Đề xuất cả nước nghỉ ngày 24/11, người lao động hưởng nguyên lương

Bộ trưởng Văn hóa, Thể thao và Du lịch Lâm Thị Phương Thanh trình bày Tờ trình về dự thảo Nghị quyết của Quốc hội về một số cơ chế, chính sách đột phá phát triển văn hóa Việt Nam. Ảnh: Quốc hội.

Tiếp tục chương trình Kỳ họp thứ Nhất, Quốc hội khóa XVI, đợt 2 bắt đầu từ ngày 20/4 đến 23/4. Sáng nay, Quốc hội nghe Bộ trưởng Văn hóa, Thể thao và Du lịch Lâm Thị Phương Thanh trình bày Tờ trình về dự thảo Nghị quyết về một số cơ chế, chính sách đột phá phát triển văn hóa Việt Nam.

Theo tờ trình, đại diện Chính phủ đề xuất Nghị quyết gồm 13 điều với 10 nhóm chính sách lớn để phát triển văn hóa Việt Nam.

Trong đó, nhóm thứ nhất về nguồn lực phát triển văn hóa: Chính phủ đề xuất Nhà nước bảo đảm chi cho văn hóa hàng năm tối thiểu 2% tổng chi ngân sách nhà nước; đồng thời khuyến khích huy động nguồn lực xã hội cho phát triển văn hóa.

Về cơ chế ưu đãi đầu tư trong lĩnh vực văn hóa, Chính phủ đề xuất áp dụng mức thuế giá trị gia tăng 5% đối với sản xuất phim, phát hành phim, phổ biến phim, triển lãm, thể dục, thể thao, biểu diễn nghệ thuật; miễn 100% thuế nhập khẩu, phí hải quan để đưa các tác phẩm nghệ thuật đỉnh cao, di sản bảo vật quốc gia, cổ vật quý hiếm ở nước ngoài được mua đấu giá đem về Việt Nam không vì mục đích lợi nhuận để trưng bày; thí điểm mô hình đô thị di sản; ưu tiên quỹ đất cho xây dựng các các công trình văn hóa, thể thao, vui chơi giải trí ở cơ sở và sử dụng trụ sở công dôi dư để thu hút các dự án đầu tư trong lĩnh vực văn hóa, thể thao...

Hai nhóm chính sách đáng chú ý khác liên quan tới thí điểm thành lập Quỹ văn hóa, nghệ thuật ở trung ương và một số địa phương, hoạt động theo mô hình hợp tác công tư; thể chế hóa chủ trương của Bộ Chính trị về ngày 24/11 hàng năm là “Ngày Văn hóa Việt Nam”, người lao động được nghỉ làm việc và hưởng nguyên lương.

Nghệ sĩ biểu diễn tại chương trình kỷ niệm 80 năm Cách mạng Tháng Tám và Quốc khánh 2/9. Ảnh: FB Trúc Nhân.

Trong các nhóm chính sách khác, Chính phủ đề xuất các cơ chế, chính sách cụ thể nhằm thu hút, khơi thông nguồn lực đầu tư phát triển văn hóa; bảo tồn văn hóa các dân tộc thiểu số, nghệ thuật dân gian, nghệ thuật truyền thống và bảo vật quốc gia, cổ vật quý hiếm.

Chính phủ cũng đề xuất các chính sách đãi ngộ, phát triển tài năng nhân lực đặc thù về nghề nghiệp trong lĩnh vực văn hóa, thể thao; chính sách đặt hàng, khoán chi đối với hoạt động sáng tạo văn hóa sử dụng ngân sách Nhà nước; chính sách quảng bá, xúc tiến, phát triển sản phẩm, thị trường công nghiệp văn hóa Việt Nam; chính sách chuyển đổi số và phát triển hạ tầng văn hóa số.

