Yêu TP.HCM từ tiếng 'cưng ơi' đến những tòa nhà chọc trời

Lễ trao giải cuộc thi "Viết câu chuyện, một Thành phố" diễn ra tại công viên 23/9 ở TP.HCM. Ảnh: Duy Hiệu.

Ở TP.HCM, có một cậu bé 8 tuổi từng đứng ngước nhìn tòa tháp 33 tầng rồi dành 37 năm cùng thành phố "nhìn nhau lớn"; có một cô giáo trung học mang theo vị khoai lang chiên 50 xu năm 1982 và nhớ mãi “con đường có lá me bay”; có một chàng trai khiếm thị bước ra từ lằn ranh sinh tử nhờ những tô phở miễn phí cổng bệnh viện và một người trẻ lưu giữ vết thương quá khứ bằng một dấu chấm phẩy sau lưng.

Không chỉ họ, hàng nghìn, hàng vạn, hàng triệu, chục triệu người ở Thành phố mang tên Bác đều có câu chuyện của riêng mình. Và ở cuộc thi “Viết câu chuyện, một Thành phố”, cuộc “sum vầy” của hơn 1.000 câu chuyện như thế đã biến những trải nghiệm cá nhân thành lời tri ân mảnh đất mà mỗi cuộc đời mưu sinh hay lập nghiệp đều tìm thấy cảm giác thuộc về.

Người trẻ kể câu chuyện TP.HCM qua nhà cao tầng, dấu chấm lửng

Nhật Đông, sinh năm 1989, hiện sinh sống và làm việc tại TP.HCM. Anh biết đến cuộc thi “Viết câu chuyện, một Thành phố” một cách tình cờ, khi mạng xã hội đề xuất thông tin về cuộc thi dựa trên mối quan tâm của anh với các tòa nhà và kiến trúc đô thị.

Ý tưởng cho bài dự thi “Chúng tôi nhìn nhau lớn” bắt nguồn từ một album ảnh anh từng đăng trên trang cá nhân. Album ghi lại những lát cắt của Sài Gòn - TP.HCM qua góc nhìn của một chàng trai sinh năm 1989.

Tình yêu với những công trình kiến trúc của anh bắt đầu từ thời thơ ấu, khi được cha mẹ chở đi học qua đường Tôn Đức Thắng và ấn tượng trước tòa nhà 33 tầng mang tên Saigon Trade Center, rồi tháp tài chính Bitexco 68 tầng, Landmark 81.

Tác giả Vũ Nhật Đông, sinh năm 1989, hiện sinh ra và lớn lên tại TP.HCM, đạt giải Nhất. Ảnh: Duy Hiệu.

Và đến nay, One Central Saigon chính thức ra mắt với hai tòa tháp mới trên đường chân trời thành phố, anh không còn bận tâm nó có phải cao nhất hay không. Điều khiến anh mong chờ là cách công trình kết nối trực tiếp với nhà ga. Chàng trai thích thú hình dung TP.HCM tương lai bằng khung cảnh đường chân trời phía trên, những chuyến tàu phía dưới, con người ở giữa.

Khi biết mình đoạt giải nhất, Nhật Đông muốn dành niềm vui ấy cho chính thành phố đã trở thành nguồn cảm hứng trong tác phẩm của anh.

“Nếu chọn một ‘người’ để chia sẻ niềm vui chiến thắng ngay lập tức, tôi xin dành cho Thành phố Hồ Chí Minh. Giải thưởng lần này chính là lời hồi đáp ngọt ngào cho tình cảm mà tôi dành cho nơi đây. Tôi tin rằng mỗi người đều mang trong mình một TP.HCM rất riêng”, anh chia sẻ với Tri Thức - Znews.

Cùng mang góc nhìn của thế hệ trẻ năng động, tác giả Hoàng Bảo lại chọn biểu tượng "dấu chấm phẩy" để gửi gắm câu chuyện cá nhân khi sinh sống và làm việc tại TP.HCM từ năm 2017. Tác giả từng xăm hình dấu chấm phẩy sau lưng nhằm đánh dấu giai đoạn kiên cường vượt qua khó khăn trong quá khứ.

Tác giả Hoàng Bảo (bên trái) gắn bó với TP.HCM từ năm 2007, anh đạt giải Nhì cuộc thi "Viết câu chuyện, một Thành phố". Ảnh: Duy Hiệu.

Theo Hoàng Bảo, dấu chấm phẩy nằm ở ranh giới giữa sự chưa dừng lại và việc tiếp diễn, đại diện cho tinh thần thong dong, cởi mở của thành phố. Nhịp sống đô thị hiện đại thể hiện ở sự dung hợp, xuất phát từ những xe bán quà quê, giọng rao rè rè đến các góc hàng quán mưu sinh tứ xứ mà thành phố luôn rộng mở đón nhận.

"Nằm ở ranh giới mong manh giữa dấu phẩy và dấu chấm, dấu chấm phẩy là một ước lệ văn phạm cho khả năng chấp nhận sự dang dở và việc rộng mở đón những kết nối tưởng chừng lệch pha mà lâu bền. Sài Gòn nhỏ nhẹ, chưa bao giờ từ chối một ai, một món gì từ khắp nơi", tác giả Hoàng Bảo viết trong bài dự thi.

Trong mắt của Nhật Đông, Hoàng Bảo và những người trẻ tham gia “Viết câu chuyện, một Thành phố”, TP.HCM luôn tràn đầy năng lượng, nơi sự phát triển hiện đại hóa luôn song hành với tinh thần phóng khoáng, tiếp nhận mọi sự khác biệt.

