|
|
Đậu phộng cung cấp protein thực vật, chất béo không bão hòa và chất xơ, góp phần bổ sung dinh dưỡng và hỗ trợ sức khỏe tim mạch khi ăn với lượng phù hợp. |
Trong cuốn sách Ăn gì không già, bác sĩ Michael Greger nhấn mạnh vai trò của thực phẩm có nguồn gốc thực vật, trong đó các loại đậu là nguồn cung cấp protein, chất xơ và nhiều hợp chất có lợi.
Đa dạng các loại đậu trong khẩu phần có thể góp phần xây dựng chế độ ăn cân bằng, lành mạnh. Đậu phộng cũng là một thực phẩm quen thuộc theo hướng này.
Loại hạt này cung cấp protein thực vật, chất béo không bão hòa, chất xơ cùng một số vitamin và khoáng chất, có thể dùng trực tiếp hoặc chế biến thành nhiều món ăn.
|
| Ăn gì không già của bác sĩ Michael Greger đề cập vai trò của chế độ ăn giàu thực phẩm có nguồn gốc thực vật trong việc duy trì sức khỏe và hỗ trợ quá trình lão hóa lành mạnh. Ảnh: NXB Trẻ. |
Tuy nhiên, đậu phộng cũng chứa nhiều năng lượng. Nếu ăn quá nhiều hoặc sử dụng các sản phẩm chứa nhiều dầu, đường, muối, lợi ích dinh dưỡng có thể đi kèm những bất lợi cho sức khỏe.
Vì vậy, khi đưa đậu phộng vào chế độ ăn, cần lưu ý 4 điều sau:
Không ăn đậu phộng bị mốc
Đậu phộng cần được bảo quản ở nơi khô ráo, thoáng mát và tránh ẩm. Khi bảo quản trong điều kiện không phù hợp, đậu phộng có thể bị nhiễm nấm mốc và sinh độc tố aflatoxin.
Trong khi đó, aflatoxin là nhóm độc tố do một số loại nấm sản sinh, có khả năng gây tổn thương gan và được Tổ chức Y tế Thế giới (WHO) xếp vào nhóm chất gây ung thư ở người. Phơi nhiễm aflatoxin kéo dài, đặc biệt trong điều kiện đồng thời nhiễm virus viêm gan B, có liên quan đến tăng nguy cơ ung thư gan.
|
| Đậu phộng bị mốc có thể nhiễm aflatoxin, độc tố do nấm mốc sản sinh và có khả năng làm tăng nguy cơ ung thư gan khi phơi nhiễm kéo dài. |
Vì vậy, nếu đậu phộng có dấu hiệu mốc, đổi màu, xuất hiện mùi hoặc vị bất thường, không nên cố loại bỏ phần mốc để tiếp tục sử dụng mà cần bỏ toàn bộ sản phẩm nhằm tránh nguy cơ phơi nhiễm độc tố.
Ưu tiên cách chế biến ít dầu, muối
Đậu phộng có thể được luộc, rang hoặc chế biến thành nhiều món ăn. Với chế độ ăn hàng ngày, nên ưu tiên đậu phộng nguyên chất, luộc hoặc rang không quá nhiều dầu và muối thay vì các sản phẩm đậu phộng chiên, tẩm đường hoặc phủ nhiều gia vị.
Đậu phộng vốn đã giàu chất béo và năng lượng, do đó việc chiên ngập dầu hoặc kết hợp với nhiều đường, muối có thể làm tăng đáng kể năng lượng và lượng chất béo, natri của món ăn.
Không có phương pháp chế biến nào có thể bảo toàn hoàn toàn dưỡng chất hoặc ngăn quá trình oxy hóa chất béo. Quan trọng hơn, nên chọn đậu phộng tươi, chế biến ít dầu, muối và tuyệt đối tránh sản phẩm bị nấm, mốc.
Tránh ăn quá nhiều
Dù giàu dinh dưỡng, đậu phộng cũng chứa nhiều năng lượng. Ăn quá nhiều và thường xuyên có thể khiến cơ thể nạp dư năng lượng, từ đó góp phần tăng cân.
|
| Đậu phộng giàu năng lượng, vì vậy nên ăn với lượng vừa phải để tránh nạp dư năng lượng và tăng cân. |
Một khẩu phần nhỏ đậu phộng hoặc các loại hạt có thể được sử dụng như một phần của chế độ ăn cân bằng. Khi ăn, nên chú ý tổng lượng các loại hạt và dầu thực vật trong cả ngày thay vì chỉ tập trung vào một loại thực phẩm.
Đặc biệt, không nên xem đậu phộng như món ăn “ăn bao nhiêu cũng được” chỉ vì đây là thực phẩm có nguồn gốc thực vật.
Một số người cần thận trọng khi ăn đậu phộng
Không phải mọi người đều cần loại bỏ đậu phộng khỏi chế độ ăn. Tuy nhiên, một số nhóm có thể cần điều chỉnh lượng ăn hoặc trao đổi với bác sĩ, chuyên gia dinh dưỡng.
- Người bị dị ứng đậu phộng: Đây là nhóm cần đặc biệt lưu ý. Dị ứng đậu phộng có thể gây phản ứng nghiêm trọng, thậm chí phản vệ.
- Người mắc bệnh thận mạn: Đậu phộng chứa protein và một số khoáng chất như kali, phospho. Tùy giai đoạn bệnh và chế độ ăn được bác sĩ chỉ định, người bệnh có thể cần kiểm soát lượng protein, kali hoặc phospho.
- Người mắc bệnh gout hoặc tăng acid uric: Đậu phộng có chứa purine, do đó người bệnh nên kiểm soát khẩu phần và tổng thể chế độ ăn, đặc biệt tránh lạm dụng các thực phẩm giàu năng lượng, chất béo hoặc đồ uống có đường.
- Người mắc một số bệnh lý gan mật hoặc có vấn đề về tiêu hóa: Thực phẩm nhiều chất béo có thể gây đầy bụng, tiêu chảy, đau bụng hoặc các triệu chứng bất thường ở một số người, đặc biệt khi đang có bệnh lý ảnh hưởng đến quá trình tiêu hóa và hấp thu chất béo.
Nhìn chung, đậu phộng vẫn có thể là một phần của chế độ ăn cân bằng nếu được sử dụng đúng cách. Chọn đậu phộng đảm bảo chất lượng, ăn với lượng vừa phải và lưu ý tình trạng sức khỏe sẽ giúp tận dụng giá trị dinh dưỡng của loại hạt này.
Da chỉ nhẵn mịn và căng bóng khi gan thải độc tốt. Mắt chỉ sáng trong khi lá gan được bồi bổ đúng cách. Có thể nói dưỡng gan chính là chìa khóa để dưỡng nhan. Cuốn sách Dưỡng gan để dưỡng nhan của bác sĩ - dược sĩ Thẩm Ninh là lời nhắc nhở đến phụ nữ hãy hình thành ý thức dưỡng gan.