Khoảng 6 tháng tuổi, trẻ có thể bắt đầu bước vào giai đoạn ăn dặm, khi sữa mẹ hoặc sữa công thức không còn đáp ứng hoàn toàn nhu cầu năng lượng và dưỡng chất. Lựa chọn thực phẩm phù hợp ngay từ giai đoạn này không chỉ giúp trẻ làm quen với mùi vị mà còn hỗ trợ tăng trưởng và hình thành thói quen ăn uống lành mạnh.
Ưu tiên thực phẩm giàu dinh dưỡng, đặc biệt là sắt và protein
Theo Tổ chức Y tế Thế giới (WHO), trẻ nên bắt đầu ăn thực phẩm bổ sung khoảng 6 tháng tuổi, đồng thời tiếp tục bú mẹ. Bữa ăn của trẻ cần đa dạng, kết hợp nhiều nhóm thực phẩm thay vì chỉ tập trung vào cháo hoặc bột.
Trong những tháng đầu ăn dặm, cha mẹ nên ưu tiên các thực phẩm giàu sắt và protein như thịt bò, thịt gà, cá, trứng, đậu phụ, đậu lăng và các loại đậu. Sắt đặc biệt quan trọng đối với sự phát triển não bộ và quá trình tạo máu của trẻ.
Rau củ và trái cây cũng nên có thường xuyên trong khẩu phần. Khoai lang, cà rốt, bí đỏ, đậu Hà Lan, rau xanh, bơ, chuối, lê… có thể được chế biến mềm, nghiền hoặc cắt phù hợp với khả năng ăn của trẻ.
WHO khuyến nghị trẻ 6-23 tháng tuổi nên được ăn các thực phẩm có nguồn gốc động vật như thịt, cá hoặc trứng hàng ngày nếu điều kiện cho phép, kết hợp với rau củ, trái cây và các loại đậu.
 |
| Từ khoảng 6 tháng tuổi, trẻ có thể làm quen với nhiều loại thực phẩm ngoài sữa mẹ hoặc sữa công thức. Ảnh: Magnific. |
Những thực phẩm cha mẹ không nên cho trẻ ăn dặm
Không phải thực phẩm nào người lớn ăn được cũng phù hợp với trẻ nhỏ. Một trong những thực phẩm cần tránh hoàn toàn ở trẻ dưới 12 tháng là mật ong, do nguy cơ gây ngộ độc botulinum.
Cha mẹ cũng không nên thêm nhiều muối hoặc đường vào thức ăn của trẻ. Các thực phẩm chế biến sẵn như xúc xích, thịt nguội, giăm bông và một số món ăn đóng gói thường chứa nhiều natri, trong khi trẻ nhỏ không cần lượng muối bổ sung cao.
Đồ uống có đường, bánh kẹo và thực phẩm chứa nhiều đường bổ sung cũng nên hạn chế. Trung tâm Kiểm soát và Phòng ngừa Dịch bệnh Mỹ (CDC) khuyến nghị trẻ dưới 12 tháng không nên uống nước ép trái cây; thay vào đó, trẻ nên được ăn trái cây nguyên dạng đã được nghiền hoặc chế biến phù hợp.
Với cá, cha mẹ nên ưu tiên những loại có hàm lượng thủy ngân thấp. Một số cá lớn như cá mập, cá kiếm, cá thu vua và cá ngừ mắt to có hàm lượng thủy ngân cao và cần tránh cho trẻ nhỏ.
Cho trẻ làm quen đa dạng thực phẩm
Khi bắt đầu ăn dặm, cha mẹ không cần quá chú trọng việc trẻ phải ăn được nhiều ngay lập tức. Mục tiêu ban đầu là giúp trẻ làm quen với nhiều hương vị và kết cấu khác nhau, đồng thời hình thành kỹ năng ăn uống.
Chế độ ăn đa dạng, gồm thực phẩm giàu protein và sắt, rau củ, trái cây, ngũ cốc và các thực phẩm phù hợp khác sẽ giúp trẻ có cơ hội nhận được nhiều dưỡng chất cần thiết cho quá trình phát triển.
Đặc biệt, cha mẹ nên kiên nhẫn khi giới thiệu món mới. Trẻ có thể cần được tiếp xúc nhiều lần với một loại thực phẩm trước khi chấp nhận hương vị đó. Điều quan trọng là thức ăn phải được chế biến an toàn, phù hợp với độ tuổi và không biến bữa ăn thành cuộc chiến giữa cha mẹ và trẻ.
Cuốn sách Đứa trẻ khỏe mạnh về cảm xúc mang tới cái nhìn toàn diện hơn về vai trò của việc giáo dục trong quá trình định hình tính cách của con trẻ. Trong hành trình nuôi dưỡng một đứa trẻ việc xây dựng một thế giới tinh thần phong phú, quan trọng không kém gì quá trình phát triển về thể chất tới cho các bà mẹ nhiều kiến thức hữu ích trong năm đầu nuôi con.