Miền ký ức sâu lắng về tình người TP.HCM bao dung

Trong khi đó, cô Nguyễn Thị Bảo Huyền (tác giả có bài thi đạt giải Nhì), hiện là giáo viên trung học cơ sở tại Lâm Đồng, lại mang đến câu chuyện đong đầy hoài niệm về mùa hè năm 1982.

Chuyến đi theo cha vào TP.HCM năm 8 tuổi đã mở ra trong mắt cô bé ngày ấy một thành phố hiền hòa với Thảo Cầm Viên, những chiếc vương miện giấy và vị béo bùi của miếng khoai lang chiên 50 xu.

Ký ức về thành phố trong tác phẩm "Con đường có lá me bay" gắn liền với những buổi tối nắm tay cha đi trên con đường có hàng me xanh mát và sự ân cần của những người xa lạ. Tiếng xưng hô "cưng" xởi lởi từ các cô bán hàng chợ Thị Nghè đã trở thành điểm tựa cảm xúc, đi theo tác giả qua hơn 40 năm.

Tác giả Nguyễn Thị Bảo Huyền, giải Nhì, hiện sống và làm việc ở Lâm Đồng. Ảnh: Duy Hiệu.

Trở lại TP.HCM để tham dự lễ trao giải “Viết câu chuyện, một Thành phố”, cô Bảo Huyền kể lại khoảnh khắc buổi chiều ngồi trên chuyến taxi di chuyển qua đường Bà Huyện Thanh Quan, nơi có hai hàng cây xanh rợp bóng. Trời mưa, lá me khép lại nhưng cô giáo Lâm Đồng vẫn mong có dịp trời lộng gió để được bước đi dưới con đường lá me bay đúng như ký ức tuổi thơ.

Chia sẻ với Tri Thức - Znews về cảm xúc khi được nhận giải, cô nói: "Tôi muốn cảm ơn thành phố vì qua nhiều năm phát triển nhưng người dân vẫn hào sảng, nghĩa tình và luôn đón chào mọi người đến sinh sống, làm việc. Đâu đó tôi vẫn nghe thấy tiếng gọi 'cưng ơi' rất thân thương, trìu mến, làm cho người ta ấm lòng".

Sự ấm áp và tính nhân văn của TP.HCM tiếp tục được khắc họa qua hành trình của tác giả Trần Trung Đức (đạt giải Ba). Sinh ra tại Gia Lai, Trần Trung Đức bị ung thư nguyên bào võng mắt cướp đi thị giác từ 8 tháng tuổi và phải trải qua 9 năm điều trị gian khổ tại Bệnh viện Mắt và Bệnh viện Ung Bướu TP.HCM.

Trong tác phẩm "Sài Gòn - Ánh sáng từ những bàn tay vô danh", chàng trai 19 tuổi kể về những sự giúp đỡ thầm lặng đã cứu sống anh, từ tờ tiền cô y tá dúi vào tay mẹ, những suất cơm tình thương đến cái nắm tay dắt qua đường của người lạ. Thành phố không chỉ cưu mang mà còn trao cho anh "đôi mắt thứ hai" thông qua công nghệ, giúp anh trở thành Trưởng ban dự án giáo dục "Chạm" và đại diện Việt Nam tham dự Cuộc thi Thách thức CNTT toàn cầu (GITC).

Tác giả đạt giải Ba - Trần Trung Đức - xúc động chia sẻ về tình cảm bao dung của TP.HCM dành cho bản thân anh. Ảnh: Duy Hiệu.

"Động lực lớn nhất để tôi viết bài thi này chính là tình cảm quá lớn mà mọi người xung quanh đã dành cho mình. Xung quanh tôi có rất nhiều người luôn âm thầm giúp đỡ, trao đi tình yêu thương mà họ lại chẳng bao giờ muốn được xướng tên hay vinh danh trực tiếp. Vì vậy, tôi xem ngôn từ và những trang viết là cách tốt nhất để gửi lời tri ân chung đến tất cả những tấm lòng ấm áp đã luôn đồng hành, nâng đỡ tôi", tác giả Trần Trung Đức chia sẻ.

Hơn 1.000 câu chuyện như trên đã được gửi về cuộc thi "Viết câu chuyện, một Thành phố". Và hơn 1.000 câu chuyện này cũng là một phần rất nhỏ trong hàng chục triệu câu chuyện đời đã và đang diễn ra mỗi ngày tại TP.HCM. Hàng triệu con người từ mọi miền đất nước đã đến, dừng chân, mưu sinh và cống hiến, để rồi từng mảnh ghép ký ức riêng lẻ ấy cùng dệt nên bản sắc hào sảng, bao dung và sức sống kiên cường của đô thị này.

Đó cũng chính là ý nghĩa mà Tạp chí điện tử Tri Thức - Znews phối hợp cùng dự án One Central Saigon hướng tới khi khởi xướng cuộc thi. Ban tổ chức mong muốn cuộc thi không chỉ dừng lại ở một sân chơi viết lách, mà trở thành cầu nối biến những kỷ niệm, trải nghiệm cá nhân thành tài sản tinh thần chung của cộng đồng.

Từng trang viết góp phần lưu giữ di sản văn hóa đô thị, để quá trình hiện đại hóa luôn song hành cùng chiều sâu ký ức, đồng thời mở ra không gian kết nối lâu dài cho tất cả những ai đã, đang và sẽ trót "phải lòng" mảnh đất này.