Kiểu bật máy lạnh tưởng tiết kiệm hóa ra vừa hại sức khỏe vừa lãng phí

Bật tắt điều hòa liên tục có thể hại sức khỏe, đặc biệt đối với những người có đường hô hấp nhạy cảm. Ảnh: Shutterstock.

Trong những ngày nắng nóng, nhiều người có thói quen bật điều hòa đến khi phòng đủ mát rồi tắt máy. Khi nhiệt độ tăng lên, máy lại được bật trở lại. Như vậy, điều hòa liên tục trải qua những chu kỳ bật - tắt, còn cơ thể phải thích nghi với sự thay đổi nhiệt độ giữa nóng và lạnh.

Thói quen này thường xuất phát từ suy nghĩ "máy không chạy thì sẽ tiết kiệm điện". Tuy nhiên, việc tắt bật liên tục trong thời gian ngắn chưa chắc mang lại hiệu quả như mong muốn.

Quan trọng hơn, môi trường nhiệt thay đổi liên tục có thể khiến một số người cảm thấy khó chịu, đặc biệt những người có đường hô hấp nhạy cảm.

Tắt bật điều hòa liên tục, cơ thể dễ sốc nhiệt

Cơ thể con người luôn có cơ chế điều hòa thân nhiệt để duy trì nhiệt độ tương đối ổn định. Khi bước từ môi trường nóng vào phòng lạnh, các mạch máu, lưu lượng máu ở da và nhiều phản ứng điều nhiệt khác phải thay đổi để thích nghi.

Nếu quá trình này diễn ra lặp đi lặp lại - phòng nóng lên sau khi tắt điều hòa, sau đó nhanh chóng lạnh xuống khi bật máy - cơ thể có thể cảm thấy mệt mỏi hoặc khó chịu hơn. Một số nghiên cứu về tác động của thay đổi nhiệt độ đột ngột cho thấy người mắc viêm mũi dị ứng hoặc đường hô hấp nhạy cảm có thể dễ xuất hiện các triệu chứng hơn khi tiếp xúc với môi trường nóng - lạnh thay đổi nhanh.

Ngoài ra, không khí lạnh là một trong những yếu tố có thể kích thích đường thở ở một số người. Người mắc hen suyễn, COPD hoặc các bệnh lý hô hấp khác thường nhạy cảm hơn với không khí lạnh và khô.

Nghiên cứu được đăng trên PubMed ghi nhận những người bị viêm mũi dị ứng có phản ứng rõ hơn với sự thay đổi nhiệt độ đột ngột, trong đó có các triệu chứng liên quan đến đường hô hấp và mắt.

Vì vậy, nếu thường xuyên chuyển từ môi trường nóng sang căn phòng được làm lạnh mạnh, một số người có thể xuất hiện cảm giác khô họng, ho, nghẹt mũi hoặc khó chịu ở đường hô hấp.

Theo Cleveland Clinic, điều hòa không trực tiếp gây bệnh, nhưng không khí lạnh, khô và việc sử dụng điều hòa trong phòng kín có thể ảnh hưởng đến một số người. Những người nhạy cảm có thể gặp tình trạng ho, khô hoặc đau họng, tức ngực hay khó thở.

Một yếu tố khác thường bị bỏ qua là độ ẩm. Điều hòa không chỉ làm giảm nhiệt độ mà còn loại bớt hơi ẩm trong không khí. Nếu sử dụng trong thời gian dài hoặc cài nhiệt độ quá thấp, căn phòng có thể trở nên khô hơn.

Khi đó, một số người có thể cảm thấy khô mắt, khô mũi, khô họng, da khô hoặc khó chịu khi hít thở. Người đeo kính áp tròng hoặc vốn có tình trạng khô mắt có thể cảm nhận rõ hơn.

Bởi vậy, cảm giác lạnh và dễ chịu không đồng nghĩa với việc nhiệt độ càng thấp càng tốt. Một căn phòng mát vừa phải, thông thoáng và có độ ẩm phù hợp thường dễ chịu hơn việc liên tục làm lạnh sâu rồi tắt máy.

Điều hòa tắt bật liên tục cũng chưa chắc tiết kiệm điện

Về mặt sử dụng năng lượng, tắt điều hòa khi không cần thiết vẫn là điều nên làm. Tuy nhiên, việc tắt máy rồi bật lại liên tục trong thời gian ngắn lại phản tác dụng.

Mỗi lần khởi động, hệ thống phải tiếp tục thực hiện quá trình làm lạnh căn phòng. Nếu bật - tắt quá thường xuyên, máy có thể phải làm việc với các chu kỳ ngắn thay vì duy trì trạng thái vận hành ổn định. Tình trạng này làm tăng mức tiêu thụ năng lượng, tăng hao mòn thiết bị và khiến điều hòa không kịp hoàn thành chu trình hút ẩm.

Do đó, thay vì cứ thấy lạnh là tắt, nóng lại bật, người dùng nên duy trì nhiệt độ ổn định trong khoảng phù hợp khi vẫn đang ở trong phòng. Khi cần sử dụng, có thể đặt nhiệt độ ở mức vừa phải, đóng cửa và hạn chế nguồn nhiệt từ bên ngoài. Nếu phòng quá lạnh, thay vì tắt hẳn máy, nên điều chỉnh nhiệt độ lên mức dễ chịu hơn.