Australia phát hiện virus bại liệt trong nước thải sau hơn nửa thế kỷ

Bại liệt (Poliomyelitis) là bệnh nhiễm virus cấp tính lây qua đường tiêu hoá do Poliovirus gây ra, có khả năng lan rộng thành dịch. Ảnh: Science Photo.

Đây là lần đầu tiên Australia phát hiện loại virus có khả năng gây nguy hiểm tính mạng và lây lan cao này sau hơn nửa thế kỷ.

Chủng virus được xác định là virus bại liệt tuýp 2 có nguồn gốc từ vaccine, từng xuất hiện tại nhiều khu vực như châu Phi, châu Âu và Papua New Guinea trong những năm gần đây. Mẫu dương tính được phát hiện hồi giữa tháng 4/2026 tại nhà máy xử lý nước thải Subiaco, nằm ở khu vực trung tâm thành phố Perth, nơi có mật độ di chuyển cao với nhiều khách sạn, doanh nghiệp và nhà hàng.

Tiến sĩ Clare Huppatz, Giám đốc Sở Y tế của bang Tây Australia, cho biết nhiều khả năng virus bắt nguồn từ một người đã đi du lịch nước ngoài và đang đào thải virus ra môi trường, chứ không phải là dấu hiệu lây lan trong cộng đồng. Theo bà Huppatz, việc phát hiện virus bại liệt trong nước thải là “đáng chú ý”, nhưng bà tin rằng nó không gây ra mối đe dọa nghiêm trọng nào vì tỷ lệ tiêm phòng bại liệt cho trẻ em ở Tây Australia đạt 92%, hệ thống vệ sinh và xử lý nước hiện đại, mạng lưới giám sát dịch bệnh của bang này cũng khá hiệu quả.

Trong khi đó, ông Kyle Hoth, Chủ tịch Hiệp hội Y khoa Australia chi nhánh bang Tây Australia, khẳng định hiện chưa có bằng chứng nào về ca bệnh hay ổ dịch liên quan, vì vậy, không có lý do gì để hoảng loạn vào thời điểm này. Đồng thời, ông cho biết Tổ chức Y tế Thế giới đang theo dõi tình hình để đảm bảo đây chỉ là trường hợp đơn lẻ.

Bộ Y tế bang Tây Australia cho biết nhiều quốc gia ở nước ngoài sử dụng vaccine bại liệt đường uống, chứa một lượng nhỏ virus sống nhưng đã được làm suy yếu. Hiếm khi virus trong vaccine bại liệt đường uống có thể tiến hóa để tạo ra chủng virus bại liệt có nguồn gốc từ vaccine mà có thể lây truyền trong cộng đồng có tỷ lệ tiêm chủng thấp. Australia hiện sử dụng vaccine bại liệt bất hoạt, không chứa virus sống và được tiêm.

Hầu hết người nhiễm virus bại liệt đều có triệu chứng nhẹ hoặc không có triệu chứng gì cả. Tuy nhiên, trong những trường hợp hiếm hoi (khoảng 1%), bệnh có thể tiến triển dẫn đến liệt vĩnh viễn hoặc gây đe dọa tính mạng.

Australia đã được tuyên bố không còn bệnh này từ năm 2000. Hai đợt dịch bại liệt gần đây nhất ở Australia là vào năm 1956 và 1960, không có trường hợp lây nhiễm virus này trong cộng đồng nào được ghi nhận kể từ năm 1972.

Việc xét nghiệm nước thải sẽ được tăng cường ở Perth để đảm bảo không có sự bùng phát dịch bệnh. Tuy nhiên, ông Kyle Hoth cho rằng phát hiện này là lời nhắc về tầm quan trọng của việc tiêm chủng cũng như tiêm nhắc lại đối với những người chưa tiêm vaccine bại liệt hoặc những người làm việc trong các ngành có nguy cơ cao như y tế.