Quán triệt, triển khai thực hiện Chỉ thị 04 về Xuất bản

Ban Tuyên giáo và Dân vận Trung ương mới ban hành Hướng dẫn số 22 về Quán triệt, tuyên truyền, triển khai thực hiện Chỉ thị số 04-CT/TW, ngày 17/3/2026 của Ban Bí thư về tăng cường sự lãnh đạo của Đảng đối với hoạt động xuất bản trong tình hình mới.

Trưởng Ban Tuyên giáo và Dân vận Trung ương Trịnh Văn Quyết cùng các đại biểu tham quan khu trưng bày sách đoạt giải Giải thưởng Sách Quốc gia lần VIII. Ảnh: TTXVN.

Xuất bản là một lĩnh vực hoạt động tư tưởng sắc bén của Đảng

Ban Tuyên giáo và Dân vận Trung ương khẳng định quan điểm nhất quán của Đảng về xuất bản, trong đó nhấn mạnh hoạt động xuất bản là một lĩnh vực hoạt động tư tưởng sắc bén của Đảng, Nhà nước và Nhân dân; là công cụ chủ đạo trong giáo dục, ngoại giao văn hóa, là bộ phận quan trọng của ngành công nghiệp văn hóa, góp phần khẳng định, phát huy sức mạnh mềm văn hóa Việt Nam trên trường quốc tế.

Hướng dẫn cũng khẳng định vị trí, vai trò, tầm quan trọng và khả năng đóng góp của ngành xuất bản trong tổng thể chiến lược phát triển đất nước, đặc biệt trong mối quan hệ giữa nhiệm vụ chính trị, nâng cao trình độ dân trí quốc gia với kinh tế số và công nghiệp văn hóa.

Theo hướng dẫn, xuất bản đang dịch chuyển mạnh mẽ từ hình thức truyền thống sang xuất bản điện tử. Với những thời cơ, vận hội và thách thức đan xen, đòi hỏi cần tái cấu trúc, định vị lại ngành xuất bản; đổi mới tư duy, phương pháp lãnh đạo, quản lý; làm chủ công nghệ xuất bản tiên tiến, hiện đại; định hình lại giá trị xuất bản trong chuỗi liên kết giữa xuất bản, truyền thông và công nghệ.

Hướng dẫn nêu cần thúc đẩy mạnh mẽ văn hóa đọc, hình thành các thiết chế văn hóa tạo không gian văn hóa đọc, học tập, sáng tạo trong cộng đồng hướng đến xây dựng phong trào toàn dân đọc sách. Đẩy mạnh giao lưu, hợp tác quốc tế về xuất bản với các nước, cơ quan văn hóa uy tín trên thế giới.

Ban Tuyên giáo và Dân vận Trung ương lưu ý tập trung quán triệt, triển khai thực hiện hiệu quả 9 nhóm nhiệm vụ, giải pháp của Chỉ thị số 04:

Một là, tăng cường sự lãnh đạo của Đảng, quản lý của Nhà nước.

Hai là, hoàn thiện hệ thống chính sách, pháp luật về xuất bản, bảo vệ bản quyền, quyền tác giả trong môi trường số, cụ thể hóa chính sách ưu đãi, vượt trội, thúc đẩy xuất bản phát triển.

Ba là, xây dựng chiến lược phát triển xuất bản gắn với công nghiệp văn hóa. Đầu tư, xây dựng và hình thành các tập đoàn xuất bản, truyền thông chủ lực quốc gia, đa nền tảng, đa sản phẩm, trong đó có tập đoàn thực hiện chức năng đối ngoại chiến lược quốc gia.

Bốn là, tập trung đầu tư cho nội dung sách trở thành sản phẩm cốt lõi để phát triển công nghiệp văn hóa; đặt hàng các công trình khoa học, tác phẩm văn học nghệ thuật có giá trị, xứng tầm, đáp ứng nhu cầu tri thức và giải trí lành mạnh của nhân dân.

