Doanh nhân kiên trì với 'con đường hẹp' của xuất bản

Khi nhắc tới Alpha Books, người đọc sách nghĩ ngay tới dòng sách kinh doanh, thương mại, doanh nhân. Để định vị thương hiệu ấy, người sáng lập và đứng đầu trải qua một hành trình kiên định với con đường xuất bản của mình.

Bỏ dầu khí, kiên trì xuất bản sách cho doanh nhân

Nguyễn Cảnh Bình sinh năm 1972, quê Nghệ An. Năm 1994, ông tốt nghiệp ngành Dầu khí, Đại học Bách khoa và bắt đầu một công việc ổn định trong ngành dầu khí. Ông kể mình lớn lên giữa sách vở và "trưởng thành nhờ sách" nên tri thức với ông hấp dẫn hơn mọi nghề nghiệp khác.

Sau khi rời ngành dầu khí, ông bắt đầu tham gia vào hoạt động xuất bản. Từ một góc bàn làm việc tại 92 Tô Hiến Thành, một dự án sách dần thành hình. Năm 2004, ông cùng bảy người bạn bắt đầu xây dựng dự án với số vốn ban đầu 80 triệu đồng. Đến năm 2005, dự án chính thức được đăng ký thành lập Công ty Cổ phần Sách Alpha, nay là Alpha Books.

Ngay từ những ngày đầu, ông đã chọn hướng đi khác số đông: sách kinh tế và quản trị kinh doanh. Ông tin rằng sớm hay muộn, doanh nghiệp Việt Nam sẽ nhận ra quản trị là năng lực sống còn, và khi đó họ sẽ cần sách.

Những năm đầu hoạt động của Alpha Books không hề dễ dàng. Hai năm sau ngày thành lập, khi các cộng sự muốn đi theo những dòng sách thị trường dễ bán hơn, ông quyết định chia tay họ và tiếp tục với hướng ban đầu.

Đó là thời điểm công ty đối mặt cùng lúc với thiếu hụt tài chính và xáo trộn nhân sự. Tuy nhiên, chính quyết định năm 2007 đã định vị Alpha Books gắn liền với dòng sách kinh tế, quản trị kinh doanh, lãnh đạo, khởi nghiệp, đầu tư,...

Ông gọi đó là tinh thần doanh nhân, không chỉ nằm ở việc tìm kiếm cơ hội, mà còn ở khả năng kiên định với một lựa chọn khi chưa có nhiều người tin vào nó.

Ông Nguyễn Cảnh Bình - Chủ tịch HĐQT Alpha Books. Ảnh: NVCC.

Tri thức giúp người làm kinh doanh ra quyết định tốt hơn

Tiêu chí chọn sách của ông nhất quán: đó phải là tri thức giúp người làm kinh doanh ra quyết định tốt hơn, từ tư duy, chiến lược đến quản trị con người. Toàn bộ sách do Alpha Books liên kết xuất bản và phát hành đều được mua bản quyền, phần lớn từ các nhà xuất bản Mỹ và Anh.

Năm 2007, Alpha Books xuất bản Chiến lược đại dương xanh, một trong những đầu sách kinh doanh tạo dấu ấn lớn của đơn vị. Sau đó, những cái tên như Harvard Business Review, Tinh hoa quản trị, Quốc gia khởi nghiệp, Blink, Phi lý trí, Tư duy nhanh và chậm, Tiểu sử Steve Jobs, Thiên nga đen,… được đông đảo độc giả Việt đón nhận. Gần đây, tủ sách Alpha Business tiếp tục ghi dấu ấn với các cuốn sách mới như Canh bạc lớn, Điểm xoay chuyển, Lược sử lãi suất,...

Bên cạnh các tác phẩm dịch, ông kiên trì với mục tiêu xuất bản sách về kinh nghiệm, tư duy và câu chuyện kinh doanh của chính người Việt. 13 Bài Giảng Của Giáo Tiến là một ví dụ cho hướng đi đó.

Tủ sách Doanh nhân của Alpha Books. Ảnh: NVCC.

Đến nay, Alpha Books đã có hơn 4.000 đầu sách với hơn 15 triệu bản in. Mỗi năm, công ty mua bản quyền và xuất bản thêm 100-200 đầu sách.

Làm sách về quản trị và kinh doanh đồng nghĩa với việc lựa chọn một thị trường “hẹp”. Độc giả của những cuốn sách này thường là những người bận rộn, có yêu cầu cao về chất lượng nội dung và không phải lúc nào cũng sẵn sàng dành thời gian cho việc đọc. Ông Bình từng thừa nhận rằng có không ít doanh nhân vẫn có thể kinh doanh mà không đọc sách. Vì thế, làm sách cho nhóm độc giả này đôi khi đồng nghĩa với việc đi trước nhu cầu của thị trường.

Cuốn sách Sinh năm 1972 - Khát vọng sống của kẻ đi ngược chiều. Ảnh: NVCC.

Con đường ấy cũng có những cú vấp đắt giá. Ông từng mua bản quyền bộ sách của Đại học Harvard với rất nhiều kỳ vọng, rồi thất vọng khi bộ sách không tìm được lượng độc giả tương xứng. Với ông, đằng sau mỗi thành công là những thất bại cay đắng. Những thất bại ấy trở thành một phần trong hành trình của Alpha Books.

Và có lẽ chính từ đó hình thành một quan điểm quan trọng của ông Bình: không phải cuốn sách nào xuất bản cũng có thể bán chạy. Có những cuốn sách kén người đọc nhưng ông vẫn làm vì tin rằng doanh nhân Việt cần đọc chúng.

Trước khi trở thành người sáng lập Alpha Books, Nguyễn Cảnh Bình là một cây viết và tham gia biên soạn sách. Năm 2003, cuốn Cuộc đời và sự nghiệp của Alexander Hamilton được xuất bản và sau đó là Hiến pháp Mỹ được làm ra như thế nào?.

Một doanh nghiệp đi xa đến đâu phụ thuộc vào việc người dẫn dắt nó đã đọc, đã học và đã nghĩ đến đâu.

Hơn 20 năm sau, ông viết Sinh năm 1972 - Khát vọng sống của kẻ đi ngược chiều, một cuốn hồi ký nhìn lại tuổi thơ, quá trình trưởng thành, những bước ngoặt trong cuộc đời và đặc biệt là hành trình thành lập, phát triển Alpha Books. Cuốn sách đã được trao Giải thưởng Sách Quốc gia 2024.

Năm 2026, phiên bản tiếng Anh của cuốn sách được phát hành trên Amazon với tên Born in 1972 - Lust for Life of the Contrarian. Đây cũng là bước khởi đầu cho kế hoạch đưa các tác phẩm của doanh nhân, doanh nghiệp Việt Nam đến với độc giả quốc tế.

Hai mươi năm trước, ông mang tri thức kinh doanh của thế giới về cho doanh nhân Việt. Hôm nay, ông muốn làm điều ngược lại: đưa câu chuyện của doanh nhân Việt ra với thế giới. Con đường vẫn hẹp, nhưng người đi trên đó vẫn kiên trì như ngày đầu.

Nhân Ngày Doanh nhân Việt Nam 13/10, câu chuyện của Nguyễn Cảnh Bình là lời nhắc rằng một doanh nghiệp đi xa đến đâu phụ thuộc vào việc người dẫn dắt nó đã đọc, đã học và đã nghĩ đến đâu.