Hàng trăm học sinh Việt thử thách lập trình robot xử lý ô nhiễm

Tùy theo độ tuổi và bảng thi, học sinh sử dụng các phiên bản robot Leanbot cùng ngôn ngữ lập trình Blockly, Python hoặc C++ để hoàn thành thử thách. Ảnh: BTC.

Ngày 15/11, vòng chung kết toàn quốc Cuộc thi Robotics Quốc tế AIROC 2026 khu vực miền Bắc diễn ra tại Hà Nội, quy tụ 700 học sinh đến từ gần 50 trường học.

Các đội tranh tài ở 4 bảng Sơ cấp, Trung cấp, Cao cấp và Ưu tú, với thử thách lập trình robot theo chủ đề đô thị thông minh "Synapse City".

Lấy bối cảnh một thành phố tương lai đang đối mặt với tình trạng ô nhiễm, đề thi yêu cầu các đội lập trình robot thực hiện ba nhiệm vụ trên sa bàn, gồm khoanh vùng khu vực ô nhiễm, vận chuyển các khối vật liệu trung hòa đến vị trí cần xử lý và thu hồi các khối ô nhiễm về phòng thí nghiệm để phân tích.

Tùy theo độ tuổi, học sinh sử dụng các phiên bản robot Leanbot và công cụ lập trình khác nhau. Bảng Sơ cấp dành cho thí sinh 6-9 tuổi, sử dụng robot tiêu chuẩn với Blockly hoặc Python. Bảng Trung cấp (9-12 tuổi) có thêm lựa chọn C++, trong khi 2 bảng Cao cấp (11-15 tuổi) và Ưu tú (15-18 tuổi) sử dụng robot Leanbot nâng cao/IoTs, với các ngôn ngữ Blockly, C++ hoặc Python.

Để hoàn thành thử thách, các đội phải xây dựng chương trình cho robot tự động thực hiện chuỗi nhiệm vụ trong thời gian quy định, thay vì điều khiển từng thao tác riêng lẻ.

Trong ngày thi, các đội trải qua 2 vòng, từ tiếp nhận đề bài, lập trình, chạy thử đến bàn giao robot và đưa thiết bị lên sa bàn để trọng tài đánh giá. Nếu robot di chuyển sai hoặc không hoàn thành nhiệm vụ, thí sinh phải xác định nguyên nhân, điều chỉnh chương trình và kiểm tra lại.

Các đội thi lập trình, chạy thử và điều chỉnh robot trước khi đưa lên sa bàn để trọng tài chấm điểm. Ảnh: BTC.

Theo ban tổ chức, thử thách không chỉ đánh giá tốc độ và độ chính xác mà còn chú trọng khả năng giải quyết vấn đề, vận dụng tư duy thuật toán và phối hợp nhóm.

Một điểm đáng chú ý tại AIROC 2026 là việc kết hợp robot vật lý Leanbot với công nghệ bản sao số (Digital Twin) và nền tảng mô phỏng Pythaverse.

Thông qua môi trường mô phỏng, học sinh có thể chạy thử chương trình, kiểm tra cách robot thực hiện nhiệm vụ và phát hiện sai sót trước khi đưa chương trình lên thiết bị thật. Cách tiếp cận này giúp học sinh làm quen với quá trình xây dựng, thử nghiệm và hoàn thiện một chương trình điều khiển robot.

Ông Nguyễn Viết Khiêm, Phó viện trưởng Viện Nghiên cứu Thiết kế Trường học thuộc Bộ Giáo dục và Đào tạo, Trưởng ban tổ chức AIROC 2026, cho biết chương trình đã thu hút khoảng 2.000 học sinh trên toàn quốc đăng ký tham dự. Trong bối cảnh AI, IoT và tự động hóa phát triển, ông cho rằng giáo dục cần chú trọng rèn luyện tư duy độc lập, khả năng sáng tạo và vận dụng công nghệ để giải quyết các vấn đề thực tế.

Kết thúc các lượt tranh tài, ban tổ chức công bố kết quả ở 4 bảng thi. Hai đội A9 và E4 của TPE Academy tại Hải Phòng lần lượt giành giải Nhất bảng Sơ cấp và Trung cấp.

Ở bảng Cao cấp, đội U1 của Trường THCS Thanh Miếu (Phú Thọ) đứng đầu, trong khi đội AD3 của Trung tâm American Skills cơ sở Hải Phòng giành giải Nhất bảng Ưu tú.

Sau vòng thi tại Hà Nội, các đội đáp ứng điều kiện tuyển chọn sẽ tiếp tục chuẩn bị cho vòng chung kết quốc tế AIROC 2026, dự kiến diễn ra tại Phú Thọ vào cuối tháng 11.