Ấn Độ mạnh tay với giao hàng siêu nhanh trong 10 phút

Blinkit, ứng dụng giao hàng nhanh hàng đầu Ấn Độ. Ảnh: Bloomberg.

Ấn Độ đang yêu cầu các công ty thương mại nhanh (quick commerce) từ bỏ cam kết giao hàng trong vòng 10 phút. Động thái này xuất phát từ những lo ngại ngày càng gia tăng rằng các mốc thời gian siêu gấp đang làm trầm trọng thêm các vấn đề về an toàn và điều kiện làm việc của lao động nền tảng.

Bộ trưởng Lao động Liên bang Mansukh Mandaviya đã gặp gỡ lãnh đạo các doanh nghiệp giao hàng tức thời lớn, gồm Blinkit thuộc Eternal, Instamart của Swiggy và Zepto. Theo Bloomberg, cuộc thảo luận xoay quanh các biện pháp cải thiện an toàn và điều kiện làm việc cho đội ngũ tài xế giao hàng siêu nhanh.

Blinkit, công ty thương mại nhanh hàng đầu Ấn Độ, đã gỡ bỏ cam kết giao hàng trong 10 phút khỏi phần nhận diện thương hiệu trên ứng dụng di động. Những đối thủ còn lại được dự đoán sẽ sớm làm theo.

Các doanh nghiệp vẫn chưa phản hồi các yêu cầu bình luận. Bloomberg cho biết Bộ Lao động Ấn Độ cũng không thể liên hệ ngay để đưa ra ý kiến.

Các công ty Ấn Độ là trường hợp hiếm hoi thành công với mô hình giao hàng siêu nhanh, thu hút hàng tỷ USD từ các nhà đầu tư toàn cầu như SoftBank Group và Temasek Holdings. Trong khi đó, các mô hình tương tự tại Mỹ, châu Âu và một số khu vực ở châu Á đều sụp đổ.

Ngành này vận hành dựa trên mạng lưới hàng chục nghìn lao động nền tảng, đảm nhiệm việc giao nhanh đủ loại sản phẩm, từ thiết bị công nghệ như iPhone đến các mặt hàng tiêu dùng hàng ngày như dầu gội. Hàng hóa được xuất phát từ các “dark store” hoặc những kho nhỏ phân bố gần khu dân cư, nhằm rút ngắn quãng đường và thời gian giao đến khách hàng.

Cam kết giao hàng trong thời gian siêu ngắn đặc biệt hấp dẫn tầng lớp trung lưu đang lên tại Ấn Độ, những người ưu tiên sự tiện lợi và tốc độ trong tiêu dùng hàng ngày. Tuy nhiên, giới chính trị và các công đoàn lao động lo ngại áp lực thời gian có thể ảnh hưởng tiêu cực đến an toàn và quyền lợi của lực lượng giao hàng.

Các công ty cho rằng tài xế giao hàng không bị ràng buộc hợp đồng phải đáp ứng mốc 10 phút và cũng không bị phạt nếu giao hàng trễ. Theo họ, yếu tố cốt lõi của mô hình nằm ở việc các dark store được đặt gần khách hàng, chứ không phải ở áp lực về tốc độ giao hàng.

Raghav Chadha, nghị sĩ thuộc đảng Aam Aadmi của Ấn Độ, vận động mạnh mẽ nhằm phản đối mô hình giao hàng siêu nhanh. Ông đã chúc mừng các tài xế giao hàng trước “chiến thắng lớn” này qua một bài viết trên X.

“Đây là một bước đi hết sức cần thiết, bởi khi con số 10 phút được in trên áo khoác hay túi của tài xế, đồng thời đồng hồ đếm ngược hiện lên trên màn hình của khách hàng khiến áp lực liên tục và nguy hiểm”, Chadha viết.

Chỉ đạo mới của chính phủ buộc các doanh nghiệp phải làm mềm thông điệp truyền thông hướng tới người tiêu dùng. Tuy nhiên, nhiều khả năng hoạt động vận hành hàng ngày sẽ không thay đổi đáng kể trong ngắn hạn.

“Cụ thể đối với mảng thương mại nhanh Blinkit, không có bất kỳ thay đổi nào trong mô hình kinh doanh có thể gây tác động đáng kể đến công ty”, Eternal cho biết trong thông báo gửi tới các sở giao dịch chứng khoán vào cuối ngày 13/1.