt gần 50%.
 |
| Gian hàng của TCL tại triển lãm CES 2026. Ảnh: TCL. |
TCL, một trong những tập đoàn điện tử lớn và lâu đời nhất Trung Quốc, đã dành nhiều năm mở rộng thị trường nước ngoài. Tại triển lãm điện tử CES 2026, TCL sở hữu một trong những gian hàng nổi bật nhất. Công ty từng được cấp phép sử dụng nhiều thương hiệu di động như BlackBerry và Alcatel.
Trong khi đó, Sony gần đây tập trung mở rộng mảng kinh doanh dựa trên bằng sáng chế gồm phim hoạt hình, phim điện ảnh, âm nhạc và phát sóng thể thao, đồng thời thu hẹp hoạt động trong lĩnh vực điện tử tiêu dùng.
Theo thông cáo báo chí từ Sony, liên doanh mới dự kiến duy trì thương hiệu Sony và Bravia, phụ trách các hoạt động trên toàn cầu từ thiết kế, sản xuất, bán hàng, logistics cho TV và thiết bị âm thanh gia đình.
Hệ quả tất yếu
Viết trên Invidis, nhà phân tích Florian Rotberg cho rằng việc Sony tách mảng TV là hệ quả tất yếu sau nhiều năm lao dốc. Khi thị trường TV toàn cầu thu hẹp mạnh sau thời kỳ bùng nổ do đại dịch, mảng TV và thiết bị giải trí của Sony chịu áp lực lớn.
"Tóm lại, Sony trở nên quá nhỏ bé so với thị trường coi quy mô là số một", Rotberg cho biết.
Bài viết của Rotberg phân tích sự dịch chuyển trong chuỗi giá trị. Sản xuất tấm nền LCD vẫn là một trong những phân khúc đòi hỏi vốn cao nhất trong ngành công nghiệp điện tử, mỗi nhà máy cần đầu tư hơn 5 tỷ USD. Không nhiều nhà sản xuất đủ khả năng đáp ứng điều này, nếu có thì hầu hết đến từ Trung Quốc.
 |
| Trụ sở Sony tại Tokyo (Nhật Bản). Ảnh: Bloomberg. |
Kể cả những "ông lớn" về công nghệ LCD như Samsung, LG cũng không thể chống chịu áp lực giá và quy mô từ các công ty Trung Quốc, do nhà nước hậu thuẫn.
Hiện nay, những nhà sản xuất Trung Quốc, trong đó có BoE và TCL, sản xuất hơn 2/3 tấm nền LCD trên thế giới. Phần còn lại thuộc về các nhà cung cấp đặt tại Đài Loan như AUO và Innolux.
"Trong bối cảnh này, việc Sony rút lui không quá bất ngờ, mà là điều tất yếu. Ngành công nghiệp màn hình phát triển mạnh nhờ sản lượng khổng lồ, biên lợi nhuận mỏng và lợi thế quy mô. Sony thiếu thị phần để cạnh tranh vị trí dẫn đầu", Rotberg nhấn mạnh.
Đồng quan điểm, DigiTimes cho rằng thị trường TV toàn cầu gặp nhiều thách thức. Kể cả với những công ty nổi tiếng, mảng phần cứng TV cũng gây lo ngại do biên lợi nhuận mỏng, chi phí tấm nền biến động, chi phí logistics cao và cạnh tranh giá khốc liệt.
Áp lực kiếm tiền cũng định hình lại trải nghiệm TV thông minh. Quảng cáo, nội dung đề xuất và dịch vụ nền tảng ngày càng quan trọng để đóng góp vào lợi nhuận. Điều này đặt ra câu hỏi liệu TV Sony trong tương lai cần làm gì để cân bằng định vị cao cấp với các mô hình kiếm tiền phổ biến của thị trường đại chúng.
"Mô hình liên doanh này giúp duy trì bản sắc thương hiệu cao cấp của Sony, dù vậy khả năng cạnh tranh giá cần được theo dõi kỹ hơn. Kết quả thương vụ có thể báo hiệu sự hợp nhất sâu rộng hơn trong ngành công nghiệp vốn ngày càng khó để hoạt động độc lập", bài viết của DigiTimes nhấn mạnh.
Bài học từ sự thất bại của Nokia và nhiều thương hiệu lớn.
Thật khó để các chủ doanh nghiệp tưởng tượng mọi thứ có thể bất chợt lật nhào như những gì đã diễn ra với Nokia. Cuốn sách Ảo tưởng của sự bất khả chiến bại giúp độc giả trả lời những câu hỏi như: Phải chăng những mầm mống của thất bại lúc nào cũng hiện hữu trong những thành công lâu bền? Tại sao các công ty lại thất bại ngay cả khi họ đã tuân thủ nghiêm ngặt các nguyên tắc, kinh nghiệm được đúc kết từ rất nhiều bài học của các doanh nghiệp thành công?