Năm là, tăng cường thanh tra, kiểm tra, xử lý kịp thời, nghiêm minh các hành vi vi phạm đạo đức, nghề nghiệp, vi phạm pháp luật về xuất bản.

Sáu là, chăm lo nuôi dưỡng, phát triển văn hóa đọc trong các tầng lớp nhân dân, hình thành các thiết chế, không gian văn hóa đọc, học tập, giải trí, sáng tạo trong cộng đồng. Tăng cường quảng bá, tôn vinh giá trị của sách, nâng cao chất lượng Giải thưởng Sách Quốc gia thành giải thưởng danh giá, có sức ảnh hưởng, tác động sâu rộng, ngang tầm khu vực.

Bảy là, xây dựng hạ tầng kỹ thuật số, nền tảng dữ liệu số dùng chung cho toàn ngành.

Tám là, tăng cường mở rộng hợp tác quốc tế trong tất cả các lĩnh vực của xuất bản. Thực hiện mô hình hợp tác công - tư để lan tỏa giá trị văn hóa quốc gia thông qua xây dựng thư viện Việt Nam ở nước ngoài; hỗ trợ cơ quan xuất bản, đơn vị liên quan tham gia các hội chợ sách quốc tế, tổ chức hội sách quốc tế ở Việt Nam.

Chín là, phát triển nguồn nhân lực chất lượng cao cho xuất bản, bảo đảm cho ngành xuất bản có đội ngũ cán bộ, biên tập viên, chuyên gia công nghệ, nhà quản trị giỏi, đáp ứng yêu cầu phát triển xuất bản thời kỳ mới.

Hội Xuất bản Việt Nam phát huy vai trò phát triển văn hóa đọc

Hướng dẫn cũng nêu các nhiệm vụ cụ thể cho các cơ quan, đơn vị tổ chức thực hiện Chỉ thị 04.

Trong đó, Đảng ủy Bộ Văn hóa, Thể thao và Du lịch có nhiệm vụ lãnh đạo, chỉ đạo tham mưu Chính phủ ban hành Kế hoạch hành động thực hiện Chỉ thị số 04-CT/TW; lãnh đạo, chỉ đạo xây dựng kế hoạch triển khai các nhiệm vụ, giải pháp được giao trong Chỉ thị số 04-CT/TW đảm bảo rõ trách nhiệm, rõ thời gian, rõ tiến độ, rõ kết quả; chỉ đạo thực hiện tốt trách nhiệm quản lý nhà nước đối với hoạt động xuất bản.

Đảng ủy Bộ Tài chính lãnh đạo, chỉ đạo xây dựng kế hoạch để triển khai các nhiệm vụ, giải pháp của Chỉ thị số 04-CT/TW nhằm tăng cường nguồn lực cho hoạt động xuất bản; xây dựng Dự án Hỗ trợ Xuất bản Việt Nam, Dự án Dịch thuật Việt Nam với nguồn vốn từ ngân sách nhà nước.

Đảng ủy Bộ Giáo dục và Đào tạo tập trung xây dựng khung chương trình chuẩn về đào tạo nhân lực ngành xuất bản và truyền thông. Triển khai tiết đọc sách thành môn tự chọn trong hệ thống trường từ tiểu học đến trung học cơ sở để hình thành thói quen đọc sách, phát triển tư duy. Thúc đẩy phát triển văn hóa đọc, xây dựng thư viện thân thiện, hiện đại, sáng tạo, tạo thiết chế không gian văn hóa, học tập mới trong nhà trường.

Hội Xuất bản Việt Nam phát huy vai trò tập hợp, phản biện, phát triển văn hóa đọc; tổ chức các hoạt động chuyên môn, nghiệp vụ, giao lưu, hợp tác quốc tế trong lĩnh vực xuất bản; phối hợp triển khai các nhiệm vụ phát triển ngành xuất bản theo tinh thần Chỉ thị 04.