Dù không còn nhiều khách và công việc chỉ có tính thời vụ nhưng gia đình ông Bản ở Thường Tín (Hà Nội) vẫn theo đuổi nghề làm khuôn bánh trung thu bằng gỗ hơn 30 năm qua.
Như thường lệ, từ tháng 5 đến tháng 8 âm lịch, gia đình ông Trần Văn Bản (thôn Thượng Cung, xã Tiền Phong, huyện Thường Tín, Hà Nội) lại bận rộn với công việc sản xuất khuôn bánh trung thu gỗ.
Ông Bản có thâm niên hơn 30 năm trong nghề. Riêng gia đình nghệ nhân đã có 3 thế hệ duy trì công việc này.
Các sản phẩm của ông Bản làm ra phục vụ chủ yếu cho các hộ làm bánh tại Xuân Đỉnh (Hà Nội), các chợ và cơ sở sản xuất bánh trung thu trong nước.
Ông cho biết, trước kia làng Thượng Cung có rất nhiều hộ dân sản xuất khuôn bánh trung thu, nhưng đến thời điểm hiện tại chỉ còn 2 hộ làm. "Nghề này thời vụ, thu nhập không cao và đòi hỏi sự tỉ mỉ nên nhiều gia đình đã bỏ", ông nói.
Để có những họa tiết ưng ý và sắc nét ông phải dùng hàng chục loại đục khác nhau. Sau mỗi lần đục đẽo ông lại dùng hòn đá để mài từng chiếc.
Khuôn bánh được làm từ gỗ thị và gỗ xà cừ. Đây là 2 loại gỗ mà người làm thường chọn vì bền, dễ đục đẽo và ít mối mọt.
"Năm nay cũng không có nhiều mẫu do những khách quen thường thích hoa cổ từ ngày xưa chứ không thích mẫu mã mới", ông Bản cho biết.
Một khuôn bánh trung thu hình tượng con lợn được khách hàng đặt. Ông cẩn thận lấy đất sét nặn để tạo ra những kích thước chuẩn nhất.
Gần đây, nhiều khách hàng đưa mẫu đến đặt làm các loại khuôn như hình các con vật, hình hoa...
Khuôn bánh nướng và khuôn bánh dẻo được làm khác nhau. Đối với bánh nướng thì làm đều nét, để khi nướng lớp vỏ bên ngoài bắt lửa đều không bị cháy hay vàng không đều.
Khuôn bánh có giá 200.000 - 500.000 đồng. Một số theo yêu cầu của khách có thể lên tới 5 triệu.
Hiện gia đình ông Bản có 5 - 6 người làm và đều là người trong gia đình. Ông cho biết, nghề làm khuôn bánh trung thu được truyền lại cho con cháu gìn giữ không để mai một.
