Dấu hiệu cảnh báo uốn ván sau khi bị trầy xước

Nhiều vết thương nhỏ do vật bẩn có thể làm tăng nguy cơ uốn ván nếu không được xử lý đúng cách. Ảnh: Shutterstock.

Uốn ván là bệnh nghiêm trọng nhưng tương đối hiếm gặp. Bệnh do vi khuẩn Clostridium tetani gây ra. Hầu hết trường hợp uốn ván xảy ra ở những người chưa được tiêm vaccine phòng bệnh hoặc chưa hoàn thành đầy đủ lịch tiêm chủng.

Điều đáng lưu ý là vi khuẩn gây uốn ván có khả năng tồn tại trong môi trường bên ngoài cơ thể trong thời gian dài. Chúng thường được tìm thấy trong đất, bụi và phân của động vật như ngựa, bò.

Khi vi khuẩn xâm nhập vào cơ thể thông qua một vết thương, đặc biệt trong môi trường thiếu oxy, chúng có thể phát triển và sản sinh độc tố. Độc tố này tác động lên hệ thần kinh, từ đó gây ra tình trạng cứng cơ và những cơn co thắt đau đớn.

Uốn ván có lây từ người sang người không?

Theo Cơ quan Dịch vụ Y tế Quốc gia Vương quốc Anh (NHS), uốn ván không phải bệnh truyền nhiễm lây trực tiếp từ người này sang người khác. Người bệnh không thể truyền vi khuẩn uốn ván cho người khác thông qua ho, hắt hơi, tiếp xúc thông thường hay dùng chung đồ vật.

Thay vào đó, nguy cơ mắc bệnh chủ yếu xuất hiện khi bào tử của vi khuẩn từ môi trường xâm nhập vào cơ thể thông qua vùng da bị tổn thương. Vi khuẩn có thể đi vào cơ thể qua nhiều dạng tổn thương, chẳng hạn:

• Vết cắt, vết đâm hoặc vết xước trên da.
• Vết nứt, phồng rộp hoặc tổn thương trên da.
• Vết bỏng.
• Vết cắn của động vật.
• Vết thương liên quan đến xỏ khuyên, xăm hình hoặc tiêm.
• Chấn thương ở mắt.
• Một số trường hợp tiêm thuốc không an toàn hoặc sử dụng thuốc bị nhiễm bẩn.

Không phải cứ bị thương là sẽ mắc uốn ván. Nguy cơ phụ thuộc vào mức độ và đặc điểm của vết thương, tình trạng nhiễm bẩn cũng như việc người đó đã được tiêm vaccine phòng uốn ván đầy đủ hay chưa.

Sau khi nhiễm bao lâu thì xuất hiện triệu chứng?

Các triệu chứng uốn ván thường không xuất hiện ngay sau khi bị thương. Theo NHS, thời gian ủ bệnh thường khoảng 4-21 ngày, trung bình khoảng 10 ngày.

Một trong những dấu hiệu điển hình nhất là cứng cơ hàm, khiến người bệnh khó há miệng. Đây cũng là lý do uốn ván đôi khi được gọi là "bệnh cứng hàm". Ngoài ra, người bệnh có thể xuất hiện các triệu chứng như:

• Co thắt cơ đau đớn, có thể xảy ra ở nhiều vị trí trên cơ thể.
• Khó nuốt hoặc khó thở.
• Sốt cao.
• Đổ nhiều mồ hôi.
• Tim đập nhanh.
• Cứng cơ hoặc khó vận động.

Nếu không được điều trị, tình trạng co cứng và co thắt cơ có thể tiến triển nhanh chóng trong những giờ hoặc ngày tiếp theo, thậm chí gây biến chứng nghiêm trọng.

Không nên chủ quan với những vết thương có nguy cơ nhiễm bẩn, đặc biệt ở người chưa được tiêm vaccine uốn ván đầy đủ hoặc không nhớ rõ lịch tiêm.

Nên liên hệ với cơ sở y tế để được đánh giá nếu vết thương:

• Sâu hoặc có tổn thương đáng kể.
• Bị dính đất, bụi bẩn, phân động vật hoặc có dị vật bên trong.
• Do vật bẩn hoặc vật có khả năng gây tổn thương sâu gây ra.
• Xảy ra ở người chưa hoàn thành lịch tiêm phòng uốn ván hoặc không chắc mình đã được tiêm đầy đủ.

Bác sĩ sẽ kiểm tra loại và mức độ của vết thương, đồng thời xem xét lịch sử tiêm chủng để xác định người bệnh có cần tiêm vaccine nhắc lại, sử dụng globulin miễn dịch phòng uốn ván hoặc thực hiện các biện pháp điều trị khác hay không.

Món khoái khẩu khiến nhiều người Việt vô tình rước ổ vi khuẩn Một bát tiết canh tưởng mát, bổ có thể chứa vi khuẩn, virus và ký sinh trùng. Chuyên gia cảnh báo chỉ một lần ăn cũng đủ khiến người dùng nhiễm bệnh. 25:1517 hôm qua