Hiện tượng xuất bản Pháp trong mùa hè 2026

"Nhà xuất bản City Éditions có trụ sở tại Normandy, Pháp đang có một mùa hè mà ít nhà xuất bản độc lập nào của Pháp có thể sánh kịp", nhà báo Eric Dupuy nhận định trên trang Publishing Perspective.

Lý do là nhà xuất bản này đang sở hữu tác phẩm Le Monde de Noé (tác giả Pierre Antoine), đã được mua bản quyền ở 20 quốc gia chỉ trong vòng bốn tuần. Các đại lý phụ trách bản quyền cho rằng con số này có thể lên tới khoảng 30 thỏa thuận.

Cuốn tiểu thuyết kể về Lisa, một nữ tài xế taxi 56 tuổi ở Paris, từng là giáo viên lịch sử, và cháu trai 17 tuổi của cô, Noé, được chẩn đoán mắc bệnh ung thư hạch không thể chữa khỏi.

Bìa sách dự kiến của Le Monde de Noé (trái) và người sáng lập City Éditions Frédéric Thibaud. Ảnh: Frédéric Thibaud.

Tốc độ và độ sâu của các phiên đấu giá bản quyền

Nhà xuất bản City sẽ phát hành cuốn sách tại Pháp vào ngày 4/11, với chiến dịch quảng bá mà người sáng lập Frédéric Thibaud mô tả là một trong những sự kiện ra mắt lớn nhất trong năm của nhà xuất bản: Quảng cáo trên phương tiện giao thông công cộng và nhà ga, một sự kiện ra mắt báo chí tại một địa điểm mang tính biểu tượng ở Paris, một chiến dịch truyền thông xã hội và hợp tác với người có ảnh hưởng.

Le Monde de Noé là thành công lớn đầu tiên của sự hợp tác giữa City với công ty đại diện văn học BAM. Theo Marie Lannurien và Sophie Langlais (người sáng lập BAM, cũng là những nhân vật nổi tiếng trong lĩnh vực bản quyền tại Pháp), đây là một tác phẩm được giới chuyên gia mô tả là khác biệt hoàn toàn so với bất kỳ tác phẩm nào từng xuất hiện trên thị trường trong hơn một thập kỷ qua.

Công ty đại diện văn học BAM đã gửi một phần bản thảo - bảy chương, khoảng một phần tư cuốn tiểu thuyết - cùng tóm tắt nội dung cho các nhà xuất bản nước ngoài.

Nhà xuất bản Planeta của Tây Ban Nha đã nhanh chóng giành được bản quyền chỉ bốn giờ sau khi nhận được tài liệu.

Tại Đức, có 11 nhà xuất bản cạnh tranh trước khi DTV giành được bản quyền.

Tại Italy, có sáu nhà xuất bản tranh giành, và Rizzoli đã thắng.

Hàn Quốc hiện có 10 lời đề nghị đang được đàm phán.

Một số nhà xuất bản từ các quốc gia khác đã ứng trước lên đến hàng trăm nghìn euro.

Về phía sách bìa mềm tại Pháp, Giám đốc điều hành của J'ai lu, Hélène Fiamma, đã đưa ra lời đề nghị mua trước với giá sáu con số ngay tối hôm bà đọc bản thảo.

Các biên tập viên nước ngoài mô tả sức hấp dẫn đó bằng những từ ngữ tương tự. “Đã lâu rồi tôi không cảm thấy có sự kết nối mạnh mẽ đến vậy với một câu chuyện”. Míriam Vall Rosinach, biên tập viên tại Planeta, cho biết.

Barbara Laugwitz, nhà xuất bản DTV (Đức), chỉ ra: “Cặp đôi khó quên này là nguồn cảm hứng về những mối liên kết mà chúng ta có thể xây dựng ngoài mối quan hệ cha mẹ - con cái”.

Những người tìm kiếm bản quyền cuốn sách nói với BAM về tác phẩm, cho rằng đây là “động lực mạnh mẽ” cho văn học Pháp ở nước ngoài. Đối với Lannurien và Langlais, điều làm nên sự khác biệt của trường hợp này không chỉ đơn thuần là phạm vi địa lý mà còn là tốc độ và cường độ cạnh tranh gay gắt giữa các bên khi đấu giá một bản thảo mà tại thời điểm chào bán, mới chỉ hoàn thành được một phần tư.

Chiến lược của nhà xuất bản: Làm sách có chọn lọc

Quy mô của thương vụ này được hiểu rõ nhất khi xem xét quỹ đạo tài chính gần đây của Nhà xuất bản City. Đơn vị này sở hữu tác phẩm của Frieda McFadden - người có doanh số bán sách tại Pháp đạt 6,9 triệu bản vào năm 2025, đưa Pháp trở thành thị trường lớn thứ hai của nữ tác giả trên toàn thế giới sau Mỹ.

Freida McFadde, tác giả sách bán chạy, với các tác phẩm giúp City Éditions có đà tăng trưởng tốt. Nguồn ảnh: Hachette.

City cũng thu lợi nhuận đáng kể nhờ làm sách của McFadden. Nhà xuất bản này đã đạt doanh thu 36,214 triệu euro (khoảng hơn 1.000 tỷ đồng) vào năm 2025, tăng 203,9% so với năm trước, với lợi nhuận ròng 14,615 triệu euro (khoảng 421 tỷ đồng) và chỉ có 14 nhân viên.

Thay vì mở rộng quy mô sản xuất sách của McFadden, người sáng lập nhà xuất bản Thibaud đã giữ cho tác giả này ở mức ba đầu sách mỗi năm. Đồng thời, nhà xuất bản này phát triển các thương hiệu vệ tinh với sự tăng trưởng có kiểm soát: Thương hiệu tiểu thuyết lãng mạn Eden, thương hiệu tiểu thuyết đồ họa mới Imagine Graphic, sẽ chuyển thể một số tác phẩm bán chạy nhất của McFadden bắt đầu từ năm 2026.

Từ trước thời McFadden, Nhà xuất bản City đã tạo dựng được đà phát triển thương mại bằng cách giới thiệu các tác giả người Pháp sau này gặt hái được nhiều thành công lớn, đặc biệt là Virginie Grimaldi, và thông qua việc mua bản quyền các tác phẩm nước ngoài có chọn lọc.