Làm việc nhà cùng cha mẹ sẽ giúp bé thấy được trách nhiệm của mình trong gia đình. Ảnh: M&C.

Đôi khi tất cả điều chúng ta cần làm là thiết lập thời kỳ hợp tác. Nếu chúng ta rõ ràng mục tiêu, “Chúng ta cần làm việc cùng nhau để đạt được mục tiêu này”, những người tham gia sẽ bận rộn với việc giải quyết vấn đề mang tính hợp tác. Tuy nhiên, nếu chúng ta đặt ra mục tiêu là cạnh tranh.

“Ai là người về đầu tiên sẽ chiến thắng”, thì bất cứ kiến thức được chia sẻ nào cũng sẽ không được những người khác đón nhận. Tại sao ư? Bởi khi chúng ta tranh cãi để chiến thắng, chúng ta sẽ khăng khăng giữ quan điểm cá nhân.

Những gì thuộc sở hữu của chúng ta sẽ trở thành quan điểm “đúng đắn” và để bảo vệ nó, chúng ta đóng sập khả năng tiếp nhận bất cứ thông tin mới mẻ nào. Nhưng nếu chúng ta tranh cãi để học hỏi, nói cách khác, đưa ra các quan điểm để rồi sau đó học hỏi những hiểu biết của người khác, chúng ta lắng nghe bởi vì chúng ta biết mình có thể cải thiện suy nghĩ hay khả năng giải quyết vấn đề của bản thân.

Vào bữa tối, khi bạn bàn luận các vấn đề xã hội liên quan đến gia đình, làm cách nào để bạn có thể đóng khung nó trong khuôn khổ về hợp tác? Con trai tôi kể: “Con phải viết một bài về vấn đề vô gia cư cho lớp nghệ thuật ngôn ngữ”. Nhận thấy đây là cơ hội học hỏi về sự hợp tác, bố thằng bé đã hỏi: “Mỗi người chúng ta biết gì về vấn đề vô gia cư?”. Từ đó, mỗi người chúng tôi đã chia sẻ một loạt các trải nghiệm.

Bạn có làm từ thiện không? Đây là độ tuổi hoàn hảo để giúp con bạn suy ngẫm về các vấn đề xã hội mà gia đình bạn muốn chia sẻ cùng nhau. Bạn có muốn cải thiện một phần ngôi nhà của bạn không? Hãy bàn bạc như một gia đình và thu thập ý tưởng về các cách thức hoàn thiện dự án này. Quyết định về địa điểm đi du lịch thì sao?

Hãy tìm cách đưa lũ trẻ vào để cùng đưa ra quyết định mang tính gia đình nhằm thúc đẩy quyền sở hữu và tính trách nhiệm ở trẻ trong đời sống gia đình.

Trẻ luôn có cảm nhận về sự công bằng nên chúng sẽ quan tâm tới tính công bằng trong tất cả các đóng góp vào công việc gia đình nếu bạn tiếp cận cuộc đối thoại theo cách này. Mẹ sẽ làm việc như thế nào? Còn bố thì làm gì? Nếu anh trai hút bụi hàng tuần thì bé có thể chịu trách nhiệm với việc rửa bát không?

Khi con bạn lớn khôn, điều quan trọng là bé phát triển tính trách nhiệm trong việc chăm sóc cho cuộc sống gia đình, giống như bé đang tăng trách nhiệm trong cuộc sống học đường.