|
| Vàng da, vàng mắt: Theo WebMD, đây là dấu hiệu kinh điển nhất khi gan gặp vấn đề, đặc biệt liên quan đến viêm gan hoặc xơ gan. Khi gan hoạt động bình thường, nó sẽ phân giải bilirubin, chất màu vàng được tạo ra khi các tế bào hồng cầu cũ chết đi. Gan khỏe mạnh có thể xử lý bilirubin và giải phóng nó dưới dạng mật, giúp cơ thể tiêu hóa thức ăn. Khi gan suy giảm, bilirubin không được chuyển hóa sẽ tích tụ trong máu, khiến da và mắt chuyển vàng. Đây là dấu hiệu điển hình của viêm gan hoặc xơ gan. Ảnh: Dreamstime. |
|
| Da sạm, xỉn màu: Da sạm không chỉ là vấn đề thẩm mỹ mà còn có thể phản ánh khả năng giải độc của gan đang suy giảm, thường gặp ở người bị gan nhiễm mỡ. Khi gan hoạt động kém, các chất độc không được đào thải triệt để sẽ tích tụ trong cơ thể, làm ảnh hưởng đến tuần hoàn máu và quá trình nuôi dưỡng làn da. Hệ quả là da trở nên tối màu, thiếu sức sống, dễ xuất hiện nám hoặc tàn nhang lan rộng. Ảnh: Health. |
|
| Da mặt kích ứng, ngứa: Bệnh gan, đặc biệt là gan nhiễm mỡ, có thể gây kích ứng, ngứa da. Thông thường, gan phân giải cholesterol để tạo ra axit mật (còn gọi là muối mật). Nhưng tổn thương gan có thể khiến axit mật tích tụ trong máu. Điều này gây kích ứng dây thần kinh, dẫn đến ngứa ở tay, chân, tứ chi hoặc toàn thân, kể cả mặt. Ảnh: Happiest Health. |
|
| Mụn nổi nhiều, lâu khỏi: Chức năng thải độc suy giảm khiến nội tiết rối loạn, tăng tiết dầu và viêm da. Tình trạng này không chỉ ảnh hưởng đến các cơ quan nội tạng mà còn biểu hiện ra bên ngoài, đặc biệt là trên da. Làn da vốn nhạy cảm dễ bị kích thích, trở nên khô, ngứa, nổi mụn hoặc xuất hiện mẩn đỏ dai dẳng. Những thay đổi này còn đi kèm với cảm giác nóng rát, sần sùi hoặc tái đi tái lại nhiều lần, gây khó chịu và ảnh hưởng đến cuộc sống hàng ngày. Ảnh: HealthHub. |
|
| Mạch máu hình mạng nhện: Rối loạn hormone khi gan yếu làm giãn mao mạch dưới da, tạo thành các tia đỏ lan tỏa như mạng nhện - dấu hiệu thường gặp ở người xơ gan. Những "mạng nhện" này thường xuất hiện ở vùng má, mũi hoặc cổ, có màu đỏ hoặc tím nhạt và có thể mờ đi khi ấn vào. Dù không gây đau, đây là dấu hiệu cảnh báo bệnh lý gan ở giai đoạn tiến triển, nên đi khám sớm. Ảnh: Freepik. |
|
| Quầng thâm mắt kéo dài: Quầng thâm mắt thường là do thiếu ngủ. Tuy nhiên, trong nhiều trường hợp, đây có thể là biểu hiện của gan hoạt động kém. Khi gan suy giảm chức năng, quá trình lọc máu và đào thải độc tố bị ảnh hưởng, dẫn đến tuần hoàn máu không ổn định. Vùng da dưới mắt vốn rất mỏng và nhạy cảm nên dễ bị sẫm màu hơn các khu vực khác. Ngoài ra, việc tích tụ độc tố còn khiến cơ thể mệt mỏi, giấc ngủ kém chất lượng, càng làm quầng thâm trở nên rõ rệt. Ảnh: Medium. |
|
| Môi khô, nhợt nhạt: Đôi môi có thể phản ánh khá rõ tình trạng tuần hoàn và chuyển hóa của cơ thể. Khi gan suy yếu, quá trình sản xuất và lưu thông máu bị ảnh hưởng, khiến môi trở nên nhợt nhạt, thiếu sức sống. Đồng thời, khả năng giữ cân bằng nước và chất dinh dưỡng trong cơ thể cũng giảm, dẫn đến tình trạng môi khô, dễ nứt nẻ dù đã uống đủ nước. Dù đây không phải dấu hiệu đặc hiệu riêng cho bệnh gan, nếu xuất hiện cùng các biểu hiện khác như da sạm, mệt mỏi, bạn nên chú ý hơn đến sức khỏe gan. Ảnh: Thinkstock. |
|
| Hơi thở có mùi lạ: Hơi thở có mùi đặc trưng, thường được mô tả là mùi tanh hoặc hơi ngọt khó chịu, có thể liên quan đến tình trạng gọi là "fetor hepaticus" (hơi thở mùi gan) - thường gặp ở người mắc bệnh gan nặng. Khi gan không thể lọc bỏ các chất độc như dimethyl sulfide, chúng sẽ tích tụ trong máu và được thải ra qua hơi thở. Đây là dấu hiệu khá muộn, thường xuất hiện khi chức năng gan đã suy giảm nghiêm trọng. Vì vậy, nếu nhận thấy hơi thở có mùi bất thường kéo dài mà không liên quan đến vấn đề răng miệng, bạn nên đi kiểm tra sớm để phát hiện và xử lý kịp thời các bệnh lý gan tiềm ẩn. Ảnh: Shutterstock. |
Khoảng trống y khoa về một hội chứng quen thuộc
Căng thẳng độc hại là một hội chứng nhiều người gặp phải. Có điều, các nghiên cứu y khoa về vấn đề này chưa toàn diện. Đây là khoảng trống gây khó khăn cho việc điều trị. Mục Sức khỏe giới thiệu cuốn sách Tầng giếng sâu – cuốn sách mang tới cho người đọc một cái nhìn đầy đủ và sâu sắc hơn về những ảnh hưởng của "nghịch cảnh thời thơ ấu" (ACE) với sức khỏe tinh thần của con người.