Đánh giá kỹ việc hình thành "Quỹ văn hóa, nghệ thuật"

Thẩm tra nội dung này, Chủ nhiệm Ủy ban Văn hóa và Xã hội Nguyễn Đắc Vinh cho biết Ủy ban nhất trí việc xác định ngày 24/11 hằng năm là Ngày Văn hóa Việt Nam, người lao động được nghỉ làm việc và hưởng nguyên lương.

Chủ nhiệm Ủy ban Văn hóa và Xã hội Nguyễn Đắc Vinh trình bày Báo cáo thẩm tra. Ảnh: Quốc hội.

Về cơ chế ưu đãi đầu tư trong lĩnh vực văn hóa, đại diện cơ quan thẩm tra cho biết cơ bản tán thành, đồng thời nêu có ý kiến đề nghị làm rõ khái niệm "mô hình đô thị di sản", xác định rõ tiêu chí lựa chọn địa phương thí điểm; quy định các nguyên tắc khi áp dụng cơ chế, chính sách ưu đãi về đất đai, phí và lệ phí; đồng thời, có lộ trình triển khai phù hợp, tránh dàn trải, bảo đảm hiệu quả đầu tư và khả năng cân đối nguồn lực.

"Ủy ban cho rằng việc quy định về miễn, giảm tiền thuê đất, tiền thuê bất động sản thuộc sở hữu nhà nước đối với nhà xuất bản, cơ sở sản xuất phim tài liệu và khoa học 100% vốn nhà nước là cần thiết; tuy nhiên đề nghị rà soát bảo đảm phù hợp với pháp luật về đất đai và quản lý, sử dụng tài sản công; làm rõ tiêu chí, điều kiện áp dụng, phạm vi ưu đãi", ông Nguyễn Đắc Vinh nói.

Ủy ban Văn hóa và Xã hội cho rằng chủ trương hình thành "Quỹ văn hóa, nghệ thuật" có cơ sở chính trị tại Nghị quyết số 80 của Bộ Chính trị.

Tuy nhiên, việc thí điểm thành lập Quỹ văn hóa, nghệ thuật theo mô hình hợp tác công tư, quỹ đầu tư mạo hiểm là chính sách mới, phạm vi tác động lớn, liên quan trực tiếp đến quản lý, sử dụng vốn nhà nước và cơ chế huy động nguồn lực xã hội, trong khi pháp luật hiện hành chưa có quy định đầy đủ về mô hình này.

"Đề nghị cơ quan chủ trì soạn thảo tiếp tục đánh giá kỹ về mô hình tổ chức, cơ chế quản trị, phương thức huy động vốn, tỷ lệ tham gia của Nhà nước và khu vực tư nhân, nguyên tắc phân chia rủi ro và trách nhiệm của các chủ thể liên quan để Chính phủ có cơ sở quy định chi tiết, bảo đảm chặt chẽ, khả thi", đại diện cơ quan thẩm tra nói.

Ủy ban cơ bản tán thành chủ trương thu hút, khơi thông các nguồn lực đầu tư cho phát triển văn hóa; chính sách đãi ngộ, phát triển tài năng, nhân lực đặc thù về nghề nghiệp trong lĩnh vực văn hóa, thể thao; quy định thí điểm áp dụng cơ chế khoán chi kinh phí từ ngân sách nhà nước đối với một số hoạt động sáng tạo sản phẩm văn hóa; một số chính sách về quảng bá, xúc tiến, phát triển sản phẩm, thị trường công nghiệp văn hóa.

Tuy nhiên, Ủy ban đề nghị cơ quan chủ trì soạn thảo nghiên cứu, làm rõ nội hàm và quy định các nguyên tắc áp dụng, rà soát, giới hạn phạm vi hỗ trợ, quy định chặt chẽ tiêu chí, điều kiện áp dụng.

Các đại biểu sẽ thảo luận về dự thảo nghị quyết này trước khi biểu quyết thông qua vào cuối kỳ họp.