Người đàn ông 86 tuổi từng cứu Jensen Huang khỏi 'cửa tử'

Ông Shoichiro Irimajiri cạnh Jensen Huang trong cuộc hội ngộ tại Tokyo tháng 7 vừa qua. Ảnh: Nvidia.

Shoichiro Irimajiri, cựu lãnh đạo Sega, từng thuyết phục công ty hỗ trợ Nvidia khi startup của Jensen Huang đứng trước nguy cơ sụp đổ. Quyết định ấy bắt nguồn từ niềm tin của ông vào tài năng và phẩm chất của Huang, hơn là sản phẩm khi đó đã thất bại.

Trước khi trở thành người góp phần giúp Nvidia vượt qua giai đoạn khó khăn nhất, ông Irimajiri đã có sự nghiệp đáng chú ý trong ngành công nghiệp Nhật Bản. Ông từng phát triển động cơ xe máy và xe đua Formula 1 (F1) tại Honda, trước khi đảm nhiệm nhiều vị trí lãnh đạo cấp cao ở Sega.

Ân nhân của Nvidia

Thành lập năm 1993, Nvidia khi ấy chỉ là một startup đang tìm chỗ đứng trong thị trường đồ họa máy tính. Cùng thời điểm, gã khổng lồ game Nhật Bản Sega muốn phát triển máy chơi game Dreamcast để cạnh tranh với PlayStation của Sony. Hai công ty ký hợp đồng để Nvidia thiết kế bộ xử lý đồ họa (GPU) cho hệ máy này.

Tuy nhiên, dự án nhanh chóng gặp trục trặc. Nvidia lựa chọn một phương pháp dựng hình 3D không còn phù hợp với xu hướng công nghệ lúc bấy giờ. Sau khoảng một năm, Jensen Huang nhận ra thiết kế của công ty khó có thể cạnh tranh với các đối thủ.

Nếu tiếp tục thực hiện hợp đồng, Nvidia có nguy cơ tung ra một sản phẩm kém chất lượng. Nhưng nếu rút lui, công ty sẽ mất nguồn tài chính quan trọng để duy trì hoạt động. Huang sau này mô tả đây là tình thế không có lối thoát: "Dù theo cách nào, chúng tôi cũng sẽ phá sản", ông nói với Wall Street Journal (WSJ).

Máy chơi game Sega Dreamcast. Ảnh: Future.

Thay vì che giấu thất bại, nhà sáng lập Nvidia chủ động thông báo với Sega rằng công ty đã chọn sai hướng phát triển công nghệ. Ông đề nghị rút khỏi dự án Dreamcast nhưng mong nhận được một khoản hỗ trợ để Nvidia có thể tiếp tục hoạt động.

Khi ấy, ông Shoichiro Irimajiri đang giữ vị trí lãnh đạo cấp cao tại Sega. Dù biết Dreamcast sẽ sử dụng GPU của một nhà cung cấp khác, ông vẫn không muốn Nvidia phải phá sản. "Tôi muốn Nvidia thành công. Bằng cách nào đó", ông nói với WSJ.

Trong cuộc phỏng vấn với Inc. hồi tháng 7, Irimajiri cho biết ông đánh giá cao sự trung thực và thẳng thắn của Huang. Nhà sáng lập Nvidia không tìm cách che giấu những gì mình tin là đúng, ngay cả khi phải thừa nhận công ty đã thất bại. Irimajiri cũng ấn tượng với năng lực kỹ thuật, kiến thức sâu về phần cứng và phần mềm đồ họa, cùng tham vọng của Huang.

"Tôi vẫn nhớ rất rõ cảm giác yên tâm mỗi khi trò chuyện với ông ấy. Sẽ là tổn thất lớn nếu Nvidia thất bại khi có lãnh đạo tài năng như Huang", Irimajiri kể lại.

Ông Shoichiro Irimajiri, nay đã 86 tuổi, đang điều hành một công ty tư vấn tại Tokyo. Ảnh: Ben Cohen/WSJ.

