Cơ thể thường được ví như một cỗ máy, nhưng thực tế còn hơn thế. Nó hoạt động 24 giờ một ngày trong nhiều thập kỷ mà (gần như) không cần bảo dưỡng định kỳ hoặc thay phụ tùng, chạy bằng nước và một vài hợp chất hữu cơ, mềm mại và khá đáng yêu, cơ động và linh hoạt, hào hứng với hoạt động tạo ra thế hệ mới, pha trò, cảm nhận tình cảm, tận hưởng hoàng hôn đỏ và làn gió mát. Có bao nhiêu cỗ máy mà bạn biết có thể làm được điều đó? Không có gì phải bàn cãi: Bạn thực sự là một kỳ quan. Nhưng chân thành mà nói, giun đất cũng vậy.

Và làm thế nào để chúng ta tôn vinh sự tồn tại của mình? Với hầu hết mọi người là bằng cách ăn tối đa và tập thể dục tối thiểu. Hãy nghĩ về tất cả những thứ linh tinh bạn đưa vào miệng và khoảng thời gian bạn ngồi đờ đẫn trước màn hình phát sáng. Ấy vậy mà, bằng một cách kỳ diệu nào đó, cơ thể vẫn chăm sóc chúng ta, chiết xuất chất dinh dưỡng từ mớ thực phẩm hỗn tạp mà ta đưa vào, và giữ cho ta sống sót, nhìn chung khá khoẻ mạnh, trong nhiều thập kỷ. Tự tử bằng lối sống đôi khi mất rất nhiều năm.

Ngay cả khi bạn làm sai gần như mọi thứ, cơ thể vẫn duy trì và bảo vệ bạn. Phần lớn chúng ta là minh chứng cho điều đó theo cách này hay cách khác. Năm trong số sáu người hút thuốc không bị ung thư phổi. Phần lớn những người có nguy cơ đau tim sẽ không bị đau tim. Mỗi ngày, người ta ước tính, từ một đến năm tế bào của bạn trở thành ung thư, và hệ miễn dịch sẽ tóm gọn và tiêu diệt chúng.

Hãy nghĩ về điều đó. Vài chục lần một tuần - hơn 1.000 lần một năm - bạn mắc phải căn bệnh đáng sợ nhất của thời đại và mỗi lần đó cơ thể lại cứu chúng ta. Tất nhiên, trong những trường hợp hiếm hoi, tế bào ung thư phát triển thành một thứ nghiêm trọng hơn và có thể giết chết bạn, nhưng ung thư nói chung rất hiếm: Hầu hết các tế bào trong cơ thể sao chép hàng tỷ và hàng tỷ lần mà không gặp sự cố. Ung thư có thể là nguyên nhân tử vong phổ biến, nhưng nó không phải một sự kiện phổ biến trong cuộc sống.

Mỗi phút giây đều là một cuộc chiến cơ thể bảo vệ bạn. Ảnh: Shutterstock.

Cơ thể là một vũ trụ gồm 37,2 nghìn tỷ tế bào hoạt động hài hòa gần như hoàn hảo mọi lúc. Một cơn đau, một cơn khó tiêu, vết bầm tím hay mụn nhọt, là một phần của quá trình thông thường, như một thông báo về sự không hoàn hảo của chúng ta. Có hàng nghìn thứ có thể giết chết chúng ta - hơn 8.000 thứ một chút, theo phân loại thống kê quốc tế về các bệnh và các vấn đề liên quan đến sức khoẻ do Tổ chức Y tế Thế giới biên soạn - và chúng ta thoát khỏi gần như tất cả, trừ một thứ duy nhất. Đối với hầu hết chúng ta, điều đó cũng không tệ.

Chúng ta không hoàn hảo. Chúng ta có răng hàm sít nhau bởi quai hàm phát triển quá nhỏ để có thể chứa toàn bộ số răng mà tự nhiên ban tặng, và xương chậu quá nhỏ để sinh nở mà không gây đau đớn. Chúng ta rất dễ bị đau lưng. Chúng ta có các cơ quan gần như không thể tự sửa chữa. Nếu quả tim của một con cá ngựa vằn bị tổn thương, nó sẽ tạo ra các mô mới. Còn nếu tim của bạn có vấn đề… cũng đành thôi. Gần như tất cả động vật đều có thể tự sản xuất vitamin C, còn chúng ta thì không. Chúng ta thực hiện tất cả các phần của quy trình, ngoại trừ bước cuối cùng là sản xuất ra một loại enzyme duy nhất.

Điều kỳ diệu của cuộc sống không phải là chúng ta được trời phú cho vài điểm yếu, mà là chúng ta không có quá nhiều điểm yếu. Đừng quên rằng hệ gen của bạn bắt nguồn từ tổ tiên xa xưa thậm chí còn chưa phải là con người. Một vài trong số đó là cá. Gần hơn nữa là những loài nhỏ bé, lông lá và sống trong hang. Đây là những sinh vật mà cơ thể bạn kế thừa vật chất di truyền.

Bạn là sản phẩm của 3 tỷ năm tiến hoá. Sẽ tốt hơn rất nhiều nếu chúng ta có thể bắt đầu từ đầu và tạo cho mình cơ thể được cấu tạo đáp ứng cho các nhu cầu của Homo sapien - đi thẳng mà không tàn phá đầu gối và lưng, nuốt mà không có nguy cơ mắc nghẹn và sinh nở dễ dàng như máy bán hàng tự động.

Nhưng chúng ta không được cấu tạo cho những việc đó. Chúng ta bắt đầu hành trình xuyên qua lịch sử từ những đốm đơn bào trôi nổi trong những vùng biển nông, ấm áp.