Người trẻ Hà Nội rủ nhau 'đi trốn' ở chợ Đồng Xuân, vườn Bách Thảo

Sáng chủ nhật hàng tuần, Trung (34 tuổi, Hà Nội) rời nhà, mang theo một cuốn sách, tới khu trung tâm, chọn một quán quen để đọc sách. Cung đường Lê Duẩn rẽ Hai Bà Trưng, Trung đã đi cả trăm lần.

Nhưng lần này, Trung rẽ theo lối khác. Trung đi tới "tiệc đọc sách" (No-phone Reading Party) diễn ra trên mái nhà chợ Đồng Xuân.

Khai thác "ký ức nơi chốn" cho hoạt động đọc

Buổi đọc sách trên mái nhà chợ Đồng Xuân tổ chức bởi CA' Library. Anh Nguyễn Công Hiệp, người sáng lập thư viện CA' Library, là người nảy ra ý tưởng này.

Chia sẻ với Tri Thức - Znews, anh Hiệp cho biết CA' Library đã tổ chức 3 buổi đọc sách không điện thoại, 2 buổi trước có tổ chức tại không gian trong nhà. Buổi 3, nhân dịp Hà Nội có thời tiết đẹp, anh thử nghiệm buổi đọc sách tại địa điểm ngoài trời. Anh chọn được một không gian tiềm năng - là sân trên mái nhà chợ Đồng Xuân.

Chợ Đồng Xuân gắn liền với ký ức Hà Nội, từng là không gian giao thương sôi động xuất hiện trong nhiều tác phẩm nghệ thuật nổi tiếng về thành phố. Được coi là một trong các biểu tượng của thủ đô, chợ Đồng Xuân gợi nhiều cảm hứng cho người tham quan, người đọc. Người tham gia buổi đọc chung được hưởng những giá trị tinh thần từ tự thân cuốn sách, cộng hưởng giá trị đó với cảm hứng từ không gian vật lý trước mặt.

Các buổi đọc sách chung của CA' Library có 2 tiếng hoàn toàn tập trung đọc sách. Thời gian còn lại, thành viên thoải mái trò chuyện, thảo luận về cuốn sách. Điểm khác biệt của mỗi buổi đọc sách nằm ở những "đóng góp" mà các thành viên mang tới: hôm là âm nhạc - có người góp tiếng guitar, người góp tiếng hát; hôm là đồ ăn, bánh kẹo, góp sách, board game, tarot, cờ vua...

Một buổi đọc sách kết hợp trong nhà lẫn ngoài trời của CA' Library tại Complex 01, Hà Nội. Ảnh: CA' Library.

Với góc nhìn của một kiến trúc sư đam mê sách và văn hóa, anh Hiệp cho rằng Hà Nội còn nhiều địa điểm tiềm năng để tổ chức các buổi đọc sách chung. Thí dụ, các địa điểm "quen mà lạ" với người dân Hà Nội như Công viên Thống Nhất, đảo tại hồ Văn (Văn Miếu - Quốc Tử Giám), tầng thượng của một số tòa nhà biểu tượng tại Hà Nội,...

Tại Hà Nội, nhiều không gian có tính di sản đã được tận dụng để biến thành những không gian văn hóa đầy phong cách, thu hút các bạn trẻ tới tham gia. Nhà máy xe lửa Gia Lâm, tháp nước Hàng Đậu, không gian xưởng phim của Hãng Phim truyện Việt Nam,... đều là các không gian tại Hà Nội từng được "thổi làn gió mới" với các sự kiện văn hóa. Bản thân các không gian này cũng mang những câu chuyện tạo nhiều tò mò với độc giả.

Buổi dã ngoại đọc sách, thư giãn trong vườn cây với sách

Câu lạc bộ đọc sách Những con gà thành thị (Urban Chickies) mới tổ chức buổi đọc sách tại Công viên Bách Thảo (Hà Nội) đầu tháng 10. Buổi đọc biến thành một buổi picnic, để nhóm vừa đọc, vừa có thời gian thư giãn giữa thiên nhiên.

Nguyễn Phong, người chủ trì câu lạc bộ Những con gà thành thị, cho biết câu lạc bộ đã hoạt động từ năm 2020. Thông thường, các buổi đọc của câu lạc bộ tổ chức tại một quán cafe yên tĩnh, vào tối thứ 4 hàng tuần. Thỉnh thoảng, câu lạc bộ cũng đổi địa điểm tổ chức, lập các buổi dã ngoại đọc sách.

Phong cho rằng niềm vui ở các buổi đọc sách đặc biệt này là mọi người cùng tự nguyện đóng góp đồ ăn, thức uống để chia sẻ cùng mọi người. Sau thời gian đọc sách, cả nhóm sẽ ngồi vừa ăn uống, vừa trò chuyện, thảo luận về chủ đề trong sách. Không gian nhiều cây xanh tại vườn Bách Thảo cũng khiến tinh thần ai nấy cảm thấy thoải mái.

Nhiều bạn trẻ chọn Công viên Bách Thảo làm địa điểm đọc sách cuối tuần. Ảnh: Thái Dương.

Tham gia buổi đọc sách cùng nhóm Những con gà thành thị, có thể nhận định điều khiến hoạt động đọc chung này đi đường dài được tới 6 năm nằm ở sự đa dạng, bất ngờ, thú vị của người tham gia ở mỗi buổi.

Khác với một số nhóm đọc khác xác định chủ đề đọc cho từng buổi, nhóm Những con gà thành thị không xác định chủ đề, để người đọc tự chia sẻ. Mỗi buổi đọc của nhóm có 3 phần, phần 1 là các thành viên cùng đọc chung một văn bản ngắn, văn bản này có thể là tiểu luận, đoạn trích... về một chủ đề bất kỳ. Phần 2 là các thành viên nói ngắn gọn về cuốn sách mình đang đọc; phần 3 là người tham gia tự nguyện bình luận, chia sẻ sâu cảm xúc về cuốn sách mình thích.

Nhờ sự linh hoạt đó, trong một buổi đọc, có thể bắt gặp nhiều thể loại sách, từ sách văn học của Murakami, sách về tâm lý xã hội, sách về tình yêu, sách hồi ký, sách về lịch sử thế giới,... Mỗi người chỉ giới thiệu ngắn gọn về sách mình đang đọc trong phần 2, nên người tham gia có thể nắm bắt nhanh nhiều thông tin trên nhiều lĩnh vực, chỉ bằng cách nghe người khác nói về cuốn sách.

Tuy nhiên, Phong cho biết chủ đề tình yêu là chủ đề thường được thảo luận nhiều nhất, sôi nổi nhất. "Chắc vì tình yêu là chủ đề mà ai cũng biết, ai cũng từng trải qua nhưng ai cũng thấy chưa hiểu", Phong bảo. Tâm lý học, xã hội học, sách về lịch sử cũng là những thể loại được quan tâm.

Ngoài hai không gian trên, tại Hà Nội, nhiều buổi đọc chung ngày càng được tổ chức. Dù việc đọc vẫn là việc cá nhân, các buổi đọc chung giúp người đọc hưởng thêm giá trị từ cảm hứng không gian, từ việc trao đổi, thảo luận với người xung quanh. Có độc giả thích những buổi đọc chung vì cho rằng ý tưởng thường bất ngờ xuất hiện khi trò chuyện. Có độc giả lại thích buổi đọc chung đơn giản vì được gặp gỡ người giống mình, có thêm niềm vui với sách.