Sau khi nghe Huang trình bày tình hình, Irimajiri đề xuất Sega dành khoảng 5 triệu USD để hỗ trợ Nvidia. Ông phải thuyết phục ban lãnh đạo tại Nhật Bản chấp thuận, bởi startup này vừa thừa nhận không thể hoàn thành sản phẩm như cam kết.

Đây là quyết định nhiều rủi ro: Nvidia chưa có sản phẩm thành công và cũng không bảo đảm có thể phục hồi. Dù vậy, Irimajiri tin Huang xứng đáng có thêm cơ hội.

Với Nvidia, khoản tiền này mang ý nghĩa sống còn. Huang cho biết số tiền giúp công ty có thêm khoảng sáu tháng để thay đổi chiến lược. "Đó là toàn bộ số tiền chúng tôi có. Sự thấu hiểu và lòng hào phóng của ông ấy giúp chúng tôi có thêm 6 tháng để tồn tại", nhà sáng lập Nvidia nói với WSJ.

Trong khoảng thời gian đó, Nvidia từ bỏ kiến trúc cũ và tập trung phát triển chip đồ họa RIVA 128. Ra mắt năm 1997, sản phẩm trở thành thành công thương mại lớn đầu tiên của công ty. Nvidia sau đó lên sàn chứng khoán vào năm 1999. Theo lời kể của Irimajiri, Sega cuối cùng bán số cổ phần Nvidia nắm giữ với giá khoảng 15 triệu USD.

Không phải vì Nvidia, mà là Jensen Huang

Irimajiri gia nhập Sega năm 1993, sau khi rời Honda. Ông lần lượt đảm nhiệm các vị trí lãnh đạo tại thị trường Mỹ, trước khi trở thành chủ tịch công ty. Đây cũng là giai đoạn ông gặp Jensen Huang và chứng kiến những ngày đầu Nvidia chật vật tìm chỗ đứng.

Sinh năm 1940 tại tỉnh Kochi, Nhật Bản, Irimajiri từng mơ ước trở thành kỹ sư hàng không. Sau khi tốt nghiệp đại học, ông gia nhập Honda và tham gia phát triển động cơ cho xe Grand Prix cũng như xe đua F1. Những dự án này giúp ông trở thành một nhân vật có tiếng trong giới kỹ thuật.

Năm 1984, Honda cử Irimajiri sang Mỹ phụ trách hoạt động sản xuất. Sau khi trở về Nhật Bản, ông được xem là một trong những ứng viên có thể lãnh đạo hãng xe. Tuy nhiên, ông rời Honda năm 1992 vì các vấn đề liên quan đến sức khỏe và áp lực công việc.

Ông Irimajiri cho biết việc cùng Huang phát triển chip cho máy chơi game Dreamcast là một trong những kỷ niệm hạnh phúc nhất trong cuộc đời ông. Ảnh: Inc.

Irimajiri rời vị trí chủ tịch Sega năm 2000, sau đó điều hành một công ty tư vấn riêng tại Tokyo. Dù không còn làm việc trực tiếp với Huang, ông vẫn giữ liên lạc với nhà sáng lập Nvidia.

Hai người nối lại liên lạc vào năm 2017, khi Irimajiri tìm địa chỉ email của Huang để mời ông đến Nhật Bản diễn thuyết tại một hội thảo về AI. Ông không chắc sẽ nhận được hồi âm, nhưng Huang trả lời ngay ngày hôm sau. Nhà sáng lập Nvidia cũng cho biết quãng thời gian hợp tác với Sega trong những ngày đầu thành lập công ty là một trong những ký ức đẹp của mình.

Tháng 7 vừa qua, Huang gặp lại Irimajiri tại Tokyo và công khai cảm ơn cựu lãnh đạo Sega vì quyết định cách đây khoảng ba thập kỷ. Cuộc gặp một lần nữa gợi lại vai trò của Irimajiri trong lịch sử Nvidia: khoản hỗ trợ 5 triệu USD không xuất phát từ niềm tin vào một sản phẩm, mà từ sự tin tưởng dành cho người đứng sau nó.