Khi nào miền Bắc chuyển rét?

Miền Bắc sắp bước vào đợt rét đầu tiên trong năm 2026.

Đã bước sang tháng 11, nhưng những ngày cuối thu đầu đông se lạnh quen thuộc vẫn chưa xuất hiện rõ rệt ở miền Bắc. Tại Hà Nội, nhiệt độ ban ngày có thời điểm vượt 30 độ C, nắng nóng khiến không ít người có cảm giác mùa hè vẫn chưa kết thúc.

Tuy nhiên, trạng thái thời tiết này sắp thay đổi. Từ đêm 8/11, một đợt không khí lạnh mạnh được dự báo tràn xuống Bắc Bộ, gây mưa dông và khiến khu vực chuyển rét từ sáng sớm 9/11. Đây cũng có khả năng là đợt rét diện rộng đầu tiên của mùa đông 2026-2027.

Tháng 10 nóng nhất trong 65 năm

Trao đổi với Tri Thức - Znews, ông Võ Văn Hòa, Giám đốc Đài Khí tượng Thủy văn Bắc Bộ, Cục Khí tượng Thủy văn, nhận định thời tiết miền Bắc trong tháng 10 có nhiều diễn biến bất thường, đặc biệt về nhiệt độ.

Theo số liệu quan trắc, nhiệt độ trung bình tháng 10 tại Bắc Bộ phổ biến cao hơn 2-3 độ C so với trung bình nhiều năm cùng thời kỳ. Đây là mức nhiệt trung bình tháng 10 cao nhất từng được ghi nhận trong chuỗi số liệu quan trắc kể từ năm 1961.

Không chỉ nhiệt độ trung bình tăng cao, nhiều trạm khí tượng còn ghi nhận nhiệt độ cao nhất ngày đạt hoặc vượt kỷ lục lịch sử của tháng 10. Cụ thể, có tới 87 trạm khí tượng tại Bắc Bộ ghi nhận mức nhiệt cao nhất ngày đạt hoặc vượt giá trị lịch sử cùng thời kỳ.

Trong đó, trạm Hà Đông (Hà Nội) ghi nhận nhiệt độ cao nhất 36,5 độ C, vượt kỷ lục trước đó 0,8 độ C. Tại Bắc Mê (Tuyên Quang), nhiệt độ lên tới 37,3 độ C, cao hơn giá trị lịch sử 0,8 độ C.

Tương tự, trạm Vĩnh Yên (Phú Thọ) ghi nhận mức 36,9 độ C, vượt kỷ lục 1,1 độ C, trong khi Phủ Lý (Ninh Bình) đạt 35,9 độ C, cao hơn giá trị lịch sử 0,9 độ C.

"Như vậy thấy được thời gian vừa qua, cụ thể là tháng 10/2026, nền nhiệt độ khu vực Bắc Bộ đặc biệt cao và có tính bất thường không theo quy luật", ông nói.

Nhiệt độ ở Hà Nội trong đợt rét sắp tới thấp nhất phổ biến 17-19 độ C.

Tuy nhiên, trạng thái thời tiết tương đối nóng trong tháng 10 và những ngày đầu tháng 11 sẽ sớm thay đổi khi một đợt không khí lạnh mạnh bắt đầu ảnh hưởng đến khu vực từ đêm 8/11.

Dự báo, từ chiều tối 8/11 đến sáng 9/11, Bắc Bộ có mưa rào và dông rải rác, cục bộ có nơi mưa to. Trong mưa dông, khả năng cao xảy ra lốc, sét, mưa đá và gió giật mạnh. Từ sáng sớm 9/11, trời chuyển rét trên diện rộng. Nhiệt độ thấp nhất phổ biến 16-19 độ C, riêng vùng núi Bắc Bộ có nơi xuống dưới 13 độ C.

Tại Hà Nội, mưa dông có khả năng xuất hiện từ chiều tối và đêm 8/11 đến sáng 9/11. Sau đó, thành phố chuyển rét, với nhiệt độ thấp nhất phổ biến 17-19 độ C.

Ông Hòa nhận định đây có khả năng là đợt rét diện rộng đầu tiên trong mùa đông năm nay, đánh dấu sự chuyển biến từ nền nhiệt cao bất thường sang trạng thái thời tiết lạnh hơn.

