Thiếu kết nối cảm xúc với cha mẹ ở giai đoạn sơ sinh khiến trẻ dễ gặp lo âu, căng thẳng khi trưởng thành. Ảnh minh họa: M&C.

Một hệ quả quan trọng khác của mối quan hệ gắn bó không ổn định và thiếu sự nuôi dưỡng đủ đầy là trẻ không có cơ hội rèn luyện khả năng điều chỉnh cảm xúc cùng người khác.

Điều này có thể khiến các em lớn lên với ít cơ hội để phát triển các kỹ năng giúp xây dựng các mối quan hệ tích cực, điều cần thiết cho một cuộc sống lành mạnh.

Trẻ có thể thiếu lòng đồng cảm hoặc không có khả năng thấu hiểu cảm xúc của người khác, dẫn tới việc cảm thấy bơ vơ, thu mình và tách biệt khỏi mọi người.

Khi mô tả tác động của việc thiếu đi những mối quan hệ gắn bó đem lại cảm giác an toàn trong những năm đầu đời, Gerhardt giải thích rằng “thay vì chủ động giải quyết vấn đề cùng người khác, trao đổi và tìm ra giải pháp, trẻ có xu hướng hoặc thu mình, tránh né, hoặc phản ứng một cách gay gắt.

Khi không thường xuyên điều chỉnh cảm xúc với cha mẹ, trẻ sơ sinh và trẻ nhỏ có thể lớn lên với nỗi sợ bị coi là yếu đuối, vì điều đó khiến chúng cảm thấy bất an và lo sợ bị từ chối. Nỗi sợ này có thể dẫn đến nhiều cơ chế đối phó khác nhau, chẳng hạn như khao khát mãnh liệt sự chú ý và quan tâm của người khác, hoặc trốn tránh, thu mình, tuân theo ý người khác hay bộc lộ cảm xúc mãnh liệt với hy vọng sẽ giúp chúng có được kết nối tình cảm với ai đó.

Nhiều người trưởng thành tự hỏi vì sao họ luôn cảm thấy bất an, trống rỗng, lo âu hoặc trầm cảm mà không rõ nguyên do. Họ cũng bối rối trước những mâu thuẫn lặp đi lặp lại trong các mối quan hệ.

Khi nhìn lại tuổi thơ, họ thường cho rằng “không quá tệ so với người khác” và hiếm khi nhận ra những tổn thương mà mình đã trải qua. Nhiều người thậm chí còn tự nhủ: “Dù sao mình cũng đâu bị bạo hành”. Tuy nhiên, khi một người không được cha mẹ hỗ trợ về mặt tinh thần, họ có thể cảm thấy rất cô đơn hoặc hoang mang.

Đôi khi, họ học được rằng làm hài lòng người lớn có thể mang đến sự kết nối, và từ đó, thói quen chiều lòng người khác dần hình thành, trở thành một lối sống kéo dài đến tận khi trưởng thành.

Đôi lúc, ngay từ thời thơ ấu, họ đã học cách né tránh cơn giận và cảm xúc tiêu cực của người lớn, dần dần biến điều đó thành thói quen khi trưởng thành.

Thế nhưng, điều này lại khiến họ cảm thấy cô đơn, lạc lõng và bối rối trước những cảm xúc mãnh liệt. Và đôi khi, khao khát được thấu hiểu và kết nối về mặt cảm xúc có thể khiến họ trở thành mục tiêu của những kẻ lợi dụng, những người tinh ý nhận ra khoảng trống tình cảm trong họ.