|
|
Bia tưởng niệm cố Tổng Bí thư Trần Phú tại công viên Lê Thị Riêng. Ảnh: Hoài Bảo. |
Ban Chỉ đạo 515 Quân khu 7 xác định TP.HCM là địa bàn trọng điểm trong kế hoạch tìm kiếm, quy tập hài cốt liệt sĩ, trong đó có Công viên Văn hóa Lê Thị Riêng (nghĩa trang Đô Thành cũ). Đây từng là chiến trường đô thị ác liệt trong cuộc Tổng tiến công và nổi dậy Tết Mậu Thân 1968, nơi nhiều cán bộ, chiến sĩ đã anh dũng hy sinh.
Nhiệm vụ tìm kiếm, quy tập hài cốt liệt sĩ tại khu vực này có quy mô lớn và tính chất đặc biệt phức tạp. Sau gần 60 năm, địa hình, địa vật đã thay đổi gần như hoàn toàn. Khu vực nghĩa trang Đô Thành trước đây nay đã trở thành công viên công cộng phục vụ nhu cầu vui chơi, sinh hoạt của người dân. Vì vậy, quá trình tìm kiếm cần được thực hiện một cách thận trọng, khoa học, khách quan và chính xác.
Quân khu 7 đề nghị TP.HCM tiếp tục phối hợp với các cơ quan chuyên môn để ứng dụng đồng bộ nhiều giải pháp kỹ thuật hiện đại như khảo sát địa vật lý, radar xuyên đất, phân tích địa tầng cùng các phương pháp khoa học khác nhằm khoanh vùng, làm rõ các vị trí nghi vấn trước khi tiến hành khai quật.
 |
Đoàn đại biểu dâng hương tại công viên Lê Thị Riêng ngày 8/6. Ảnh: Hoài Bảo. |
Theo kế hoạch, sau khi cất bốc các di cốt, lực lượng chuyên môn sẽ thực hiện công tác bảo quản, đồng thời lấy mẫu giám định ADN để phục vụ việc xác định danh tính liệt sĩ. Đối với các trường hợp xác định được thông tin và có thân nhân, hài cốt sẽ được đưa về an táng tại các nghĩa trang liệt sĩ hoặc bàn giao cho gia đình theo nguyện vọng.
Đối với các hài cốt không xác định được danh tính, Ban Chỉ đạo 515 Quân khu 7 đề xuất xây dựng một công viên nghĩa trang hoặc khu tưởng niệm ngay trong khuôn viên công viên Lê Thị Riêng.
Theo đề xuất được Thiếu tướng Trần Chí Tâm, Phó chính ủy Quân khu 7, trình bày tại Hội thảo xác minh kết luận thông tin về liệt sĩ, mộ liệt sĩ tại khu vực nghĩa trang Đô Thành (Chí Hòa - Sài Gòn) ngày 8/6, phương án an táng tại chỗ sẽ tạo thành một không gian văn hóa - tâm linh trang trọng, đồng thời bảo đảm sự tôn nghiêm đối với những người đã khuất gắn với địa điểm lịch sử này.
Trước đó, Phó thủ tướng Phạm Thị Thanh Trà đã đến dâng hương tưởng niệm các anh hùng liệt sĩ tại Công viên Văn hóa Lê Thị Riêng và dự chỉ đạo hội thảo xác minh thông tin về khu mộ tập thể. Phó thủ tướng yêu cầu các đơn vị liên quan khẩn trương triển khai các bước khảo sát, thăm dò, khai quật với tinh thần trách nhiệm cao nhất, nhằm sớm tìm kiếm, quy tập hài cốt các liệt sĩ còn nằm lại chiến trường.
Theo kế hoạch, việc khảo sát thực địa và khai quật dự kiến được triển khai trong giai đoạn cuối tháng 6, đầu tháng 7. Nếu xác định được khu vực chôn cất tập thể và hoàn thành công tác quy tập, việc xây dựng một công trình tưởng niệm tại đây được kỳ vọng sẽ trở thành địa chỉ đỏ giáo dục truyền thống, đồng thời là nơi để các thế hệ hôm nay và mai sau tưởng nhớ, tri ân những người đã hy sinh vì độc lập, tự do của Tổ quốc.
Công viên Văn hóa Lê Thị Riêng (TP.HCM) đang trở thành tâm điểm của chiến dịch tìm kiếm, quy tập hài cốt liệt sĩ. Nơi đây vốn là nghĩa địa Chí Hòa trước năm 1975 và được nhiều nhân chứng, tài liệu lịch sử xác định có thể tồn tại các hố chôn tập thể.
Bước ngoặt của quá trình tìm kiếm xuất hiện từ giai đoạn 2016-2017, khi các nhà nghiên cứu phát hiện nhiều bức ảnh chiến tranh lưu trữ ở nước ngoài. Đặc biệt, một bức ảnh màu do hãng tin AP chụp ngày 12/2/1968 cho thấy tại nghĩa địa Chí Hòa khi đó có ít nhất 3 rãnh chôn tập thể.
Từ manh mối này, các cơ quan chức năng đã đối chiếu không ảnh, bản đồ quân sự, ảnh vệ tinh hiện đại cùng lời kể của nhân chứng. Công nghệ radar xuyên đất (GPR) cũng được sử dụng để phát hiện các cấu trúc bất thường dưới lòng đất.
Kết quả nghiên cứu bước đầu đã khoanh vùng 3 khu vực nghi là rãnh mộ tập thể trong công viên, nằm gần nhà truyền thống, khu trò chơi thiếu nhi và khu hồ câu cá. Các chuyên gia nhận định sơ bộ những vị trí này có thể liên quan đến khoảng 900 hài cốt liệt sĩ.
Tuy nhiên, đây mới là các đánh giá ban đầu. Vị trí chính xác, quy mô và số lượng hài cốt chỉ có thể được xác nhận sau các đợt thăm dò, khai quật và giám định theo quy trình khoa học trong khuôn khổ Chiến dịch "500 ngày đêm" tìm kiếm, quy tập và xác định danh tính hài cốt liệt sĩ.
