Dựa trên cơ sở lý thuyết, dữ liệu bảo dưỡng thực tế của hàng nghìn xe điện VinFast và xe động cơ đốt trong, cùng các thử nghiệm trực tiếp trên xe vận hành ngoài thực tế, 3 lớp bằng chứng độc lập đều cho thấy càng sử dụng lâu dài, xe điện càng chứng minh được độ bền so với xe xăng.
Đây là kết quả được nhóm nghiên cứu BK Auto (Đại học Bách khoa Hà Nội) công bố tại Hội nghị quốc tế về Công nghệ Chế tạo và Sản xuất (ICMPT 2026) diễn ra tại Malaysia.
Xe điện càng đi càng bền
Tại Hội nghị ICMPT 2026 diễn ra từ 2/2 đến 5/2 tại Malaysia, một báo cáo khoa học đến từ Việt Nam thu hút sự quan tâm của giới học thuật quốc tế. Nhóm nghiên cứu BK Auto thuộc Đại học Bách khoa Hà Nội công bố nghiên cứu so sánh độ bền dài hạn giữa ôtô điện và ôtô động cơ đốt trong.
Nghiên cứu do PGS.TS Đàm Hoàng Phúc - Giám đốc chương trình Đào tạo kỹ thuật ôtô - cùng các đồng nghiệp tại Đại học Bách khoa Hà Nội thực hiện, dựa trên 3 hướng tiếp cận độc lập là mô hình thống kê độ tin cậy, dữ liệu bảo dưỡng thực tế và thực nghiệm trực tiếp trên xe vận hành trong điều kiện giao thông tại Việt Nam.
 |
| PGS.TS Đàm Hoàng Phúc - Giám đốc chương trình Đào tạo kỹ thuật ôtô - cùng các đồng nghiệp ở Đại học Bách khoa Hà Nội tham gia Hội nghị ICMPT 2026. |
Trong phần trình bày tại hội nghị, PGS.TS Đàm Hoàng Phúc cho biết về mặt lý thuyết, nhóm nghiên cứu sử dụng mô hình Weibull - công cụ phổ biến trong phân tích độ tin cậy - để tính toán xác suất hỏng hóc tích lũy của 2 loại phương tiện theo thời gian.
Kết quả cho thấy trong những năm đầu sử dụng, cả xe điện và xe xăng đều có xác suất hỏng hóc thấp và không chênh lệch đáng kể. Tuy nhiên, khi thời gian sử dụng kéo dài, khoảng cách bắt đầu mở rộng. Sau khoảng 12 năm, xác suất hỏng hóc tích lũy của xe động cơ đốt trong vượt hơn 81%, trong khi xe điện ở mức gần 63%. Ở mốc 15 năm, tỷ lệ này với xe xăng hơn 98%, còn xe điện là hơn 86%.
Theo nhóm nghiên cứu, sự khác biệt này xuất phát từ cấu trúc cơ khí phức tạp của xe động cơ đốt trong, trong khi hệ truyền động điện có cấu trúc đơn giản hơn và ít chi tiết hao mòn về lâu dài.
Xe điện ít lỗi hơn sau 40.000 km
Lớp bằng chứng thứ 2 đến từ dữ liệu bảo dưỡng thực tế trong giai đoạn 2020-2024, với gần 5.700 xe được theo dõi, bao gồm xe điện VinFast và các xe động cơ đốt trong đang vận hành tại Việt Nam.
Dựa trên phân tích tần suất lỗi theo quãng đường sử dụng, từ mốc khoảng 40.000 km trở đi, tần suất lỗi của xe điện giảm nhanh và duy trì ở mức thấp hơn so với xe xăng trong phần lớn vòng đời sử dụng. Đặc biệt, ở mốc 80.000-125.000 km, xe điện có cường độ hư hỏng trung bình chỉ 0,021-0,029 lần/1.000 km, thấp hơn so với xe động cơ đốt trong (0,025-0,034 lần/1.000 km).
Theo nhóm nghiên cứu, điều này chứng tỏ về dài hạn, hệ thống truyền động điện vận hành ổn định hơn, ít phát sinh hỏng hóc cơ khí và hao mòn vật lý.
Phanh xe điện mát hơn đến 110 độ C khi đổ đèo
Lớp bằng chứng thứ 3 mang tính trực quan, được thực hiện thông qua thử nghiệm trên xe thật. Trong bài kiểm tra phanh khi đổ dốc liên tục, xe xăng ghi nhận nhiệt độ đĩa phanh tăng mạnh từ 36,8 độ C lên 147,6 độ C, trong khi xe điện thay đổi khá ít (từ 33,4 độ C lên 38,4 độ C).
Theo nhóm nghiên cứu, mức chênh lệch gần 110 độ C giữa 2 mẫu xe cho thấy ở xe điện, phần lớn năng lượng động học đã được chuyển hóa thành điện năng thông qua hệ thống phanh tái sinh. Điều này không chỉ giúp giảm tải cho cụm phanh, mà còn duy trì hiệu suất ổn định trong các chu kỳ hãm lặp lại - yếu tố quan trọng đối với an toàn và độ bền.
Dữ liệu thực tế từ các trạm dịch vụ cũng chứng minh mức độ mài mòn của đĩa phanh trên xe điện thấp hơn, chỉ bằng khoảng 60-65% so với xe xăng ở cùng quãng đường sử dụng.
 |
| Nghiên cứu của ĐH Bách khoa Hà Nội cho thấy xe điện bền bỉ hơn xe xăng. |
Ngoài hệ thống phanh, nhóm nghiên cứu còn đo đạc khả năng chịu tải và độ bền của hệ thống treo trong nhiều tình huống vận hành như di chuyển nội đô, phanh gấp ở tốc độ 60 km/h và quay vòng. Kết quả, dù xe điện có khối lượng lớn hơn, các chi tiết hệ thống treo lại chịu ứng suất thấp hơn so với xe xăng.
Cụ thể, khi phanh gấp, ứng suất cực đại tại càng A cầu trước của SUV xăng đến 150 N/mm2, trong khi SUV điện chỉ khoảng 65-70 N/mm2. Điều này cho thấy khả năng phân bố tải trọng cân bằng và độ cứng vững cao hơn của xe điện, đồng thời lý giải vì sao xe điện ít hỏng hóc hơn khi sử dụng lâu dài.
Từ cả 3 lớp bằng chứng, nhóm nghiên cứu đánh giá rằng với cấu trúc cơ khí đơn giản và hệ thống phanh tái sinh, xe điện đã chứng minh ưu thế bền bỉ hơn so với xe xăng, cả trong mô hình lý thuyết lẫn điều kiện vận hành thực tế.
“Kết quả nghiên cứu góp phần cung cấp góc nhìn khoa học, khách quan về độ bền phương tiện trong bối cảnh chuyển dịch sang giao thông điện hóa, đồng thời bổ sung bằng chứng thực nghiệm từ Việt Nam vào diễn đàn học thuật quốc tế”, PGS.TS Đàm Hoàng Phúc chia sẻ.
Tại Việt Nam, xe điện dần khẳng định ưu thế và chiếm được niềm tin của người tiêu dùng nhờ chất lượng vận hành ổn định. Riêng trong năm 2025, ôtô điện VinFast lập kỷ lục doanh số với hơn 175.000 xe bán ra. Nhiều chủ xe điện VinFast, đặc biệt là các tài xế dịch vụ vận hành cường độ cao, cũng ghi nhận độ bền bỉ của hệ thống khung gầm và động cơ điện sau hàng chục nghìn km sử dụng.