Đợt rét dự kiến duy trì đến ngày 11 hoặc 12/11. Tuy nhiên, thời gian kết thúc còn phụ thuộc vào cường độ và diễn biến thực tế của khối không khí lạnh, vì vậy người dân cần tiếp tục theo dõi các bản tin dự báo, cảnh báo trong những ngày tới.

Mùa đông năm nay có thể ấm hơn trung bình nhiều năm

Dù miền Bắc sắp đón đợt rét đầu tiên, ông Võ Văn Hòa cho biết điều này chưa đồng nghĩa nền nhiệt sẽ duy trì ở mức thấp liên tục trong những tháng còn lại của mùa đông.

Theo nhận định khí tượng, từ tháng 11/2026 đến tháng 1/2027, nhiệt độ trung bình tại Bắc Bộ có xu hướng cao hơn trung bình nhiều năm cùng thời kỳ.

Cụ thể, trong tháng 11, nhiệt độ trung bình khu vực được dự báo cao hơn 1-2 độ C. Sang tháng 12/2026 và tháng 1/2027, mức chênh lệch có khả năng thu hẹp, phổ biến cao hơn trung bình nhiều năm khoảng 0,5-1,5 độ C.

Cùng với xu thế nhiệt độ cao hơn thông thường, hoạt động của không khí lạnh trong giai đoạn từ tháng 11/2026 đến tháng 1/2027 được dự báo yếu hơn trung bình nhiều năm. Các đợt rét đậm, rét hại có khả năng xuất hiện muộn hơn so với quy luật khí hậu, trong khi tổng số ngày rét đậm, rét hại tại Bắc Bộ có thể ít hơn trung bình nhiều năm cùng thời kỳ.

Tuy nhiên, ông Hòa lưu ý xu thế mùa đông ấm không có nghĩa miền Bắc sẽ không xuất hiện những đợt không khí lạnh mạnh. Trong mùa đông 2026-2027, khu vực vẫn có khả năng chịu ảnh hưởng của các đợt không khí lạnh gây giảm nhiệt sâu, thậm chí xuất hiện rét đậm, rét hại, dù thời gian duy trì có thể không kéo dài.

Người dân cần theo dõi liên tục các bản tin thời tiết để có phương án giữ sức khỏe khi trời chuyển rét.

Một điểm đáng chú ý khác là sự biến động nhiệt độ trong giai đoạn chuyển mùa. Theo chuyên gia, trước khi không khí lạnh tràn xuống, nền nhiệt Bắc Bộ thường duy trì ở mức tương đối cao. Khi khối khí lạnh bắt đầu ảnh hưởng, nhiệt độ có thể giảm nhanh khoảng 5-7 độ C, một số nơi ghi nhận mức giảm lớn hơn.

Sự thay đổi trong thời gian ngắn có thể ảnh hưởng đến sinh hoạt, sức khỏe người dân và hoạt động sản xuất, nhất là khi nhiều người chưa kịp thích nghi với trạng thái thời tiết mới.

Tại các đô thị, ông Hòa khuyến cáo người dân chủ động theo dõi dự báo thời tiết, điều chỉnh trang phục và giữ ấm cơ thể khi nhiệt độ giảm, đặc biệt vào ban đêm và sáng sớm. Trẻ nhỏ, người cao tuổi và những người mắc bệnh tim mạch, hô hấp cần được chú ý hơn trong những ngày nhiệt độ biến động mạnh.

Đối với khu vực miền núi Bắc Bộ, nơi nhiệt độ trong đợt không khí lạnh sắp tới có thể xuống dưới 13 độ C, người dân cần chuẩn bị các biện pháp giữ ấm phù hợp, nhất là tại những địa bàn núi cao.

Bên cạnh việc bảo vệ sức khỏe, các hộ chăn nuôi cần chủ động che chắn chuồng trại, giữ ấm cho gia súc, gia cầm và điều chỉnh hoạt động sản xuất nông nghiệp khi nhiệt độ xuống thấp.

"Người dân không nên chủ quan trước khả năng xuất hiện những đợt giảm nhiệt mạnh trong thời gian ngắn, đồng thời cần thường xuyên cập nhật các bản tin dự báo để chủ động ứng phó", ông Hòa lưu ý.